Xalq arasında “çökük döş qəfəsi” kimi tanınan pektus ekskavatumun cərrahi müdaxilə olmadan müalicəsində istifadə edilən Türkiyə istehsalı dinamik vakuum cihazının nəticələri beynəlxalq səviyyədə maraq doğurub.
Aztibb.az xəbər verir ki, bu barədə uşaq cərrahiyyəsi sahəsində beynəlxalq resenziyalı elmi jurnal olan “Journal of Pediatric Surgery”də məqalə dərc olunub.
Ankara Universitetinin Tibb fakültəsinin Uşaq cərrahiyyəsi kafedrasının əməkdaşlarının apardığı araşdırmada dinamik vakuum müalicəsi tətbiq edilən 38 xəstənin nəticələri standart vakuum müalicəsi alan 40 xəstənin altı aylıq nəticələri ilə müqayisə olunub.
Tədqiqatın müəllifləri arasında pektus cərrahiyyəsi sahəsində beynəlxalq təcrübəsi ilə seçilən, Marmara Universitetinin Pendik Təhsil və Araşdırma Xəstəxanasının Torakal cərrahiyyə kafedrasının keçmiş müdiri professor Mustafa Yüksel də yer alıb. Araşdırma jurnalın 2026-cı ilin oktyabr ayına aid 61-ci cildinin 10-cu sayında dərc edilib.
Tədqiqatın dinamik vakuum qrupunda Türkiyədə hazırlanmış “Gvacuum Dynamic” cihazından istifadə olunub. Dinamik vakuum müalicəsi tətbiq edilən qrupda döş qəfəsində ən azı 1 santimetrlik düzəlmə daha çox xəstədə müşahidə edilib. Bununla belə, altı aylıq müalicədən sonra döş qəfəsindəki çökəkliyin dərinliyinin orta hesabla azalması baxımından dinamik və standart vakuum qrupları arasında statistik cəhətdən əhəmiyyətli fərq müəyyən edilməyib.
Bununla yanaşı, döş qəfəsindəki çökəkliyin ən azı 1 santimetr azaldığı xəstələrin nisbəti dinamik vakuum qrupunda 47,4 faiz, standart vakuum qrupunda isə 25 faiz təşkil edib.
Standart vakuum qrupunda xəstələrin 15 faizi müalicəni dayandırıb. Dinamik vakuum qrupunda isə müalicəni yarımçıq saxlayan xəstə olmayıb. Dinamik vakuum qrupunda dəri ilə bağlı şikayətlərin daha çox görüldüyü bildirilsə də, hər iki qrupda ciddi ağırlaşma qeydə alınmayıb.
Tədqiqatın müəllifləri iki qrupun müalicədən əvvəl yaş və döş qəfəsindəki çökəkliyin dərinliyi baxımından fərqləndiyinə diqqət çəkiblər. Onlar nəticələrin yalnız qısamüddətli müşahidələrə əsaslandığını və daha geniş araşdırmalarla təsdiqlənməsinin vacibliyini vurğulayıblar.
Pektus cərrahiyyəsi sahəsində beynəlxalq təcrübəyə malik torakal cərrah professor Mustafa Yüksel Marmara Universitetində öz komandası ilə Nuss əməliyyatını tətbiq etməyə başlayan mütəxəssislər arasında olub.
Döş qəfəsi cərrahları arasında beynəlxalq əməkdaşlığı təmin edən CWIG-in (Chest Wall International Group – Beynəlxalq Döş Qəfəsi Qrupu) yaradılması prosesində iştirak edən Yüksel 2010–2013-cü illərdə təşkilatın prezidenti vəzifəsini icra edib.
Çökük döş qəfəsinin müalicəsində istifadə olunan vakuum sistemləri döş qəfəsinin ön divarına mənfi təzyiq tətbiq etməklə çökəkliyin düzəldilməsini hədəfləyir. Dinamik sistemlərdə tətbiq edilən təzyiq ölçülür və müəyyən edilmiş səviyyədə saxlanılır.
Döş qəfəsi divarının deformasiyalarından biri olan pektus karinatum isə xalq arasında “çıxıq döş qəfəsi” kimi tanınır. Bu vəziyyətin cərrahi müdaxiləsiz müalicəsində döş qəfəsinin xarici səthinə təzyiq göstərən ortopedik korreksiya vasitələrindən istifadə oluna bilər.
Türkiyədə hazırlanmış “Gpad” pektus karinatum ortozi də bu məqsədlə istifadə edilən cihazlar sırasındadır. Lakin dərc olunan araşdırmada “Gpad” ortozunun klinik nəticələri qiymətləndirilməyib.
Hər iki müalicə üsulunun tətbiqinə xəstənin vəziyyəti həkim tərəfindən qiymətləndirildikdən sonra qərar verilir. Uyğun xəstələrdə cərrahi və qeyri-cərrahi müalicə üsulları alternativ seçimlər kimi nəzərdən keçirilir.
Araşdırmada istifadə olunan “Gvacuum Dynamic” cihazı və “Gpad” ortozi Bora Yükselin təsis etdiyi Pectuslab şirkəti tərəfindən hazırlanıb. Şirkətin məlumatına görə, bu məhsullardan İspaniya, Rumıniya, Polşa və İngiltərə də daxil olmaqla bir sıra ölkələrdə istifadə olunur.
