JAMA: Həyat tərzinin dəyişdirilməsi xroniki xəstəlik riskini azaldır
19.06.2026 07:39

Yeni elmi araşdırma göstərib ki, xroniki xəstəliklərin profilaktikasında düzgün qidalanma və fiziki aktivlik bəzi hallarda diabetin müalicəsində geniş istifadə olunan dərmanlardan daha effektiv nəticə verə bilər.

Aztibb.az "Journal of the American Medical Association (JAMA)" jurnalına istinadən yazır ki, tədqiqat çərçivəsində alimlər 1990-cı illərdə başladılmış Diabetin Qarşısının Alınması Proqramında iştirak etmiş 1100-dən çox yetkin şəxsi izləyiblər.

Tədqiqatçılar 20 ildən artıq müddət ərzində iştirakçılarda ürək-damar xəstəlikləri, böyrək xəstəlikləri, xərçəng, artrit və demensiya da daxil olmaqla 15 müxtəlif xroniki xəstəliyin inkişafını qiymətləndiriblər.

İştirakçılar təsadüfi şəkildə üç qrupa bölünüblər:

Fiziki aktivlik və qidalanma dəyişikliklərini əhatə edən həyat tərzi proqramı tətbiq olunan qrup;
Metformin preparatı qəbul edən qrup;
Plasebo qəbul edən qrup.

21 ildən artıq müşahidə dövrünün nəticələri göstərib ki, həyat tərzini dəyişən şəxslərdə bir neçə xroniki xəstəliyin eyni vaxtda inkişaf etmə ehtimalı plasebo qrupundakı insanlarla müqayisədə təxminən 20 faiz daha aşağı olub.

Araşdırmanın nəticələrinə görə, diabetin müalicəsində geniş istifadə olunan Metformin preparatı isə uzunmüddətli perspektivdə eyni qoruyucu təsiri göstərməyib.

ABŞ-ın Nyu-York ştatında fəaliyyət göstərən Northwell North Shore Universitet Xəstəxanasının və Long Island Jewish Tibb Mərkəzinin endokrinoloqu Shirin Jaggi bildirib ki, əldə edilən nəticələr sağlam həyat tərzinin faydalarının yalnız diabetin qarşısının alınması ilə məhdudlaşmadığını göstərir.

Onun sözlərinə görə, xəstələrə yalnız dərman yazmaq deyil, həyat tərzinin onların həm indiki, həm də gələcək sağlamlığına böyük təsir göstərdiyini izah etmək son dərəcə vacibdir.

Mütəxəssis insanlara həyat tərzində dəyişiklikləri birdən-birə deyil, mərhələli şəkildə etməyi tövsiyə edir. O, əvvəlcə əlçatan fiziki aktivlik hədəfləri müəyyənləşdirməyi və zamanla bu fəaliyyətləri artırmağı məsləhət görür.

Bununla yanaşı, Şirin Caggi qısamüddətli və sərt pəhrizlərə deyil, uzun müddət davam etdirilə bilən sağlam və balanslaşdırılmış qidalanma modelinə üstünlük verilməsinin vacibliyini vurğulayır.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Təcrübəli infeksionist Nəzakət Salmanova vəfat edib
 17 İyun – Tibb İşçilərinin Peşə Bayramı Günüdür   
Elmi-Tədqiqat Tibbi Profilaktika İnstitutu vakansiya elan edir
 TƏBİB vətəndaşlara göstərilən tibbi xidmətlərin keyfiyyətinin yüksəldilməsi istiqamətində tədbirlərə başlayıb   
Ölkəmizdə ilk dəfə tətbiq edilən texnologiyaya həsr olunuş elmi simpozium keçirildi - MR-Fusion Prostat Biopsiyası
Ayağında geniş toxuma zədələnməsi yaranan pasiyentdə mürəkkəb rekonstruktiv əməliyyat uğurla icra olunub
 Sabunçu Tibb Mərkəzində Tibb İşçilərinin Peşə Bayramı Günü münasibətilə tədbir keçirilib   
 TƏBİB kollektivi Fəxri xiyabanı ziyarət edib   
Səhiyyə Nazirliyi Tibb İşçilərinin Peşə Bayramı Gününü qeyd edib
Samux rayonunun ən ucqar kəndlərindən biri olan Burunqovaqda səyyar tibbi aksiya 
 Pirallahı Tibb Mərkəzində Milli Qurtuluş Gününə həsr olunmuş tədbir keçirilib   
Uşaqlarınız baxarkən gözlərini qıyır və ya başını yana əyir?
 Birinci Moskva Dövlət Tibb Universitetinin tələbələri narkomaniya ilə mübarizəyə dair maarifləndiriliblər   
 Sumqayıt Tibb Mərkəzinin tabeliyindəki müəssisələrdə yanğın təhlükəsizliyi üzrə təlim keçirilib   
 Qəbələ RMX-da təlim: “İlan sancmaları zamanı ilkin tibbi yardım”