Bir tibbi brendin tarixi: Sputnik V

Bir tibbi brendin tarixi: Sputnik V

24.01.2022 20:48

Sputnik V (Спутник V) və ya rəsmi olaraq Gam-COVID-Vac (Гам-КОВИД-Вак) N.F.Qamaleya adına epidemiologiya və mikrobiologiya Elmi-Tədqiqat Mərkəzi tərəfindən istehsal olunan, qeydiyyatdan keçmiş COVID-19 peyvəndidir.

Peyvənd namizədi kimi Rusiya Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən 11 avqust 2020-ci ildə elan edilib və COVID-19-a qarşı qeydə alınmış ilk peyvənddir.

Rusiya rəsmilərinin bildirdiyinə görə, iki aydan az müddət ərzində insanlar üzərində sınaqdan keçirilən peyvənd peyvənd nazmizəd kimi elan edilib və peyvənd haqqında 20-dən çox ölkədən milyardlarla sorğunun olduğu bildirilib.

Gam-COVID-Vak peyvəndi üçün klinik sınaqlar dərc edilmədiyi üçün beynəlxalq elmi dairələr peyvəndin Rusiyada qeydiyyata alınmasına müsbət rəy verməmişdi.

Peyvəndin 76 nəfərlə I/II faza sınaqlarının nəticələri 4 sentyabr 2020-ci ildə “The Lancet”də dərc olunub. Məqbul təhlükəsizlik profilini bildirən araşdırmada, SARS-CoV-2 infeksiyası olan xəstələrlə müqayisə oluna bilən peyvənd qrupunda antikor istehsalının, eləcə də T hüceyrə istehsalının baş verdiyi müəyyən edilib.

Peyvəndin COVID-19-dan qorunmaq üçün kafi olub olmadığını müəyyən etmək üçün araşdırmalara ehtiyac olsa da, bunun 26 Avqust 2020-ci ildə 40.000 iştirakçını əhatə etməsi planlaşdırılan III faza araşdırması ilə ediləcəyi bildirilib.

2 fevral 2021-ci ildə “The Lancet” Sputnik V peyvəndinin COVID-19-a qarşı 100% təsirli olduğunu göstərən III faza sınaqlarının aralıq nəticələrini dərc etdi. Bundan sonra vaksin 5 il müddətinə mülki dövriyyəyə buraxılma icazəsi aldı.

4 mart 2021-ci il tarixində Avropa Dərman Agentliyi (EMA) Sputnik V peyvəndinin effektivlik, təhlükəsizlik və keyfiyyət üzrə Aİ standartlarına uyğunluğunu yoxlamağa başladı.

Qamaleya Mərkəzinin rəhbəri A. L. Qintsburqun sözlərinə görə, bu peyvənd əlavə toxunulmazlıq yaradır, bunun sayəsində peyvənd edilmişlər infeksiyanı yaymır.

Müstəqil araşdırmaların nəticələri də göstərir ki, Sputnik V müxtəlif növ koronaviruslara qarşı effektivdir.

2021-ci ilin iyun ayına olan məlumata görə, Sputnik V peyvəndi 67 ölkədə qeydə alınıb.

6 may 2021-ci ildə Rusiya Federasiyasının Səhiyyə Nazirliyi birkomponentli peyvəndi – Sputnik Light-ı qeydiyyata aldı. Sputnik Light peyvəndi Sputnik V vaksininin ilk komponenti hesab edilir.

24 noyabr 2021-ci il tarixində isə 12-17 yaşlı yeniyetmələr üçün Sputnik M koronavirus peyvəndi qeydiyyata alınıb.

Aztibb.az