İntiharın əsas səbəbi ruhi xəstəlik deyil - TƏDQİQAT
26.03.2024 15:33

Kolumbiya Universiteti və Berkli Kaliforniya Universitetinin alimlərinin birgə apardıqları araşdırmaya görə, müəyyən edilib ki, fiziki sağlamlıq problemləri intiharlarda əsas rol oynayır.


Aztibb.az “ JAMA Psychiatry” jurnalına istinadən xəbər verir ki, tədqiqat 2003-2020-ci illərdə ABŞ-da 306 800 intiharla bağlı məlumatları təhlil edib. Alimlər intihar edən insanlar arasında beş fərqli risk faktoru modelini müəyyən ediblər. Onlar aşkar ediblər ki, bütün ölümlərin təxminən üçdə biri heç bir sənədləşdirilmiş psixi pozğunluğu və ya antidepresan istifadəsi olmayan, lakin fiziki problemləri olan insanlarda baş verib.

 

Fiziki xəstəliklə üzləşən bu qrup insanlar son iyirmi ildə intihar nəticəsində ölən bütün alt qruplar arasında ən böyük və ən sürətlə böyüyən qrup olmuşdur.


Tədqiqatın aparıcı müəllifi və əhali sağlamlığı elmləri üzrə dosent Yunyu Xiao hesabatında bildirib: "Biz əvvəllər intiharın yalnız psixi xəstəliklə əlaqəli olduğunu düşünürdük, lakin araşdırmamız göstərir ki, qurbanların əhəmiyyətli bir hissəsində fiziki problemlər var".


Tədqiqat həmçinin psixi pozğunluğu olan insanlar, narkotik maddələrdən sui-istifadə edənlər, çoxlu maddələrdən sui-istifadə edənlər və şəxsi həyatlarında böhran və ya münaqişələrlə üzləşənlər də daxil olmaqla, dörd digər risk alt qrupu müəyyən edib.


Araşdırmaya görə, risk altında olan insanların müəyyən edilməsi və intihara cəhd etməzdən əvvəl onların qarşısını almaq üçün tədbirlər görmək vacibdir. Ancaq intihar edənlərin çoxu bunu ilk cəhddə edir.


Tədqiqatın əsas nəticələrindən biri intihar üsullarında gender bərabərsizliyidir. Kişilər, xüsusən də fiziki problemlərlə üzləşənlər odlu silahdan istifadə etməyə üstünlük verirlər. Bu, cinsi və digər xüsusiyyətləri nəzərə alan intiharın qarşısının alınması üçün fərdi yanaşmaların zəruriliyini vurğulayır.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
AMEA-da akademik Vəli Axundovun 110 illiyi qeyd edilib
Nizami Tibb Mərkəzinin ümumi cərrahı dünyasını dəyişib
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi özəl tibb müəssisəsində infeksiyalara yoluxma risklərinin idarə olunması ilə bağlı təlim keçirib
Liv Bona Dea Xəstəxanasının Pediatrik Reanimasiya və İntensiv Terapiya Bölməsinin fəaliyyətə başlamasından 2 il ötür
Azərbaycanlı alim 16 ölkə transplantoloqlarının toplaşdığı beynəlxalq simpoziumda iki məruzə ilə çıxış edib
 Şəki Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti qanvermə aksiyası    
 Tədris Cərrahiyyə Klinikasında boyunun orta kistası uğurla əməliyyat olunub   
Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun Elmi Şurasının iclasında bir sıra məsələlər müzakirə edilib
“Azərbaycan dili” (ingilis qrupları üçün) dərsliyi işıq üzü görüb
Bakı Sağlamlıq Mərkəzinin həkimləri beynəlxalq konfransda təmsil olunublar
Azərbaycan Pediatrlar Assosiasiyası xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün növbəti sosial-mədəni və tibbi aksiya həyata keçirib
Revmatoid artritlə mübarizədə ümidverici yeni vasitə aşkar edilib
 Dövlət Gömrük Komitəsinin nümayəndəsi EAPCCT-nin 46-cı Beynəlxalq Konqresində iştirak edib   
Həmkarımızın psixoloji tükəndiyini necə anlayaq?
 Tərtər RMX tərəfindən hərəkət məhdudiyyətli uşaqların icbari dispanserizasiyası həyata keçirilir