Məktəbliləri necə daha az xəstə, yorğun, daha ağıllı, diqqətli və çalışqan edə bilərik? Xüsusi dəstək olmadan bunu edə bilməzsiniz.
Aztibb.az “Arqumentı i faktı” nəşrinə istinadən xəbər verir ki, pediatr Qalina Filatova və ailə həkimi Natalya Majugina müsahibəsində məktəblilərə məhz hansı inqrediyentlərə ehtiyac olduğunu bildiriblər.
Hipovitaminozun qarşısını almaq və bədəndəki maddələrin balansına nəzarət etmək, həmçinin bütün tədris ili ərzində orqanizmin fəaliyyətini qorumaq üçün uşaqlar və yeniyetmələr bir çox vacib qida maddələrinin, xüsusən də vitaminlərin müntəzəm tədarükünə ehtiyac duyurlar. Müstəqil qida dəyəri olmasa da, yüksək bioloji aktivliyi ilə fərqlənirlər ki, bu da onlara orqanizmdə bir çox biokimyəvi prosesləri tənzimləməyə imkan verir.
Çatışmazlıqlar səbəbindən problemlər
Vitamin çatışmazlığı müasir uşaqların sağlamlığının pisləşməsinin mühüm səbəblərindən biridir. Axı, bu maddələr bədəndə bir çox faydalı funksiyaları yerinə yetirir: metabolik prosesləri tənzimləyir, biokimyəvi reaksiyaları katalizləşdirir və bir çox mineralların udulmasına kömək edir. Vitaminlər orqanizmə əsasən qida ilə daxil olur və onların yalnız bəziləri bağırsaq mikroflorasında (normal vəziyyətdədirsə) az miqdarda sintez oluna bilir. Ancaq məktəblilərin riayət etmədiyi balanslaşdırılmış pəhriz və mədə-bağırsaq traktının normal vəziyyəti ilə belə, bir sıra faydalı vitaminlərin tədarükü qeyri-kafi olur. Və daha çox, qidalanmada balanssızlıq, orqan və sistemlərin tez-tez kəskin və xroniki xəstəlikləri, xüsusən də vitaminlərin adekvat udulmasına imkan verməyən mədə-bağırsaq traktının patologiyaları baş verir. Pəhrizdə bu faydalı maddələrin olmaması maddələr mübadiləsinin pozulmasına, fiziki və zehni performansın azalmasına, yorğunluğa səbəb olur, həmçinin uşaqların sağlamlığına, böyüməsinə və inkişafına mənfi təsir göstərir.
Araşdırmaların nəticəsi
“Böyüyən bir orqanizm vitamin çatışmazlığına xüsusilə həssasdır, çünki o, daim böyüyür və inkişaf edir. Vitamin balansının pozulması maddələr mübadiləsini pisləşdirir, məktəb və məktəbəqədər uşaqların performans səviyyəsini aşağı salır”, - deyə pediatr, dietoloq, tibb elmləri namizədi Qalina Filatova bildirib. Bununla yanaşı, hipovitaminoz səbəbindən orqanizmin müdafiə qabiliyyəti azalır, orqanizm patogenlərə və xarici mühitin mənfi təsirlərinə qarşı daha həssas olur.
Müxtəlif bölgələrdə aparılan çoxsaylı araşdırmalar göstərib ki, son illərdə ümumilikdə əhalidə vitaminlərlə təminatı xeyli pisləşib. Bu həm böyüklərə, həm də uşaqlara aiddir. Uşaqların 70-80% -ində 3 və daha çox vitaminin birləşmiş çatışmazlığı var. Üstəlik, gənc nəsildə polihipovitaminoz ilboyu olur və hətta mövsümi təzə giləmeyvə, tərəvəz və meyvələrin çoxaldığı yay aylarında da problem həllini tapmır.
Statistikaya görə, məktəb yaşlı uşaqların 90% -də D vitamini çatışmazlığı, 70-80% -ində yod çatışmazlığı var və 7-18 yaş arasında ən azı hər üçüncü uşaq kalsium çatışmazlığından əziyyət çəkir. Dəmir çatışmazlığı uşaqlarda və yeniyetmələrdə ət qidalarının qeyri-kafi istehlakı ilə çox açıq şəkildə özünü göstərir. Yeniyetməlik dövründə monoton və ya pis qidalanma, tərəvəz və meyvələrə laqeydlik səbəbindən askorbin turşusu çatışmazlığı belə baş verə bilər.
