Rusiyalı alimlərin apardığı yeni tədqiqat göstərir ki, qocalmanın qarşısını tam alan mükəmməl dərman hazırlansa belə, sonsuz yaşamaq bioloji baxımdan mümkün deyil.

Aztibb.az "Medikforum"a istinadən yazır ki, araşdırmaya görə, hüceyrələrdə zamanla təsadüfi şəkildə toplanan DNT mutasiyaları insan ömrü üçün aşılması mümkün olmayan təbii bir hədd yaradır.

Elm dünyasında uzun illərdir müzakirə olunan "İnsan sonsuza qədər yaşaya bilərmi?" sualına cavab axtaran tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, qocalma ilə əlaqəli bütün xəstəliklər aradan qaldırılsa belə, insan orqanizminin bioloji ömür həddi qalmaqda davam edir.

Rusiyanın Skolkovo Elm və Texnologiya İnstitutunda aparılan araşdırmada müəyyən olunub ki, orqanizmdəki bütün bioloji aşınmaların qarşısı alınsa belə, hüceyrələrdə yığılan somatik DNT mutasiyaları zaman keçdikcə orqanların fəaliyyətini dayandıracaq.

Kompüter simulyasiyalarına əsaslanan bu ssenariyə görə, bütün xəstəliklər tamamilə aradan qaldırılsa belə, insanın orta maksimal ömür uzunluğu təxminən 150–190 il arasında qala bilər.

Ürək və beyin hüceyrələri yenilənmir

Hazırlanan riyazi model göstərir ki, qocalmanın əsas müəyyənedici amillərindən biri orqan səviyyəsində hüceyrələrin yenilənmə qabiliyyətidir.

Qaraciyər və dəri kimi toxumalar davamlı şəkildə yeniləndiyi üçün mutasiyaya uğramış hüceyrələri müəyyən qədər aradan qaldıra bilir. Lakin beyin və ürək kimi həyati vacib orqanların hüceyrələri demək olar ki, yenilənmir.

İllər keçdikcə bu uzunömürlü hüceyrələrdə zədələnmiş DNT-lərin toplanması nəticədə orqanların normal fəaliyyətini itirməsinə səbəb olur və insan ömrünün bioloji həddini müəyyənləşdirir.

Məqsdə ömrü uzatmaq deyil, sağlam qocalmanı təmin etməkdir

Tədqiqat müəllifləri vurğulayırlar ki, əldə olunan nəticələr qəti proqnoz deyil, qocalma mexanizmini izah etməyə yönəlmiş riyazi modelə əsaslanır.

Müasir dövrdə insanların bu nəzəri həddən xeyli az yaşaması göstərir ki, qocalmanın yeganə səbəbi DNT mutasiyaları deyil və bu proses daha mürəkkəb bioloji amillərin təsiri altında formalaşır.

Alimlərin fikrincə, bioloji proseslərin qocalmaya təsirini daha dəqiq qiymətləndirməyə imkan verən bu tədqiqat gələcəkdə yalnız ömrün uzadılmasına deyil, insanların yaşlandıqca daha sağlam, funksional və yüksək həyat keyfiyyəti ilə yaşamalarını təmin edən müalicə üsullarının inkişafına istiqamət verə bilər.