Nature: Yüksək parlaqlıqda gecə işığı depressiya riski ilə əlaqələndirilir
19.12.2023 09:57

Avstraliyanın Monaş Universiteti və Turner Beyin və Psixi Sağlamlıq İnstitutunun alimləri tərəfindən aparılan araşdırmaya görə, gecə süni işığa məruz qalma narahatlıq, bipolyar pozğunluq və depressiya kimi müxtəlif psixi pozğunluqların inkişaf riskinin artması ilə əlaqələndirilir.

Aztibb.az xəbər verir ki, bu nəticələr nüfuzlu “Nature” jurnalında dərc olunub.

Tədqiqatın aparılması üçün Britaniya Biobankının məlumatlarından, o cümlədən 86 772 nəfər haqqında məlumatdan istifadə edilib. Alimlər yuxunun keyfiyyəti, fiziki fəaliyyət səviyyəsi, psixi vəziyyət və müxtəlif işıq mənbələrinin subyektlərə təsiri (təbii və süni) haqqında məlumatları öyrəniblər.

Nəticədə müəyyən edilib ki, kompüter və noutbuk ekranlarından, elektrik lampalarından alınan böyük miqdarda süni işığın narahatlıq, bipolyar və depressiv pozğunluqlar, həmçinin travma sonrası stress pozğunluğu (TSSB) inkişaf riskinin artması ilə əlaqələndirilir.


Bundan əlavə, alimlər müəyyən ediblər ki, mütəmadi olaraq süni işığa məruz qalan və kifayət qədər təbii işıq almayan insanlar daha çox özünü məhv edən davranışlara meyllidirlər.

Bununla belə, gün işığı müsbət təsir göstərir. Gün ərzində kifayət qədər təbii işıq alan insanların depressiyaya düşmə riski 20% azalıb.

Belə ki, araşdırma təsdiq edib ki, gecə süni işığa məruz qalma psixi sağlamlığa zərər verə bilər, gündüz isə müsbət təsir göstərir. Müxtəlif cihazların ekranları qarşısında sərf olunan vaxtı məhdudlaşdırmaq və gün ərzində təbii işığın alınmasına daha çox diqqət yetirmək tövsiyə olunur. Bu, müxtəlif psixi pozğunluqların inkişaf riskini azaltmağa və ümumi zehni rifahınızı yaxşılaşdırmağa kömək edə bilər.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev