Yeni texnologiya əzələ hərəkətlərini səs telləri olmadan nitqə çevirir
15.03.2024 11:52

Müasir tibb öz yenilikləri ilə heyrətləndirməkdə davam edir. Kaliforniya Universitetinin biomühəndislərinin son nailiyyəti boyun ətrafına taxılan və əzələ hərəkətlərini nitqə çevirən, insanların səs tellərindən istifadə etmədən ünsiyyət qurmasına imkan verən çevik cihazın inkişafıdır.

Aztibb.az xəbər verir ki, “Live Science”da yayımlanan hesabata görə, bu kiçik cihaz təkcə sözlərin tələffüzü ilə əlaqəli boğaz hərəkətlərini aşkar etmək qabiliyyətinə malik deyil, həm də bu hərəkətlərdən elektrik enerjisi yaratmaq üçün istifadə edir. Bu o deməkdir ki, cihaz batareya və ya şəbəkə bağlantısı olmadan işləyə bilər.

Bu cihazın ideyası inkişafın aparıcı müəllifləri insanların səs tellərinə həddən artıq yüklənmədən danışmağa imkan verəcək bir üsul inkişaf etdirmək məqsədindən irəli gəlib.

Maqnit xüsusiyyətlərinin mexaniki gərginlik altında dəyişə biləcəyini göstərən bir materialdan istifadə edərək, elm adamları boğaz əzələlərinin hərəkətlərinə cavab verən və onları nitq kimi şərh edilən, eləcə də elektrik siqnallarına çevirə bilən bir cihaz hazırlayıblar.

Plasterə bənzər cihaz yumşaq və çevik silikon materialdan hazırlanmış beş nazik təbəqədən ibarətdir, orta təbəqədə mikromaqnitlər və boğaz hərəkətlərinə cavab verən maqnit sahəsi yaradan silikon var. Maqnit sahəsindəki bu dəyişikliklər mis materialdan olan rulonlardan ibarət iki ətraf təbəqə tərəfindən elektrik siqnallarına çevrilir.

Daha sonra maşın öyrənmə alqoritmi bu siqnalları təhlil edir və iştirakçıların təkrar etdiyi xüsusi ifadələrlə əlaqəli boğaz hərəkətlərindən öyrənərək onları nitqə çevirir. Nitq problemi olmayan səkkiz nəfərin iştirak etdiyi uğurlu sınaqlar müəyyən edib ki, alqoritm elektrik impulslarını təxminən 95% dəqiqliklə başa düşülən nitqə çevirib.

Bu tibbi sıçrayış səs pozğunluğu olan insanlara, o cümlədən boğaz xərçəngi əməliyyatından sağalanlara kömək edə biləcək yeni texnologiyaların inkişafına qapı açır. Yeni cihaz əzələ hərəkətlərini aydın söz və ifadələrə çevirərək onlara ünsiyyət qurmaq və bərpa etmək üçün effektiv üsul təklif edə bilər.

Səadət Abdullayeva
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev