Alimlər: Smartfon və televizorların işığı qocalma prosesini sürətləndirir
05.11.2023 12:29

Oreqon Dövlət Universitetinin (OSU) biokimyaçıları müəyyən ediblər ki, smartfonlarda, televizorlarda, kompüterlərdə və bəzi enerjiyə qənaət edən lampalarda istifadə olunan LED-lərin buraxdığı mavi işığa uzun müddət məruz qalma qocalma prosesini sürətləndirə bilər.

Aztibb.az “Frontiersin” portalında dərc olunan məqaləyə əsasən xəbər verir ki, bu kəşf mavi işığa məruz qalma reaksiyaları insan orqanizminin reaksiyalarına bənzəyən meyvə milçəkləri üzərində aparılan təcrübələr zamanı edilib.

Professor C.Giebultoviç bildirib ki, mavi işığa həddindən artıq məruz qalma əsas hüceyrə funksiyamıza əhəmiyyətli dərəcədə təsir edir və erkən qocalmağa səbəb olur.

Mavi işığa məruz qalma xüsusi metabolitlərin, hüceyrənin düzgün işləməsi üçün vacib olan kimyəvi maddələrin səviyyəsini dəyişir. Bu dəyişikliklər dəri hüceyrələri, yağ hüceyrələri və həssas neyronlar daxil olmaqla, demək olar ki, bədənin hər bir hüceyrəsinə təsir göstərir.

"Mavi işığa həddindən artıq məruz qalmanın məhdudlaşdırılması erkən qocalmanın qarşısını ala bilər", – professor əlavə edib.

Tədqiqatçılar qeyd ediblər ki, işığa məruz qalma nəticəsində orqanizmi stressdən qoruyan genlər aktivləşir, lakin bu, hüceyrələr üçün əhəmiyyətli stress faktorudur, suboptimal səviyyədə fəaliyyət göstərir və son nəticədə onların vaxtından əvvəl ölümünə səbəb olur.

Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, LED-lər cihazların ekranlarında əsas işıq mənbəyinə çevrilir, həm də gündüz işığı kimi insanları günün çox hissəsində mavi işığa uzun müddət məruz qoyur. Onlar LED işığının mənfi sağlamlıq təsirlərini minimuma endirmək üçün vaxtınızın çox hissəsinin sərf edildiyi şərtlərə diqqət yetirməyi tövsiyə edirlər.

Bununla belə, alimlər qeyd edirlər ki, eksperimentlərdə istifadə olunan işığın daha yüksək səviyyəsini nəzərə alsaq, milçəklər üzərində aparılan tədqiqatın nəticələri insanlardakı təsirlərə tam uyğun gəlməyə bilər.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev