Süni intellekt tərəfindən hazırlanmış viruslar  
23.10.2026 14:54

Amerikanın Radical Numerics şirkəti süni intellekt tərəfindən hazırlanmış virusların insana yeridilməsi ilə bağlı ilk məlum hadisəni bildirib. İnyeksiya digər müalicələr uğursuz olduqda Eksperimental Dərmanlara Genişləndirilmiş Giriş proqramının bir hissəsi olaraq tətbiq edilib. Viruslar antibiotiklərə davamlı bakteriyaları hədəf almaq və xəstənin həyatını xilas etmək üçün hazırlanmışdır. Təcrübənin nəticələri təsnif edilib.

Keçmişdə antibiotiklərin geniş istifadəsi bir sıra bakteriyaların onların təsirlərinə davamlı hala gəlməsi ilə nəticələnib. Bundan əlavə, eyni təbiətə malik xəstəxana infeksiyaları kimi tanınan bir fenomen mövcuddur. Dərmanlar əvəzinə viruslar bakteriyalara qarşı istifadə edilə və süni intellekt onları potensial olaraq inkişaf etdirə bilər. Bu cür işlər artıq davam edir və tədqiqatçılar ilkin uğurlar barədə məlumat veriblər. Ən azından laboratoriya şəraitində, Petri qablarında süni şəkildə süni intellektdən istifadə edərək yaradılmış viruslar artıq hədəf bakteriyalara hücum  və onları məğlub edir. Lakin bunun insanlarda necə işləyəcəyi hələ də məlum deyil. İnsan təcrübələri artıq başlaya bilər. Bəzən xəstə ölümcül və mümkün müalicədən kənarda olduqda, yeni, sınaqdan keçirilməmiş bir dərman sağalma yolunda son damla olur. Radical Numerics bu sahədə ilk olmaya bilər, lakin belə bir insan sınağının aparıldığını açıq şəkildə bildirən ilk şirkətdir.

 

Virus bakteriofaqını hazırlamaq üçün alimlər bioloji yolların təhlili və dizaynı üçün hazırlanmış Omnii-1 modelindən istifadə ediblər. Eksperimental müalicə, tədqiqat terapiyasına fərdi giriş üçün bir proqramın bir hissəsi olaraq, standart klinik sınaqdan kənarda, tibbi nəzarət altında aparılıb. Dərc olunmuş məlumatlar şirkətin özündən gəlir və xəstənin müalicə nəticələri hələ açıqlanmır. 

 

Omnii-1, müxtəlif genetik ardıcıllıqlar və hüceyrə məlumatları üzrə əvvəlcədən təlim keçmiş və daha sonra bakteriofaq genomları üzrə daha da təlim keçmiş multimodal genom dili modelidir. Şirkətin təcrübələrində model Escherichia coli-ni yoluxduran T7 faqını modifikasiya etmək üçün istifadə edilmişdir. Xüsusilə virusun bakteriyaların səthindəki reseptorları tanımaq üçün istifadə etdiyi bir zülalı kodlayan gp17 geninə diqqət yetirilmişdir. Bu bölgədəki genetik modifikasiyalar faqın müəyyən bakteriya ştammlarına bağlanma qabiliyyətini dəyişdirməyə imkan verir. T7 genomu təxminən 40.000 əsas cütdən ibarətdir.

"Xalq qəzeti"

Səadət Abdullayeva
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
Uşaq cərrahı Günel Əmiraslanova Şəki Bonum Medicalda pasiyentləri qəbul edəcək
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında diz oynağında yaranmış septik artrit səbəbilə cərrahi əməliyyat icra olunub
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
JAMA: Amiloiddən təmizlənmiş beyin nahiyələrində tau zülalının patoloji yığıntıları daha az olub