Ara-sıra spirtli içki qəbul edən insanların əksəriyyəti bunun sağlamlıq üçün tamamilə faydalı olmadığını bilir. Bir çox zərərli vərdişlərdə olduğu kimi, burada da əsas amilin ölçülülük olduğu düşünülür.
Lakin son illərdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, alkoqol istifadəsi ilə bağlı ümumiyyətlə “təhlükəsiz hədd” anlayışı mövcud olmaya bilər. Araşdırmalar göstərir ki, gündə cəmi bir porsiya alkoqol qəbul etmək belə 10 müxtəlif xərçəng növünün yaranma riskini artıra bilər.
Aztibb.az "Nature Health" jurnalında dərc edilən tədiqata istinadən yazır ki, ABŞ-ın Vaşinqton Universitetinin alimlərinin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən yeni genişmiqyaslı icmal araşdırması hətta az miqdarda alkoqolun da sağlamlığa mənfi təsirlərini ortaya qoyub.
Tədqiqat çərçivəsində alkoqol istehlakı ilə sağlamlıq üçün mühüm əhəmiyyət daşıyan 20 müxtəlif xəstəlik və vəziyyət arasındakı əlaqə araşdırılıb.
Ən diqqətçəkən nəticələrdən biri xərçənglə bağlı olub. Məlum olub ki, gündə bir porsiyadan da az alkoqol qəbul edən şəxslərdə belə tədqiqatın əhatə etdiyi bütün 10 xərçəng növü üzrə risk artır.
Araşdırma göstərib ki, yüksək miqdarda alkoqol istehlakı yalnız xərçəng deyil, həm də 2-ci tip şəkərli diabet, Alzheimer xəstəliyi, ürək-damar xəstəlikləri və tənəffüs yolu infeksiyaları da daxil olmaqla təhlil edilən bütün 20 sağlamlıq göstəricisi üzrə riskin yüksəlməsi ilə əlaqəlidir.
Alimlər 1963–2023-cü illər arasında dərc olunmuş 843 elmi araşdırmanı təhlil edərək hər bir xəstəlik üzrə alkoqolun təsir gücünü və sübutların etibarlılığını 0-dan 5 ulduza qədər qiymətləndiriblər.
Vaşinqton Universitetinin sağlamlıq iqtisadçısı Emmanuela Qakidou bildirib: “Alkoqol və sağlamlıq arasındakı əlaqə həqiqətən mürəkkəbdir. Lakin xərçənglə bağlı sübutlar ardıcıl və birmənalıdır: alkoqolun istənilən səviyyədə qəbulu riskin artması ilə əlaqələndirilir.”
İcmala daxil edilən araşdırmalar ümumilikdə 10 xərçəng növünü əhatə edib və onların hamısında alkoqol istehlakı ilə mənfi əlaqə aşkarlanıb. Ümumiyyətlə, qəbul edilən alkoqol miqdarı artdıqca xərçəng riski də yüksəlir.
Alimlər qeyd edirlər ki, tədqiqatın miqyası və əhatəliliyi nəzərə alınmaqla bu nəticələr ciddi diqqətə layiqdir. Üstəlik, istifadə olunan analiz metodları kifayət qədər ehtiyatlı yanaşmaya əsaslandığından, alkoqolun real zərərləri əldə edilən göstəricilərdən daha böyük ola bilər.
Mütəxəssislərin fikrincə, alkoqolun sağlamlığa təsirləri barədə nəticələri qiymətləndirərkən digər elmi araşdırmalar da nəzərə alınmalıdır. Əvvəlki tədqiqatlar göstərib ki, spirtli içkilərdən imtina edən insanlarda müxtəlif sağlamlıq göstəricilərində müsbət dəyişikliklər müşahidə olunur.
Tədqiqat müəllifləri alkoqolun riskləri barədə ictimai səhiyyə məlumatlandırmasının daha açıq və dürüst olmasının vacibliyini vurğulayırlar. Onlar həmçinin ölkələr arasında fərqlənən tövsiyə olunan alkoqol istehlakı normalarının yenidən nəzərdən keçirilməsini təklif edirlər.
Alimlər məqalədə yazırlar: “Bu xəstəliklərin yaş qrupları və regionlar üzrə yükünün əhəmiyyətli dərəcədə fərqləndiyini nəzərə alsaq, mövcud sübutlar bütün insanlar üçün sağlamlığı maksimum səviyyədə qoruyan universal alkoqol istehlakı həddinin mövcudluğunu təsdiqləmir.”
Onların fikrincə, ictimai səhiyyə tövsiyələri hər bir əhali qrupu üçün ayrıca hazırlanmalı, həm alkoqol qəbulunun müxtəlif səviyyələrindəki nisbi risklər, həm də həmin cəmiyyətlərdə xəstəliklərin ümumi yayılması nəzərə alınmalıdır.

