Grounding: Panik və travma  zamanı diqqəti indiki ana qaytarma üsulu  
26.08.2026 17:37

Grounding (torpaqlama) insanın diqqətini güclü narahatlıq, keçmişə aid travmatik xatirə və ya mənfi düşüncələrdən uzaqlaşdıraraq onu indiki ana yönəltməyə kömək edən psixoloji mübarizə texnikasıdır. Xüsusilə panik, dissosiasiya və travma ilə əlaqəli reaksiyaların idarə olunmasında istifadə edilir.

Aztibb.az xəbər verir ki, grounding zamanı insan diqqətini görmə, eşitmə, toxunma, qoxu kimi duyulara və ya ətraf mühitlə bağlı konkret faktlara yönəldir. Məqsəd insanın özünü təhlükədə hiss etdiyi anda diqqəti “burada və indi”yə qaytarmaq və gərginliyin azalmasına kömək etməkdir.

Grounding üsulları əsasən üç qrupa bölünür: duyusal, koqnitiv və fiziki. Duyusal grounding zamanı ətrafdakı əşyaları müşahidə etmək və ya müəyyən səthə toxunmaq kimi üsullardan istifadə edilir. Koqnitiv grounding zamanı tarix, məkan və ətrafdakı faktlar səsləndirilir. Fiziki grounding isə hərəkət etmək, bədən vəziyyətini dəyişmək və digər bədən yönümlü üsulları əhatə edir.

Bu texnikadan xüsusilə posttravmatik stress pozuntusu, dissosiasiya və güclü narahatlıq zamanı istifadə oluna bilər. Lakin grounding əsas müalicə metodu hesab edilmir. Panik pozuntusu, travma sonrası stress pozuntusu və ya dissosiativ pozuntular zamanı peşəkar psixoloji və ya psixiatrik yardım tələb oluna bilər.

Grounding hər kəsdə eyni nəticəni verməyə bilər. Bəzi insanlarda sakitləşdirici üsullar, digərlərində isə daha aktiv və duyusal yanaşmalar faydalı ola bilər. Tətbiq zamanı narahatlıq və ya dissosiasiya artırsa, texnikanı dayandırmaq və mütəxəssisdən yardım almaq lazımdır.

Grounding üsullarını yalnız böhran zamanı deyil, əvvəlcədən məşq etmək də faydalı ola bilər. Bununla belə, təkrarlanan və gündəlik həyata mane olan narahatlıq, panik və ya dissosiativ əlamətlər zamanı yalnız bu texnikaya güvənmək düzgün deyil.

 

ÇOX OXUNANLAR
Kriminal zəhərlənmələr:mərgümüş və risindən poloniuma və epibatidinə qədər
2026/2027-ci tədris ili üçün rezidenturaya qəbul olanların NƏZƏRİNƏ!
Milli İdman Tibb və Reabilitasiya İnstitutu pediatr vəzifəsi üzrə həkim axtarır
Pirallahı Tibb Mərkəzində oftalmoloji xidmətlərin əlçatanlığı genişləndirilir
DİM IV ixtisas qrupu üzrə plan yerlərini elan etdi - 3551 yer ödənişsizdir
Mərkəzi Gömrük Hospitalının uşaq cərrahı AZTV-yə müsahibə verib
Azərbaycanlı həkimlər beynəlxalq arenada yeni uğurlara imza atır
Şahbuz rayonunda tibbi aksiya: 32 nəfər müayinədən keçib
Vətəndaşlara operativ təcili və təxirəsalınmaz tibbi yardım göstərilir
Beynəlxalq elmi arenada Azərbaycan imzası: Turner sindromunda uğurlu böyrək transplantasiyası
Lənkəranda İİV-lə bağlı maarifləndirmə işi aparılıb
Laçın RMX-da təlim: “Uşaqlarda qastroenteritlərin düzgün diaqnostikası və müalicəsi” 
Miopiyanın müalicəsində cərrahi yanaşmalar: gözlərinizə yeni perspektiv
SMA dərmanları ilə bağlı araşdırma aparılır - Nazir açıqladı
Uşaqlarda səslərə və toxunuşa həssaslıq hansı xəstəliklərlə əlaqəlidir? - TƏDQİQAT