Alimlər ilk dəfə uzunömürlülük mexanizmini bir məməlidən digərinə köçürüblər
22.05.2026 11:44

Alimlər torpaqsiçanının uzunömürlülüklə əlaqəli genini siçan genomuna köçürərək onların həm ömür müddətini artırmağa, həm də sağlamlığını yaxşılaşdırmağa nail olublar.

 

Aztibb.az "Science Daily"ə istinadən xəbər verir ki,tədqiqat Rocester Universitetinin alimləri tərəfindən aparılıb.

 

Alimlər mexanizmin başqa orqanizmdə də işləyib-işləmədiyini yoxlamaq üçün torpaqsiçanına məxsus hialuronan-sintaza 2 genini digər siçanların genomuna daxil ediblər. Nəticədə modifikasiya olunmuş heyvanların toxumalarında yüksək molekullu hialuron turşusunun (HMW-HA) səviyyəsi artıb.

 

Tədqiqat göstərib ki, bu siçanlar spontan şişlərə və kimyəvi yolla yaradılan dəri xərçənginə qarşı daha davamlı olub. Bundan əlavə, onların bağırsaq sağlamlığı daha yaxşı qorunub, yaşlanma zamanı müxtəlif toxumalarda iltihab səviyyəsi isə daha aşağı qeydə alınıb. Siçanların orta yaşam müddəti təxminən 4,4 faiz artıb.

 

Araşdırmanın rəhbəri, Vera Qorbunova bildirib ki, bu nəticələr uzunömürlü məməlilərdə formalaşmış unikal bioloji mexanizmlərin digər canlıların ömür müddətini artırmaq üçün istifadə oluna biləcəyini sübut edir.

 

Onun sözlərinə görə, əldə olunan artım böyük görünməsə də, əsas əhəmiyyət bir növdə yaranmış uzunömürlülük mexanizminin uğurla başqa növə ötürülməsindədir. Növbəti məqsəd isə eyni yanaşmanın insan orqanizmində tətbiq imkanlarını araşdırmaqdır.

 

Alim qeyd edib ki, tədqiqat torpaqsiçanlarında HMW-HA maddəsinin aşkar edilməsindən başlayaraq siçanlarda təsirinin sübut olunmasına qədər ümumilikdə 10 il davam edib.

 

Alimin həmkarı Andrei Seluanov isə komandanın artıq hialuron turşusunun parçalanmasını ləngidən molekulları müəyyən etdiyini və onların klinikayaqədərki sınaqlarının aparıldığını açıqlayıb.

 

Bundan əvvəl Pirogov Russian National Research Medical University-nin elmi işlər üzrə prorektoru, molekulyar bioloq və genetik Denis Rebrikov irsi genetik xəstəliklə uşağın doğulması riskinin təxminən 1 faiz olduğunu bildirmişdi. Onun sözlərinə görə, qapalı etnik və ya dini icmalarda genetik pozuntuların yaranma ehtimalı daha yüksək ola bilər.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Diaqnoz Tibb Mərkəzinin həkimi Türkiyədə beynəlxalq konqresdə iştirak edib
Professor Gəray Gəraybəyli Azərbaycan Kamandan Oxatma Federasiyasının baş katibi ilə görüşüb
 Mərkəzi Gömrük Hospitalının həkimləri professor Hikmət Əlizadəni kliniki ölümdən xilas edib   
Uşaqlıq boynu xərçəngönü xəstəliklərinin erkən aşkarlanmasında kolposkopiyanın rolu
 “Tibbi genetikada bildiklərimiz və yeniliklər” mövzusunda elmi seminar keçirilib   
Protein sağlam qalmaq üçün vacib qida maddəsidir - Fərhad Burzu
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında ATU tələbələri üçün ödənişsiz göz əməliyyatları
Səhiyyə sektorunda süni intellekt texnologiyalarının tətbiqi ilə bağlı müzakirələr aparılıb
 Mərkəzi Gömrük Hospitalının həkimi Hong Kongda baş-beyin törəmələrinin diaqnostikasında sitologiyanın rolu barədə çıxış edib   
 “Təcili allerqologiya və kəskin toksiko-allergik vəziyyətlər: diaqnostika və müalicəyə müasir yanaşmalar” adlı simpozium keçirilib   
Səhiyyə Nazirliyinin Antidopinq İntizam Komitəsinin iclası keçirilib
 ATU-nun Tədris Cərrahiyyə Klinikasında növbəti uğurlu ürək əməliyyatı   
Naxçıvanda ginekoloji müayinə aksiyasına başlanılıb
“Nevrologiyada tibbi genetika” adlı dərsliyin təqdimatı olub 
Şahbuz rayonunun Keçili kəndində tibbi müayinə aksiyası