Cənubi Koreya alimləri müəyyən ediblər ki, koronavirusa yoluxma keçəllikdən tutmuş ölümcül Vegener qranulomatozuna qədər otoimmün xəstəliklərin riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır.
Aztibb.az “Jama Network Open” jurnalında tədqiqatçıların nəticələri dərc olunan məqalədə mühüm məqamlara diqqət çəkib.
Xüsusilə, COVID-in olması Kron xəstəliyinin inkişaf riskini təxminən 59% və sarkoidozun inkişaf riskini 68% artırır.
"Biz koronavirus infeksiyası keçirmiş çoxlu sayda xəstələr arasında müxtəlif otoimmün xəstəliklərin inkişaf risklərini hərtərəfli öyrənmişik. Bizim təhlilimiz bir çox əvvəlki müşahidələrin nəticələrini təsdiqləyib və həmçinin göstərib ki, COVID-19 ilə yoluxma Kron xəstəliyinin inkişaf riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır", - deyə tədqiqatçılar yazır.
Bu nəticəyə Yonsey Universitetinin tədqiqatçısı Li Soramın rəhbərlik etdiyi elmi qrup 2020-ci ilin oktyabrından 2021-ci ilin dekabrına qədər koronavirus infeksiyasına yoluxmuş 354 mindən çox koreyalının xəstəlik tarixçəsini öyrənərkən gəlib.
Alimlər COVID-19-un müxtəlif otoimmun xəstəliklərin inkişaf ehtimalına nə qədər təsir etdiyi ilə maraqlanıblar.
Tədqiqatçılar COVID-dən sağalanlar arasında bu xəstəliklərin tezliyini hesablayıblar və SARS-CoV-2-yə yoluxmamış 6,1 milyon koreyalı üçün oxşar məlumatlar əldə ediblər.
Bu göstəricilərin sonrakı müqayisəsi təsdiqləyib ki, koronavirusun orqanizmə nüfuz etməsi və ona qarşı anticisimlərin istehsalı əslində otoimmun xəstəliklərin inkişaf riskini artırır.
Vegener qranulomatozu, Kron xəstəliyi və sarkoidoz orqanizmdə düyünlü iltihab ocaqlarının əmələ gəldiyi xəstəliklərdir.
Kron xəstəliyində qranulomalar mədə-bağırsaq traktına təsir göstərir, sarkoidoz ağciyərlərin, limfa düyünlərinin, qaraciyərin və böyrəklərin, daha az tez-tez digər orqanların zədələnməsi ilə xarakterizə olunur və xəstəlik ən çox ağciyərlərə və böyrəklərə təsir göstərir.
Tədqiqatçıların qeyd etdiyi kimi, bu xəstəliklərin bir çoxu koronavirus infeksiyasının ağır formaları olan xəstələrdə minimal simptomları olan xəstələrə nisbətən daha tez-tez inkişaf edir.
Müəlliflərin fikrincə, bu, COVID-19 və otoimmun xəstəliklər arasındakı əlaqəni bir daha vurğulayır, həmçinin COVID-dən əziyyət çəkən insanların sağlamlığının uzunmüddətli monitorinqinə ehtiyac olduğunu göstərir.
Koronavirus infeksiyasının nəticələri
Koronavirus infeksiyası təkcə ağciyər toxumasının zədələnməsinə deyil, həm də ürək, qan damarları, beyin və digər orqanların fəaliyyətində ciddi pozğunluqların yaranmasına gətirib çıxarır.
Nadir hallarda o, Haşimoto tiroiditi, 1-ci tip diabet və Guillain-Barre sindromu da daxil olmaqla otoimmun xəstəliklərin kortəbii inkişafına təkan verir.
Hətta pandemiyanın ilk dalğaları zamanı həkimlər aşkar ediblər ki, keçmiş koronavirus infeksiyası 2-ci tip şəkərli diabet, hipertoniya, hiperlipidemiya və maddələr mübadiləsi və qan dövranı sistemi ilə bağlı bir sıra digər xəstəliklərin inkişaf ehtimalını artırır.
