Noutbuku saatlarla dizlərin üzərində saxlamaq vərdişi xayaların həddindən artıq isinməsi səbəbindən spermanın keyfiyyətinə mənfi təsir göstərə bilər. Lakin bu cihazı kişi sonsuzluğunun birbaşa səbəbi hesab etmək düzgün deyil.

Aztibb.az xəbər verir ki, bu barədə "Life" portalına uroloq-androloq Timur Bitsov məlumat verib.

Həkimin sözlərinə görə, noutbukun dizlər üzərində istifadəsi ilə bağlı narahatlıqlar, ilk növbədə, şüalanma ilə deyil, istilik təsiri ilə əlaqədardır. Spermatozoidlərin normal formalaşması üçün xayalar nahiyəsində temperatur bədən temperaturundan bir qədər aşağı olmalıdır. İstiliyin uzun müddət təsir göstərməsi spermatogenezi müvəqqəti olaraq zəiflədə bilər.

Timur Bitsov bildirib ki, problem yalnız kompüterin qızan korpusu ilə bağlı deyil. Budların bir-birinə sıxılmış vəziyyətdə saxlanılması da xayalığın təbii şəkildə soyumasına mane olur. Tədqiqatlar noutbukdan bu şəkildə istifadə zamanı həmin nahiyədə temperaturun yüksəldiyini təsdiqləyir. Bununla belə, bu halın davamlı sonsuzluğa səbəb olduğunu sübut edən inandırıcı elmi dəlillər hələlik yoxdur.

Həkim xüsusilə hər gün bir neçə saatını noutbuk qarşısında keçirən kişilərə ehtiyatlı olmağı tövsiyə edib. Onun fikrincə, bu vərdişə dəyişiklik etmək, ilk növbədə, ata olmağı planlaşdıran və ya spermioqramma nəticələrində normadan kənar göstəricilər aşkarlanan kişilər üçün vacibdir. Bununla yanaşı, cihazdan nadir hallarda və qısa müddət ərzində istifadə olunmasının reproduktiv funksiyaya nəzərəçarpacaq təsir göstərməsi ehtimalı azdır.

“Buna görə də ən əsaslı ehtiyat tədbiri istilik təsirini azaltmaqdır. Noutbuku birbaşa budların üzərində deyil, masa və ya xüsusi dayaq üzərində yerləşdirmək daha məqsədəuyğundur”, – deyə Bitsov tövsiyə edib.

Uroloq kompüterin altına yastıq və ya örtük qoymağı məsləhət görmür. Belə əşyalar havalandırma dəliklərini bağlayaraq cihazın daha çox qızmasına səbəb ola bilər. Masa arxasında işləmək imkanı olmadıqda isə müntəzəm fasilələr vermək tövsiyə olunur.

Həmçinin hamiləlik planlaşdırılan ailədə kişilərə tez-tez isti vanna qəbul etməkdən və saunada uzun müddət qalmaqdan çəkinmək məsləhət görülür. Xayalığa buz qoymaq isə tövsiyə edilmir. Bu, dərinin zədələnməsinə səbəb ola bilər və spermanın keyfiyyətini yaxşılaşdırmır.

Wi-Fi və elektromaqnit şüalanmanın kişi reproduktiv funksiyasına təsirinə gəlincə, bu məsələ hələ də elmi araşdırmaların mövzusudur. Ayrı-ayrı laboratoriya təcrübələrində alimlər spermatozoidlərin hərəkətliliyinin azalmasını və onların DNT fraqmentasiyasının artmasını müşahidə ediblər. Lakin bu təcrübələr noutbukdan istifadənin kişilərdə sonsuzluğa səbəb olduğunu sübut etmir.

Həkim vurğulayıb ki, kişi reproduktiv sağlamlığına çoxsaylı amillər təsir göstərir. Bunlara yaş, varikosel, infeksiyalar, siqaret və alkoqol istifadəsi, piylənmə, xroniki xəstəliklər, bəzi dərmanların və hormonal preparatların qəbulu daxildir. Buna görə də mümkün reproduktiv problemləri yalnız noutbukla əlaqələndirmək düzgün deyil.

Həkimin sözlərinə görə, kontrasepsiya vasitələrindən istifadə etmədən müntəzəm cinsi əlaqəyə baxmayaraq, bir il ərzində hamiləlik baş vermirsə, hər iki tərəfdaş müayinədən keçməlidir. Qadının yaşı 35-dən yuxarı olduqda isə mütəxəssislər, adətən, altı ay ərzində nəticə əldə edilmədiyi təqdirdə həkimə müraciət etməyi tövsiyə edirlər.

Kişilərə ilk növbədə spermioqramma analizi vermək məsləhət görülür. Bununla belə, yalnız bir analiz nəticəsi reproduktiv qabiliyyəti qəti şəkildə qiymətləndirmək üçün hər zaman kifayət etmir. Zərurət olduqda nəticələr təkrar yoxlanılmalı və uroloq-androloqla müzakirə edilməlidir.