Alimlər qədim Misirdə yetkin yumurtalıq teratomunu aşkar ediblər
13.11.2023 15:36

Cənubi İllinoys Universitetinin alimləri tərəfindən Misirdə aparılan bioarxeoloji tədqiqatlar heyrətamiz kəşflə nəticələnib - yetkin yumurtalıq teratoması aşkar edilib.


Aztibb.az “Science Direct” portalına istinadən xəbər verir ki, çoxkameralı yeraltı məzarda qalıqları aşkar edilən 18-21 yaşlı gənc qadın tədqiqatçıların diqqət obyektinə çevrilib. Tapıntı təxminən eramızdan əvvəl 1345-ci ilə, Yeni Krallığın dövrünə aiddir. Qadının qalıqları ilə birlikdə çox loblu kalsifikasiya olunmuş kütlə, həmçinin çanaq boşluğunda müəyyən edilmiş dişləri ehtiva edən iki əlaqəli kalsifikasiyalı kütlə aşkar edilib.


Tədqiqatçılar diqqətli diferensial diaqnozla birlikdə makroskopik qiymətləndirmə aparıblar. Çoxlu dişlərin inkişafı və onların xarakterik xüsusiyyətləri aşkar edilmiş kütlənin yumurtalıq teratoması olduğunu müəyyən etməyə imkan verib. Bu nadir hal Misirdə qeyri-elit qəbiristanlıqlardakı ən bəzəkli qəbirlərdən birində dəfn edilmiş gənc qadında müəyyən edilib.


Qeyd edək ki, yumurtalığın teratoması – rüşeym səhifələrindən törənən və bu orqan üçün xarakterik olmayan toxumalardan ibarət herminogen şişdir.


Bu hal Firon Misirdə və Afrikada daha geniş kontekstdə yetkin yumurtalıq teratomunun yeganə qeydə alınmış nümunəsini təmsil edir. Tapıntı həm zaman, həm də məkan baxımından teratomaların keçmiş haqqında biliklərimizi xeyli zənginləşdirir.


Yetkin yumurtalıq teratoması adətən yumurtalıq inkişafı ilə əlaqəli toxuma da daxil olmaqla müxtəlif növ toxumalardan əmələ gələn bir şiş növüdür. Bu xoşxassəli bir şişdir, yəni adətən xərçəngli deyil.


Teratomalar müxtəlif toxuma növlərinə fərqlənə bilən hüceyrələrdən əmələ gəlir. Nəticədə şişdə saç, dəri, əzələ və hətta dişlər kimi müxtəlif toxumalar əmələ gələ bilər. Teratomalar iki əsas növə bölünür: yetkin və yetişməmiş. Yetkin teratoma adətən yaxşı diferensiallaşmış toxumalardan ibarətdir, yetişməmiş teratoma isə daha az ixtisaslaşmış və ya az inkişaf etmiş toxumaları ehtiva edə bilər.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Cəbrayılda “Göz sağlamlığı gələcəyimizdir” adlı tibbi aksiya keçirilib
Elmi-Tədqiqat Tibbi Profilaktika İnstitutu vakansiya elan edir
Mərkəzi Klinika ASCVTS-in 34-cü illik konfransında təmsil olunub
Səhiyyə Nazirliyinin nümayəndələri Özbəkistanda beynəlxalq forumda iştirak ediblər  
Rəşad Şolan “Nefrologiya və böyrək transplantasiyasında klinik təcrübələr və gələcək perspektivlər” adlı elmi-praktiki konfransda çıxış edib
Birinci Moskva Dövlət Tibb Universitetinin dosenti Bakı Sağlamlıq Mərkəzində olub
Uzman uşaq cərrahı Vüsal Cəfərov AZTV-nin “TeleSəhər” proqramına müsahibə verib
Ana qızının bağışladığı qaraciyərin sağ payı ilə sağlam şəkildə həyata bağlandı - Mərkəzi Klinikada uğurlu əməliyyat
Zəngin iş təcrübəsinə malik peşəkar həkim Tahirə Məmmədova - Həkimlərimizi tanıyaq!
İnsult xəstələrinə evdə necə qulluq edilməlidir?
Qastrit və xora zamanı necə qidalanmalı?
Şamaxıda minimal invaziv cərrahiyyəyə həsr olunan 12-ci regional konfrans keçirilib  
Ağdaş Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında qanvermə aksiyası təşkil olunub
Yenidoğulmuş uşağı necə çimizdirmək lazımdır? - Pediatr Məhsəti Nəcəfova açıqladı
Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunda Türkiyənin tanınmış həkimləri ilə görüş keçirilib