Toksikoloq balıq ətində ola biləcək təhlükəli maddələri sadalayıb
08.10.2023 12:09

Tuna yırtıcı balıq olaraq qida zəncirinin başındadır və kiçik balıqlarla qidalanır. Müəyyən edilib ki, civə və digər zəhərli maddələr tuna balığının orqanizmində toplanır və istehlak edildikdə insanlar üçün təhlükəli olur.

Aztibb.az xəbər verir ki, bu barədə "Arqumentı i Faktı" nəşrinə müsahibəsində toksikoloq, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Mixail Kutuşov danışıb.

Civə insan sağlamlığına ciddi təsir göstərir. Sinir sistemi, qaraciyər və böyrəklərdə problemlər yarada, ürək-damar sistemini zədələyə bilər. Uşaqlarda civə inkişafın ləngiməsinə və zehni pozğunluğa səbəb ola bilər. Hamiləlik dövründə civə tərkibli balıqların istehlakı dölün zədələnməsinə yola açır və onun normal inkişafını pozur.

Balığın tərkibində ola biləcək digər təhlükəli zəhərli maddə qurğuşundur. Qurğuşun sinir sistemində problemlər yarada, böyrəklərə və sümük iliyinə zərər verə bilir, immunitet sisteminə mənfi təsir göstərir. Uşaqlar və xüsusilə hamilə qadınlar buna daha çox həssasdırlar.

Arsen balıqda toplana bilən başqa bir zəhərli maddədir. Tənəffüs sistemi, sinir sistemi və dəri ilə bağlı problemlər yaradır. Bundan əlavə, kanserogen ola bilər və xərçəng riskini artırır.

Balıqlarda da ola bilən pestisidlər, dioksinlər çox zəhərli maddələrdir. Onlar orqanizmin orqan və sistemlərinə zərər verir, müxtəlif xəstəliklərə və DNT-yə ziyan vururlar.

Təəssüf ki, ətraf mühitin çirklənməsi getdikcə daha ciddi problemə çevrilir. Sənaye tullantıları, kənd təsərrüfatında pestisidlərin istifadəsi və tullantıların düzgün atılmaması su obyektlərinin və dənizlərin çirklənməsinə səbəb olur. Belə şəraitdə qidalanan balıq müxtəlif zəhərli maddələrin daşıyıcısına çevrilir.

Balığın tərkibindəki təhlükəli maddələrdən necə qorunmalı?

Birincisi, balıqların, xüsusən də yüksək çirklənmə səviyyəsinə malik olan növlərin istehlakını məhdudlaşdırmağa dəyər. Nəzarət olunan şəraitdə yetişdirilən və ya ixtisaslaşmış təsərrüfatlarda istehsal olunan balıqları seçmək daha yaxşıdır.

Balıqları düzgün idarə etmək və bişirmək də tövsiyə olunur. Balığın bu hissələrində zəhərli maddələr toplana biləcəyi üçün yeməkdən əvvəl dəri və yağ çıxarılmalıdır. Zəhərli tərkibi artıra biləcəyi üçün qızartmaqdan da çəkinməlisiniz.

Balığın zülallar, omeqa-3 yağ turşuları və vitaminlər kimi mühüm qida mənbəyi olduğunu xatırlamaq lazımdır. Buna görə də, balıqları pəhrizdən tamamilə çıxarmaq optimal həll yolu deyil. Bununla belə, bədəninizin zəhərli maddələrə məruz qalmasını minimuma endirmək üçün balıq seçərkən və hazırlayarkən daha diqqətli olmalısınız.

Səadət Abdullayeva
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev