Mütəxəssislər probiyotik anlayışının bəzən yanlış istifadə edilən bir termin olduğunu vurğulayaraq, fermentləşdirilmiş qidalarda olan hər bakteriyanın probiotik olmadığını bildirirlər.
Aztibb.az “Medimagazin” portalına istinadən xəbər verir ki, professor Tarkan Karakan bağırsaqlarda yaşayan trilyonlarla mikroorqanizmlərin bədənimizdəki hüceyrə sayından on qat çox olduğunu və bu mikroorqanizmlərin əslində insan bədəninin mühüm bir hissəsi olduğunu bildirib.
Onun sözlərinə görə, bu mikroorqanizmlərin olması insanların təkcə bioloji quruluşuna deyil, həm də sağlamlıq vəziyyətinə böyük təsir göstərir.
Professor sağlam bağırsaq tərkibinin sağlam immun sisteminə birbaşa təsir etdiyini açıqlayıb. Bu, bağırsaq mikrobiotasının müxtəlif xəstəliklərlə mübarizədə mühüm rol oynadığını göstərir.
Xəstəliklər və bağırsaq mikrobiotası
Həkim bağırsaq mikrobiotasındakı balanssızlıqların (dysbiosis) allergik xəstəliklər, çölyak xəstəliyi, tip 1 və 2 diabet, piylənmə, metabolik sindrom, iltihablı bağırsaq xəstəliyi, autizm, depressiya və ruhi pozğunluqlar kimi bir çox sağlamlıq problemi ilə əlaqəli olduğunu ifadə edib. O, xüsusilə xərçəng və ürək xəstəlikləri ilə bağırsaq mikrobiotası arasında ciddi əlaqənin olduğuna diqqət çəkib.
Antibiotiklərin və probiyotiklərin təsiri
Professor antibiotiklərdən geniş istifadənin bağırsaq mikrobiotasına mənfi təsirlərinə də toxunub. O, antibiotiklərin xüsusilə uşaqlıq dövründə bağırsaq mikrobiotasını məhv edə biləcəyini, piylənmə və allergik xəstəliklər kimi sağlamlıq problemlərinin artmasına səbəb ola biləcəyini deyib:
“Xüsusilə 1 yaşından əvvəl antibiotik qəbul edənlərdə 5 dəfə artım aşkar edilib. Antibiotiklərdən 5-15 yaş arası istifadə edilərsə, risk 1,5 dəfə artır. Antibiotiklərin hər kursu riski 6% artırır. İltihabi bağırsaq xəstəliyi baxımından antibiotiklərə məruz qalan uşaqlarda xəstəliyin inkişaf riski digərləri ilə müqayisədə 5 dəfə artır. Piylənmə baxımından, körpəlikdə antibiotiklərə məruz qalma bağırsaqların bakteriya quruluşuna daimi təsir göstərir və yetkinlikdə piylənmə riskini 2-3 dəfə artırır”.
Fermentasiya edilmiş qidalar və sağlamlıq
Həkim qatıq kimi fermentləşdirilmiş qidaların bağırsaq sağlamlığına təsirlərindən danışıb. O, qatığın probiotik təsirindən əlavə, mədə turşusunu keçə bilməyən bakteriyaların olduğunu və buna görə də hər fermentləşdirilmiş qidanın probiotik olmadığını izah edib. Turşu, şalgam kimi ənənəvi qıcqırdılmış məhsulların da bağırsaq mikrobiotasına töhfə verə biləcəyini, lakin onlara müalicəvi məqsədlər üçün deyil, sağlam qidalanmanın bir hissəsi kimi baxılması lazım olduğunu vurğulaıb
Gələcəyin sağlamlıq konsepsiyası
Nəhayət, professor Tarkan Karakan bağırsaq mikrobiotasının sağlam həyat üçün getdikcə daha çox əhəmiyyət kəsb edəcəyini və bir çox xəstəliyin diaqnoz və müalicəsində əhəmiyyətli rol oynayacağını proqnozlaşdırıb. O, bu sahədə aparılan araşdırmaların sağlamlığımızın qorunmasına və yaxşılaşdırılmasına yanaşmalarımızı formalaşdıracağını diqqətə çatdırıb.
