Alimlər plastik əlavələrlə autizm arasında əlaqə tapıblar
03.10.2023 08:17

Autizm spektri pozğunluğu və diqqət çatışmazlığı hiperaktivlik pozğunluğu halları son bir neçə onillikdə əhəmiyyətli dərəcədə artmışdır. Ətraf mühit faktorlarının mühüm rol oynadığı düşünülsə də, bunun səbəbləri əsasən məlum deyil.

Aztibb.az “PLOS ONE” jurnalına istinadən xəbər verir ki, ABŞ-ın Rouan-Virtua Osteopatik Tibb Məktəbi və Rutgers Universiteti-Nyu Cersi Tibb Məktəbinin tədqiqatçıları tərəfindən qeyd olunan jurnalda dərc edilmiş yeni araşdırmaya görə, autizm spektri pozğunluğu və diqqət çatışmazlığı hiperaktivlik pozğunluğu olan uşaqların plastik əlavə Bisfenol A-ya məruz qalması tez-tez ümumi xəstəlikləri aradan qaldırmaq qabiliyyətini azaldırlar.

Bisfenol-A maddəsi plastik məhsulların tərkibinin əsasını təşkil edir. Əvvəlki tədqiqatlar da autizmli uşaqlar ilə Bisfenol A-ya məruz qalma arasında əlaqə tapmışdı.

Bisfenol A qəbul edildikdən və ya inhalyasiya edildikdən sonra, qlükuronidləşmə adlanan bir proses vasitəsilə qaraciyərdəki qandan süzülür. Qlükuronidləşmə şəkər molekulunun toksinə bağlanması prosesidir. Bu, toksini suda həll edir, sidiklə bədəndən sürətlə çıxmasına imkan verir.

Genetik cəhətdən həssas insanlar bu proses vasitəsilə qanlarını detoksifikasiya etməkdə daha çox çətinlik çəkirlər, yəni onların toxumaları daha uzun müddət Bisfenol A-nın konsentrasiyasına məruz qalır.

Tədqiqat autizmli uşaqların əhəmiyyətli bir hissəsinin Bisfenol A-ya qlükoza molekulunu bağlamaq qabiliyyətinə nəzarət edən uşaqlara nisbətən təxminən 10% daha az olduğunu müəyyən edib. Diqqət çatışmazlığı hiperaktivlik pozğunluğu olan uşaqların əhəmiyyətli bir hissəsi üçün bu, təxminən 17% azdır.

ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub