Yaddaşda yazılan və saxlanılan məlumat və təcrübələri xatırlamaq qabiliyyətinin pozulması və onları xatırlamaqda yaşanan çətinliklər unutqanlıq olaraq təyin olunur.
Aztibb.az “CNN Türk”ə istinadən xəbər verir ki, unutqanlıq müntəzəm ünsiyyətdə olduğu insanların adlarını unutma, xüsusi günləri unutma, ünvanı unutma, yadda saxladığı telefon nömrələrini unutma kimi vəziyyətlərdə özünü göstərə bilər. Sobanın üstündə qazanı unutmaq, qapıda açarı unutmaq, əşyaların yerini xatırlamaqda çətinlik çəkmək insanlarda unutqanlığın göstəricilərindən ola bilər.
Unutma, edilməsi lazım olan işləri vaxtında etməyi xatırlaya bilməmək, söhbət zamanı istifadə edilməsi nəzərdə tutulan sözləri unutmaq, öyrənilən məlumatı unutmaq kimi yaddaşdan müxtəlif məlumatları xatırlaya bilməmək kimi özünü göstərə bilər. Eyni zamanda, məlumatın öyrənilməsi prosesində və öyrənilənləri yadda saxlamaqda çətinlik və tanış tapşırıqları yerinə yetirməkdə çətinlikdir.
Səbəblər
Bəzi dövrlərdə insanlar gündəlik həyatlarında stress və narahatlıq, kədər və ya ani emosional dəyişikliklərə səbəb olan hadisələr, insanların həyatında dəyişikliklər (evlilik-boşanma, köçmə, iş dəyişməsi, doğum, ölüm), sıx iş tempi, yorğunluq, diqqət problemləri yaşayır. Həmçinin öyrənmə üsullarının qeyri-kafiliyi, texnoloji cihazlara uzun müddət məruz qalma insanlarda unutqanlıq problemlərinə səbəb ola bilər.
Bundan başqa depressiya, bəzi xəstəliklər və baş travmaları, vitamin çatışmazlığı, maddə asılılığı, nizamsız qidalanma və qeyri-kafi yuxu insanlarda unutqanlığa səbəb olur.
Müalicə
Unutqanlıq insanların gündəlik həyatına mənfi təsir edən problemdir. Unutqanlıq hər yaşda olan insanlarda müşahidə oluna bilər. Unutqanlığın əlamətləri və səbəbləri insandan insana dəyişir.
Əgər unutqanlıq insanın gündəlik işləri yerinə yetirmə qabiliyyətinə təsir edən, iş, sosial və ailə həyatında müxtəlif çətinliklərə səbəb olan səviyyədədirsə, psixiatr və ya nevropatoloq tərəfindən qiymətləndirmə lazımdır. Unutqanlığın erkən diaqnozu və müalicəsi gələcəkdə psixoloji və nevroloji xəstəliklərin qarşısının alınmasında çox vacibdir.
Unutqanlıq insanlarda həm psixoloji, həm nevroloji, həm də fiziki səbəblərdən yarana bilər. Bu səbəblərin mütəxəssis tərəfindən müəyyən edilməsi və lazım olduqda dərman, vitamin və müalicə əlavələrinin qəbulu unutqanlığın müalicəsi üçün çox vacibdir.
