Alimlər yaşayış üçün əlverişli planetin əlaməti ola biləcək istixana qazlarını müəyyən ediblər
29.06.2024 16:04

Hələ hər hansı başqa planetdə və ya kosmosda həyatı kəşf etmədiyimiz halda, yeni bir araşdırma planetin yaşamaq üçün yararlı olduğunu göstərən aydın əlamətləri ortaya qoyub.

 

Aztibb.az "Planet Today" nəşrinə istinadən xəbər verir ki, Kaliforniya Universitetinin tədqiqatçıları müəyyən ediblər ki, öz planetimiz tərəfindən buraxılanlara çox oxşar istixana qazları potensial olaraq uzaq bir dünyanın terraformasiyasına və ya ən azı süni şəkildə həyat yaratmaq üçün dəyişdirilməsinə səbəb ola bilər.

 

Tədqiqatçılar tərəfindən müəyyən edilən bu əsas imzalara metan, etan və propan, həmçinin azot və flüor və ya kükürd və flüordan ibarət qazlar daxildir ki, bu da texnologiyadan istifadə edərək həyat formalarını göstərə bilər. Təklif olunan qazlar Yer kürəsində kompüter çiplərinin istehsalı kimi sənaye məqsədləri üçün istifadə olunur.

 

Astrobioloq və tədqiqatın aparıcı müəllifi Edvard Şvitermanın sözlərinə görə: “Bu, bizim üçün pisdir, çünki istiləşməni artırmaq istəmirik. Lakin onlar insanların Mars üçün təklif etdiyi kimi, yaxınlaşan buz dövrünün qarşısını almaq və ya sistemində yaşamaq mümkün olmayan planeti yerləşdirmək istəyən bir sivilizasiya üçün faydalı olardı”.

 

“Bu qazlar təbiətdə əhəmiyyətli miqdarda olmadığı üçün onların hasil edilməsi lazımdır. Buna görə də, onların kəşfi ağıllı, texnologiyadan istifadə edən həyat formalarının mövcudluğuna işarə olardı. Bu cür işarələrə texnoimza deyilir”, o əlavə edib.

 

Üstünlük ondan ibarətdir ki, kükürd flüorid kimi qazlar karbon qazından 23500 dəfə istiləşmə gücünə malikdir və hətta kiçik bir miqdar da donmuş planeti maye suyun səthdə qala biləcəyi nöqtəyə qədər qızdıra bilər.

 

Güman edilən qazlar son dərəcə uzunömürlüdür və Yer atmosferində 50.000 ilə qədər qala bilir. Əlverişli bir iqlimi qorumaq üçün bu qazların doldurulması tez-tez baş verməməlidir.

 

Digərləri xloroflorokarbonlar və ya CFC kimi kimyəvi soyuducular təklif edilib, çünki onlar demək olar ki, yalnız insan tərəfindən yaradılıb və Yer atmosferində görünə bilər. Baxmayaraq ki, CFC-lər ozon təbəqəsini məhv edir və oksigenlə zəngin atmosferin yaradılmasına kömək etmir. CFC-lər də qısa ömürlüdür və aşkarlanması daha çətindir.

 

İsveçrə Federal Texnologiya İnstitutundan Daniel Angerhausen bildirib: “Bizim düşüncə təcrübəmiz gələcək nəsil teleskoplarımızın nə qədər güclü olacağını göstərir. Biz tarixdə qalaktikamızın yaxınlığında həyat və kəşfiyyatı sistemli şəkildə axtarmaq üçün texnologiyaya sahib olan ilk nəsilik”.

ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev
Tibb müəssisələrində hicab məhdudiyyəti ilə bağlı yayılan sənəd saxtadır - Birgə açıqlama
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza