Ətraf mühitə məruz qalan hormonları pozan kimyəvi maddələr sağlamlığı təhdid edir
17.03.2024 08:17

Plastik və pestisidlərin tərkibində olan “Bisfenol-A”nın, ev əşyalarını xarici amillərdən qorumaq üçün tekstil, mətbəx qabları və teflon materiallarda istifadə edilən kimyəvi maddələrin hormonları pozduğu və bir çox xəstəliyə səbəb olduğu bildirilir.


Aztibb.az “TRT Haber”ə istinadən xəbər verir ki, Hacettepe Universitetinin professoru Okan Bülent Yıldız açıqlamasında hormonal pozulmalara görə ən çox bilinən sağlamlıq problemlərindən birinin qalxanabənzər vəzi olduğunu bildirib.


Bədənin hormonlar tərəfindən idarə edildiyini ifadə edən həkim, hormonların lazımi miqdarda və doğru zamanda buraxılmasının bütün funksiyaların işləməsi üçün son dərəcə əhəmiyyətli olduğunu vurğulayıb:“Ona görə də bədənimizdə hormon ifraz edən vəzilərin sağlam və normal konsentrasiyalarda ifraz olunması, bütün toxuma və orqanların qanda olması lazımdır. Ən kiçik pisləşmə sağlamlığa müxtəlif formada təsir edir”.


"Qalxanabənzər vəz bədənin qaz pedalı kimidir. Qalxanabənzər vəz hormonunun bir qədər azalması və ya artması arıqlamaq və ya itirmək, soyuğa və istiyə dözə bilməmək, əsəbi və yuxulu olmaq, iştahın artması və ya azalması kimi bir çox şikayətlərə səbəb ola bilər.


Cəmiyyətdə ikinci ən çox rast gəlinən xəstəlik insulin və onun hesabına inkişaf edən şəkərli diabetdir. Mədəaltı vəzidən ayrılan şəkərin hüceyrələrə daxil olmasını təmin edən insulin adlı hormonun olmaması və ya hüceyrələrdə bu hormona qarşı müqavimət bədəndə qanda şəkərin miqdarını artırır və hətta şəkər istifadə edilə bilməz hala gəlir. Bu zaman insanlar çox su içir, çox sidiyə gedir, arıqlayır və ya arıqlamaqda çətinlik çəkirlər”.


Professor piylənmənin də ən əhəmiyyətli hormonal pozğunluqlardan biri olduğunu vurğulayıb.

İşlənmiş qidaların və kimyəvi maddələrin hormonlara təsir etdiyinə diqqət çəkən ekspert, elmi araşdırmaların qida, çirkli hava və plastik saxlama qabları kimi faktorların hormonları pozduğunu göstərdiyini bildirib.


“Hormonları pozan kimyəvi maddələr bir çox xəstəliyə, xüsusilə erkən yetkinlik, sonsuzluq, ürək-damar xəstəlikləri, şəkərli diabet, piylənmə, döş və prostat xərçənginə səbəb olur.


Avropa Parlamentində 250 hormon pozucusunu tamamilə qadağan edən qanun layihəsinin gündəmə gətirildiyini xatırladan professor bununla bağlı qanunun hələ qüvvəyə minmədiyini bildirib:


"Risklərin tam müəyyən edilməsi və onların miqyasının dəqiq ölçülməsi vacibdir. Bunun üçün qeyri-hökumət təşkilatları, elmi qurumlar qanunvericilərlə birgə fəaliyyət göstərməlidir. Təbii ki, vətəndaşlar kimi görülə biləcək tədbirlər var”.

 

ÇOX OXUNANLAR
Kriminal zəhərlənmələr:mərgümüş və risindən poloniuma və epibatidinə qədər
Qobustan RMX-da patronaj xidmətinin təşkili ilə bağlı təlim keçirilib
Mərkəzi Gömrük Hospitalında AZDAS İB və DAS Derneğinin nümayəndələri ilə görüş keçirilib
Milli Hematologiya və Transfuziologiya Mərkəzində “Aplastik anemiya” mövzusunda seminar keçirilib
IV ixtisas qrupu üzrə keçid balları dəyişəcək
Doğuş təcili tibbi yardım avtomobilində həyata keçirilib
Pirallahı Tibb Mərkəzində oftalmoloji xidmətlərin əlçatanlığı genişləndirilir
ATU ailəsinin üzvü Ramal Təbib oğlu: “İnam nə qədər çoxdursa, məqsəd o qədər yaxındır”
Lerik Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti qanvermə AKSİYASI
Yüksək risk, güclü komanda: uğurla həyata keçirilən qeysəriyyə əməliyyatı
Mərkəzi Gömrük Hospitalının uşaq cərrahı AZTV-yə müsahibə verib
2026/2027-ci tədris ili üçün rezidenturaya qəbul olanların NƏZƏRİNƏ!
Azərbaycanlı həkimlər beynəlxalq arenada yeni uğurlara imza atır
AQTA-nın sədri süd və süd məhsullarının emalı zavodunda olu
DİM IV ixtisas qrupu üzrə plan yerlərini elan etdi - 3551 yer ödənişsizdir