JAMA: Həyat tərzinin dəyişdirilməsi xroniki xəstəlik riskini azaldır
19.06.2026 07:39

Yeni elmi araşdırma göstərib ki, xroniki xəstəliklərin profilaktikasında düzgün qidalanma və fiziki aktivlik bəzi hallarda diabetin müalicəsində geniş istifadə olunan dərmanlardan daha effektiv nəticə verə bilər.

Aztibb.az "Journal of the American Medical Association (JAMA)" jurnalına istinadən yazır ki, tədqiqat çərçivəsində alimlər 1990-cı illərdə başladılmış Diabetin Qarşısının Alınması Proqramında iştirak etmiş 1100-dən çox yetkin şəxsi izləyiblər.

Tədqiqatçılar 20 ildən artıq müddət ərzində iştirakçılarda ürək-damar xəstəlikləri, böyrək xəstəlikləri, xərçəng, artrit və demensiya da daxil olmaqla 15 müxtəlif xroniki xəstəliyin inkişafını qiymətləndiriblər.

İştirakçılar təsadüfi şəkildə üç qrupa bölünüblər:

Fiziki aktivlik və qidalanma dəyişikliklərini əhatə edən həyat tərzi proqramı tətbiq olunan qrup;
Metformin preparatı qəbul edən qrup;
Plasebo qəbul edən qrup.

21 ildən artıq müşahidə dövrünün nəticələri göstərib ki, həyat tərzini dəyişən şəxslərdə bir neçə xroniki xəstəliyin eyni vaxtda inkişaf etmə ehtimalı plasebo qrupundakı insanlarla müqayisədə təxminən 20 faiz daha aşağı olub.

Araşdırmanın nəticələrinə görə, diabetin müalicəsində geniş istifadə olunan Metformin preparatı isə uzunmüddətli perspektivdə eyni qoruyucu təsiri göstərməyib.

ABŞ-ın Nyu-York ştatında fəaliyyət göstərən Northwell North Shore Universitet Xəstəxanasının və Long Island Jewish Tibb Mərkəzinin endokrinoloqu Shirin Jaggi bildirib ki, əldə edilən nəticələr sağlam həyat tərzinin faydalarının yalnız diabetin qarşısının alınması ilə məhdudlaşmadığını göstərir.

Onun sözlərinə görə, xəstələrə yalnız dərman yazmaq deyil, həyat tərzinin onların həm indiki, həm də gələcək sağlamlığına böyük təsir göstərdiyini izah etmək son dərəcə vacibdir.

Mütəxəssis insanlara həyat tərzində dəyişiklikləri birdən-birə deyil, mərhələli şəkildə etməyi tövsiyə edir. O, əvvəlcə əlçatan fiziki aktivlik hədəfləri müəyyənləşdirməyi və zamanla bu fəaliyyətləri artırmağı məsləhət görür.

Bununla yanaşı, Şirin Caggi qısamüddətli və sərt pəhrizlərə deyil, uzun müddət davam etdirilə bilən sağlam və balanslaşdırılmış qidalanma modelinə üstünlük verilməsinin vacibliyini vurğulayır.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Kəllə sümüyü iliyi xroniki ağrıların səbəbi ola bilər - TƏDQİQAT
Hövsan Sağlamlıq Mərkəzinin baş həkimi təltif olunub
ATU-da yeni qəbul olunan rezidentlərlə müqavilələr imzalanıb
Eyni gündə 4 ağır cərrahi əməliyyat nəticəsində pasiyentin həyatı xilas edilib
Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasında TAVİ əməliyyatları ötən ildən etibarən uğurla icra olunur
Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunda tibbi xidmətin keyfiyyətinin artırılması istiqamətində tədbirlər davam etdirilir
Anestezioloq-reanimatoloq Emil Muradov -
Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən Laçında səyyar stomatoloji aksiya təşkil olunub
Yeni Klinikada işemik insult və TİA üzrə iki günlük CME proqramı keçirilib
Şirvan Mərkəzi Xəstəxanasında hemofiliya ilə bağlı elmi-praktik seminar keçirilib
Qidalanma mədəniyyəti - gələcək nəsillərin sağlamlığını sığortalayan ən dəyərli ictimai səhiyyə investisiyası
Professor Gülnaz Dadaşova Almaniyada beynəlxalq konqresdə çıxış edib
ATU tələbələri Ege Universitetində bir aylıq Yay Məktəbi proqramında iştirak ediblər
Tibb işçilərinin əməkhaqlarının artırılmasına QHT sədrindən münasibət
TƏBİB tabeliyində çalışan tibb işçilərinin əməkhaqları artırılır