Rinolaliya artikulyar aparatın fizioloji və anatomik qüsuru ilə şərtləşən səs qüsurudur. Bu zaman nəinki səs tələffüzündə, həmçinin fonematik qavramada, səs tembrində də qüsurlar olur.
Aztibb.az xəbər verir ki, bununla bağlı məlumat verən NA-Loqopedik Psixoloji Mərkəzin əməkdaşı, defektoloq-loqoped Nuriyyə Aslanova dovşandodaqlıq və qurd ağızlığın rinolaliyanı yaradan səbəblərdən olduğunu deyib:
“Bu zaman cərrahi müdaxilə vacibdir. Rinolaliya açıq və qapalı olur. Açıq rinolaliya-danışıq zamanı nəfəsdən deyil, burundan çıxır. Bu əsasən ağız və burun boşluğunun travması, yumuşaq damağın paralici zamanı olur. Qapalı rinolalya zamanı hava burundan çıxmır. Buna səbəb adenoid, polip və s. ola bilər”.
Həkim rinalaliyalı uşaqlarla işləyərkən ilkin olaraq, səsləri və artikulyar aparatı yoxlamaq lazım olduğunu bildirib:
“Əgər uşaq səsləri buruna verərək danışmağa meyillidirsə onun burnuna xüsusi laqapedik burun zajeminən qoymaq olar. Bu zajemlər sırf loqopedik məşğələlər üçün nəzərdə tutulub. Mütləq uşaq həmçinin otolorinqoloq tərəfindən yoxlanılmalı və daim müşahidə altında olmalıdır”.
Həkim əlavə edib ki, rinalaliyanın korreksiyası zamanı uşaqla səbir və təmkinlə işləmək lazımdır. Daim uşağı “sən düzgün danışa bilərsən” deyə inandırma, səslərin uzadılmasına və artikulyar aparatın məşğələlərinə xüsusi fikir vermək lazımdır.
