Qadınlarda otoimmün xəstəliklərin daha çox görülməsinin səbəbi X xromosomu ola bilər - TƏDQİQAT
07.02.2024 11:30

Alimlər müəyyən ediblər ki, immun sisteminin öz hüceyrələrinə, toxumalarına və ya orqanlarına hücum etdiyi otoimmün xəstəliklərin qadınlarda daha çox rast gəlinməsinin səbəbi X xromosomunu sıxışdıran "Xist" RNT ola bilər.

Aztibb.az xəbər verir ki, “Cell” jurnalının məlumatına görə, alimlər ABŞ-da aparılan çoxmillətli araşdırmada otoimmün xəstəliklərin genetik səbəblərini tədqiq ediblər.

Tədqiqatçılar qadınlarda bədəndə ən çox zülal istehsalı ilə bağlı məlumat daşıyan iki X cinsi xromosom olduğu üçün X cütündən birindəki məlumatın "Xist" adlı RNT zəncirinin sayəsində sıxıldığını bildiriblər.

Alimlər otoimmün xəstəliklərdə təsirli olan bir çox zülalın da "Xist"ə bu funksiyaları yatırmağa kömək etdiyini təyin ediblər və zülalın fəaliyyətini laboratoriyada araşdırıblar.

Elm adamları siçanlar üzərində sınaqdan sonra kişilərin qadınlara nisbətən daha çox otoimmün xəstəliklərə sahib olduğunu bildiriblər.

Siçanlarla sınaqdan əldə edilən nəticələrin insanlara uyğunlaşdırmaq üçün tədqiqatçılar 17 nəfərdən ibarət nəzarət qrupuna əlavə olaraq dermatomiyozit, sistemik skleroz və lupus olan 100-dən çox donordan alınan qan nümunələrini araşdırıblar, lupus və digər otoimmün xəstəlikləri olan insanların yüksək səviyyələrə sahib olduğunu müəyyən ediblər.

Tədqiqatın müəlliflərindən biri olan Hauvard Çanq bədəndə hər gün baş verən normal hüceyrə ölümü zamanı bir çox birləşmənin qan dövranına salındığını və bu "hüceyrə qalığının" qadınlarda daha çox “Xist” və əlaqəli zülalları ehtiva etdiyini vurğulaıb.

O, qeyd edib ki, immun hüceyrələr "Xist"molekulunu və onun bağlandığı zülalları bədən üçün zərərli kimi qeyd etdikdə otoimmün xəstəliklər baş verir.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
AMEA-da akademik Vəli Axundovun 110 illiyi qeyd edilib
Nizami Tibb Mərkəzinin ümumi cərrahı dünyasını dəyişib
Azərbaycanlı alim 16 ölkə transplantoloqlarının toplaşdığı beynəlxalq simpoziumda iki məruzə ilə çıxış edib
Liv Bona Dea Xəstəxanasının Pediatrik Reanimasiya və İntensiv Terapiya Bölməsinin fəaliyyətə başlamasından 2 il ötür
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi özəl tibb müəssisəsində infeksiyalara yoluxma risklərinin idarə olunması ilə bağlı təlim keçirib
 Şəki Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti qanvermə aksiyası    
 Tədris Cərrahiyyə Klinikasında boyunun orta kistası uğurla əməliyyat olunub   
Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun Elmi Şurasının iclasında bir sıra məsələlər müzakirə edilib
“Azərbaycan dili” (ingilis qrupları üçün) dərsliyi işıq üzü görüb
Bakı Sağlamlıq Mərkəzinin həkimləri beynəlxalq konfransda təmsil olunublar
Azərbaycan Pediatrlar Assosiasiyası xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün növbəti sosial-mədəni və tibbi aksiya həyata keçirib
Revmatoid artritlə mübarizədə ümidverici yeni vasitə aşkar edilib
 Dövlət Gömrük Komitəsinin nümayəndəsi EAPCCT-nin 46-cı Beynəlxalq Konqresində iştirak edib   
Təcrübəli həkim Nərgiz Kərimova Milli İdman Tibb və Reabilitasiya İnstitutunda işə başlayıb
 Tərtər RMX tərəfindən hərəkət məhdudiyyətli uşaqların icbari dispanserizasiyası həyata keçirilir