Zədələnmiş orqanlar bərpa olunmaq qabiliyyətinə malikdir
12.05.2024 15:31

Yağlı və yüksək kalorili qidalarla orqanizmə aktiv yük düşməsi səbəbindən qaraciyər, mədə-bağırsaq traktı, mədəaltı vəzi, ürək və hətta sümük sistemi ciddi risk altındadır.


Aztibb.az “Gazeta” nəşrinə istinadən xəbər verir ki, bu barədə endokrinoloq Anjella Tolmasova danışıb.


“Sağlam qaraciyər toksinləri ən qısa müddətdə məhv etmək, yüksək zəhərli maddələri daha az zəhərli birləşmələrə çevirmək kimi möcüzəvi qabiliyyətə malikdir. Ancaq uzun müddət həddindən artıq yüklənmə onun üçün ağrısız ola bilməz. Zəhərli qida istehlakı çox uzun müddət olarsa, qaraciyərin ən erkən zədələnməsi, nəticədə siroza və hətta karsinomaya çevrilə bilən bilər.


Mütəxəssis, mayda pikniklərdə və bayram günlərində ağır yük alan növbəti orqan mədəaltı vəzidir (PG). Qaraciyərlə eyni fermentlərə malikdir, lakin o da yaxşı bərpa oluna bilmir.


Həkim izah edib ki, mədəaltı vəzi spirti emal etmək üçün çox çalışmalı olduğu üçün onun öz toxumalarının mədəaltı vəzi şirəsi istehsal etməsi üçün çox zəruri olan enerji istehsal etmək qabiliyyəti azalır.


"Mədəaltı vəzinin uzun müddət həddindən artıq yüklənməsi ilə pankreatit, piylənmə və diabet kimi xəstəliklər inkişaf edə bilər", - həkim əlavə edib.


Ancaq ümidsiz olmayın: zədələnmiş orqanlar bərpa olunmaq qabiliyyətinə malikdir və alkoqoldan tamamilə imtina etsəniz və normal pəhrizə keçsəniz, onlar yeni kimi olacaqlar.


“Görüləcək ilk şey, növbəti 4-5 həftə ərzində alkoqoldan və yüksək xolesterollu pəhrizdən tamamilə imtina etməkdir. Gələcəkdə həyat tərzinizi (pəhriz və fiziki fəaliyyətinizi) dəyişdirməkdir”, - ekspert bildirib.


Balanslaşdırılmış qidalanma rejiminə riayət etmək, zülallar, yağlar və karbohidratlar qəbul etmək kimi bəzi qaydalara riayət etmək də tövsiyə olunur. Vitaminlə zəngin qidalar haqqında unutmayın.


“Hər yeməyə aşağıdakılar daxil edilməlidir: 50% tərəvəz (lif), 25% protein komponenti (balıq, dəniz məhsulları, ət, quş əti, yumurta) və 25% kompleks karbohidratlar (taxıllar, bərk buğda makaronları, kartof, tam taxıl çörəyi). Son yemək yatmazdan 3-4 saat əvvəl olmalıdır. Kifayət qədər, gündə 1,5-2 litrə qədər maye içilməlidir”, həkim tövsiyə edib.


O, həmçinin fiziki fəaliyyətin miqdarını artırmağı tövsiyə edib: gündə ən azı 30 dəqiqə, həftədə ən azı 150 dəqiqə davam edən orta intensivlikli aerobik məşqlər (gəzinti, üzgüçülük, rəqs, yoqa...). Son çarə olaraq həftədə 75 dəqiqə aerobik məşq edə bilərsiniz. Ancaq bu vəziyyətdə onlar çox sıx olmalıdırlar.


Həkim qeyd edib ki, spirtli içki qəbul etmək sağlam orqanizmə zərər verməyəcək həddə içmək şərtilə mümkündür.


“Qadınlar üçün gündə 1 vahiddən və kişilər üçün 2 vahiddən çox olmamalıdır (lakin gündəlik deyil). Bir şərti vahid 15 q etanola uyğundur: təxminən 40 q sərt içki və ya 140 q şərab və ya 300 q pivə”, - deyə həkim yekunlaşdırıb.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Kəllə sümüyü iliyi xroniki ağrıların səbəbi ola bilər - TƏDQİQAT
Hövsan Sağlamlıq Mərkəzinin baş həkimi təltif olunub
Eyni gündə 4 ağır cərrahi əməliyyat nəticəsində pasiyentin həyatı xilas edilib
ATU-da yeni qəbul olunan rezidentlərlə müqavilələr imzalanıb
Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasında TAVİ əməliyyatları ötən ildən etibarən uğurla icra olunur
Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunda tibbi xidmətin keyfiyyətinin artırılması istiqamətində tədbirlər davam etdirilir
Anestezioloq-reanimatoloq Emil Muradov -
Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən Laçında səyyar stomatoloji aksiya təşkil olunub
Yeni Klinikada işemik insult və TİA üzrə iki günlük CME proqramı keçirilib
Şirvan Mərkəzi Xəstəxanasında hemofiliya ilə bağlı elmi-praktik seminar keçirilib
Qidalanma mədəniyyəti - gələcək nəsillərin sağlamlığını sığortalayan ən dəyərli ictimai səhiyyə investisiyası
Professor Gülnaz Dadaşova Almaniyada beynəlxalq konqresdə çıxış edib
TƏBİB tabeliyində çalışan tibb işçilərinin əməkhaqları artırılır
AQTA-nın KOB evlərində xidmət göstərən əməkdaşları üçün təlim təşkil olunub
ATU tələbələri Ege Universitetində bir aylıq Yay Məktəbi proqramında iştirak ediblər