Payızda kandidozu kəskinləşməsi: Həkim göbələk infeksiyasının üç əsas səbəbini açıqlayıb 
15.10.2026 08:40

Kandidozun kəskinləşməsi halları oktyabr ayında daha çox müşahidə olunur

 

Kandidoz, yəni xalq arasında “süd yarası” kimi tanınan göbələk infeksiyası tez-tez oktyabr ayında təkrarlanır. Bu isə bir çox qadını xəstəliyin qarşısını almağın yolları barədə düşündürür.

 

Aztibb.az xəbər verir ki, "Life" portalına açıqlamasında həkim-ginekoloq Lyubov Yerofeyeva kandidozun payızda niyə yenidən baş qaldırdığını və kəskinləşmələrin qarşısını almağın mümkün olub-olmadığını izah edib.

 

Mütəxəssisin sözlərinə görə, Candida cinsinə aid göbələklərdən tamamilə xilas olmaq mümkün deyil. Onlar əksər hallarda insan orqanizmində ömür boyu qalır və müəyyən müddət ərzində, obrazlı desək, “yatmış” vəziyyətdə olurlar. Problem göbələyin sadəcə mövcudluğunda deyil, onun aktiv şəkildə çoxalmağa başlamasındadır. Oktyabr ayı isə bu proses üçün əlverişli olan bir neçə amilin eyni vaxtda meydana çıxdığı dövrlərdən biridir.

 

Birinci səbəb payızda kəskin respirator xəstəliklərin artmasıdır. Bu zaman orqanizm zəifləyir, immun müdafiə aşağı düşür. Halbuki normal şəraitdə göbələklərin çoxalmasını məhdudlaşdıran əsas mexanizmlərdən biri məhz immun sisteminin nəzarətidir. Orqanizmin müdafiə qüvvələri zəiflədikdə Candida göbələkləri aktivləşmək imkanı əldə edir.

 

İkinci səbəb qidalanma vərdişləri ilə bağlıdır. Soyuqlar başlayan kimi bir çox insan duzlu, acılı, ədviyyatlı və qızardılmış yeməklərə daha çox üstünlük verir. Belə qidalar orqanizmdə istilik və enerji hissini artırmaq məqsədi ilə seçilsə də, qidalanma rejiminin dəyişməsi selikli qişalara və maddələr mübadiləsinə təsir göstərə bilər. Ədviyyatların həddindən artıq istifadəsi və yeməklərin ağır bişirilmə üsulları da xəstəliyin kəskinləşməsinə təkan verən amillər sırasında göstərilir. Həkimin fikrincə, kandidozun kəskinləşməsi bir çox hallarda qidalanma rejiminin pozulması, çoxlu miqdarda kəskin ədviyyatlardan istifadə və qeyri-adi yemək hazırlanma üsulları ilə əlaqələndirilir.

 

Üçüncü amil cinsi həyatla bağlıdır. Xüsusilə baryer üsullu qorunmadan istifadə edilmədikdə göbələyin partnyorlar arasında ötürülməsi və yenidən bir-birinə keçməsi ehtimalı nəzərə alınmalıdır. Bundan əlavə, gigiyena qaydalarına düzgün əməl edilməməsi də müəyyən rol oynaya bilər. İnsanlar bəzən alışdıqları həyat tərzini problem hesab etmədikləri üçün gigiyena ilə bağlı çatışmazlıqlara diqqət yetirmirlər. Bütün bu amillərin birlikdə təsiri payız aylarında kandidozla əlaqədar uroloq və ginekoloqlara müraciətlərin artmasını izah edən mümkün səbəblərdən biri kimi göstərilir.

 

Həkim daha bir mühüm məqama diqqət çəkib: bəzən menstruasiya da xəstəliyin kəskinləşməsinə təkan verə bilər. Menstrual dövr ərzində baş verən təbii hormonal dəyişikliklər və orqanizmin daxili mühitindəki dəyişikliklər kandidoz əlamətlərinin yaranmasına və ya güclənməsinə təsir göstərə bilər. Bu baxımdan menstruasiya dövründə təkrarlanan simptomlar da diqqətdən kənarda qalmamalıdır.

 

Profilaktikaya gəlincə, kandidozun yaranma ehtimalını tamamilə aradan qaldırmaq mümkün olmasa da, onun kəskinləşmə tezliyini azaltmaq mümkündür. Bunun üçün sağlam həyat tərzinə riayət etmək, balanslı qidalanmaq, həddindən artıq ağır və acılı yeməklərdən uzaq durmaq, gigiyena qaydalarına əməl etmək və zərurət olduqda baryer üsullu kontrasepsiyadan istifadə etmək tövsiyə olunur. Simptomlar təkrarlandıqda isə vaxtında həkimə müraciət etmək vacibdir. Beləliklə, payız aylarında xəstəliyin kəskinləşməsi qaçılmaz hal deyil, qarşısı müəyyən dərəcədə alına bilən problem ola bilər.

Səadət Abdullayeva
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
İctimai Səhiyyə və İslahatlar Mərkəzi ilə Kistik Fibroz Xəstələrinə Yardım İctimai Birliyi arasında Memorandum imzalanıb
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
Tibb müəssisələrində hicab məhdudiyyəti ilə bağlı yayılan sənəd saxtadır - Birgə açıqlama
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
Quba Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti uğurlu endoprotezləşmə əməliyyatı icra olunub
Yuxu keyfiyyətini yaxşılaşdırmaq üçün 5 vacib vərdiş
 Xaçmaz RMX-da “Hamilə və yenidoğulanlarda təcili hallar zamanı tibbi yardım” mövzusunda maarifləndirmə tədbiri keçirilib   
“Həkimlərimizi tanıyaq!” rubrikası təqdim edir: Telman Cəfərov
Alimlər dərmanların təsir göstərmədiyi təhlükəli göbələk ştamı aşkarlayıblar
İSİM-in fəaliyyətinin 20 illiyinə həsr olunmuş tədbir keçirilib
Qrip peyvəndində nə dəyişdi? – Mütəxəssis yeni ştamların detallarını açıqladı
 Qəbələ RMX-da ilk dəfə olaraq mürəkkəb rekonstruktiv cərrahi əməliyyat icra olunub   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır