Alimlər qrafen məhsullarının sağlamlıq üçün təhlükəli olub-olmadığını müəyyən ediblər
08.03.2024 19:15

Klinik sınaqlar qrafenin insanlar üçün təhlükəsizliyini sübut edib


Böyük Britaniya və Hollandiyadan olan beynəlxalq komanda qrafenin insan orqanizminə təsiri ilə bağlı ilk klinik tədqiqatlar aparıblar. Karbon məhsulunun bir növü olan qrafen o qədər unikal xüsusiyyətlərə malikdir ki, ona möcüzə materialı deyilir.


Aztibb.az xəbər verir ki, nəticələr “Nature Nanotechnology” elmi jurnalında dərc olunub.


Qrafenin təsir edici elastikliyi, müstəsna gücü və keçirici xüsusiyyətləri onun suyun filtrasiyasından tutmuş, superkompüterlərə və tibbi cihazlara qədər bir çox tətbiqlərdə potensiala malik olduğunu göstərir. Ancaq son vaxtlara qədər bu materialın hissəciklərinin insan sağlamlığına necə təsir etdiyi məlum deyil.


Bu sahədə əvvəlki işlər laboratoriyada siçanlar və insan toxumaları üzərində aparılan təcrübələrlə məhdudlaşsa da, tədqiqatlara insanlar könüllü olaraq cəlb edilməyib.


Yeni tədqiqatda müxtəlif konsentrasiyalarda qrafen oksidi nanohissəciklərini nəfəs almağa razı olan 14 nəfər iştirak edib. Alimlər məruz qalma zamanı hər iki saatdan bir onların qan təzyiqini, qanın laxtalanması və iltihabının markerlərini və ağciyər funksiyalarını ölçüblər.


Qrafen oksidin təmiz forması subyektlərin tənəffüs sistemində və ya ürək-damar sistemində heç bir aşkar dəyişikliklərə səbəb olmayıb.


Komanda insan bədənindən kənar zədələnmiş arteriya modelində qrafeni sınaqdan keçirərkən qanın laxtalanmasında bir qədər artım olduğunu qeyd edib. Belə ki, tükdən minlərlə dəfə nazik olan kiçik nanohissəciklər hələ də tam başa düşülə bilməz.


Elm adamları kiçik konsentrasiyalarda qısa müddətli inhalyasiyadan sonra qrafenin insanlar üçün təhlükəsiz olduğu qənaətinə gəliblər.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev