Ağıllı dərman xərçəngin “görünməzlik qalxanı”nı aradan qaldırdı
13.06.2026 15:28

Xərçəng hüceyrələrinin immun sistemindən gizlənməsinin qarşısını alan yeni ağıllı dərmanın ən geniş yayılmış altı xərçəng növündə şişləri ən azı 30 faiz kiçildə bildiyi açıqlanıb. Erkən mərhələli klinik sınaqların nəticələri preparatın böyük potensiala malik olduğunu göstərib.

Aztibb.az "Medikforum"a istinadən yazır ki, Oksford alimləri tərəfindən hazırlanmış yeni dərman xərçəng hüceyrələrinin immun sistemindən gizlənməsinə mane olur və nəticədə orqanizmin müdafiə sistemi həmin hüceyrələri tanıyaraq məhv edə bilir.

Böyük Britaniya, Fransa, İspaniya və Avstraliyada aparılan tədqiqatda uşaqlıq boynu, sidik kisəsi, qaraciyər, bağırsaq, ağciyər, eləcə də baş-boyun xərçəngi olan 83 xəstəyə eksperimental GRWD5769 preparatı immunoterapiya dərmanı olan Cemiplimab ilə birlikdə tətbiq edilib.

Mançesterdəki Christie NHS Fondunun rəhbərlik etdiyi araşdırmada 26 xəstədə şişlərin kiçildiyi müəyyən olunub. Onlardan 15-də şiş ölçülərində ən azı 30 faiz azalma qeydə alınıb.

Tədqiqat iştirakçılarının hamısının əvvəlki müalicələrə cavab vermədiyi, əksəriyyətinin isə artıq başqa müalicə variantının qalmadığı bildirilib. Həmçinin qeyd olunub ki, immunoterapiya bu xəstələrdə ya heç təsir göstərməyib, ya da zamanla effektivliyini itirib.

Yeni preparat şiş hüceyrələrinin “görünməzlik qalxanını” aradan qaldıraraq onları immun sisteminin xəstəliklərlə mübarizə aparan hüceyrələri üçün görünən edir. Bunun nəticəsində immunoterapiya xərçəng hüceyrələrini daha effektiv şəkildə hədəfə alaraq məhv edə bilir.

Tədqiqatın nəticələri Çikaqoda keçirilən dünyanın ən böyük onkoloji tədbirlərindən biri olan American Society of Clinical Oncology (ASCO)-nun illik konfransında təqdim olunub.

Məlumata görə, GRWD5769 preparatı sınağa daxil edilən bütün altı xərçəng növündə müsbət nəticə göstərib. Dərman uşaqlıq boynu xərçəngi xəstələrinin 18 faizində, qaraciyər xərçəngi xəstələrinin 32 faizində, sidik kisəsi xərçəngi xəstələrinin 36 faizində, baş-boyun xərçəngi xəstələrinin 38 faizində, bağırsaq xərçəngi xəstələrinin 51 faizində və ağciyər xərçəngi xəstələrinin 55 faizində xəstəliyin inkişafını ən azı altı ay müddətində dayandırıb.

Tədqiqatın rəhbəri, professor T.Fiona bildirib ki, ev şəraitində tablet formasında qəbul edilə bilən bu preparatın erkən mərhələdə nümayiş etdirdiyi nəticələr olduqca təsirlidir. Onun sözlərinə görə, yeni mexanizmlə işləyən dərman immunoterapiyanın effektivliyini əhəmiyyətli dərəcədə artırır.

Preparatın xəstələr tərəfindən yaxşı qəbul edildiyi və daha genişmiqyaslı klinik sınaqlara hazırlıq işlərinin davam etdiyi bildirilib.

Mütəxəssislərin izahına görə, immunoterapiya orqanizmin T-hüceyrələrini xərçənglə mübarizəyə cəlb edir. Lakin xərçəng hüceyrələri ERAP1 adlı fermentdən istifadə edərək T-hüceyrələrindən gizlənə bilir. Bu səbəbdən immunoterapiya xəstələrin təxminən üçdə ikisində gözlənilən nəticəni vermir.

GRWD5769 preparatı isə ERAP1 fermentinin fəaliyyətini bloklayaraq xərçəng hüceyrələrinin gizlənmə mexanizmini aradan qaldırır və onları yenidən immun sisteminin hədəfinə çevirir.

Tədqiqatçılar əldə olunan nəticələrin ümidverici olduğunu bildirsələr də, preparatın uzunmüddətli effektivliyi və təhlükəsizliyinin qiymətləndirilməsi üçün daha geniş klinik sınaqlara ehtiyac olduğunu vurğulayırlar.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
AMEA-da akademik Vəli Axundovun 110 illiyi qeyd edilib
Təcrübəli infeksionist Nəzakət Salmanova vəfat edib
Həmkarımızın psixoloji tükəndiyini necə anlayaq?
 Mərkəzi Klinikaya xadimə vəzifəsinə işçilər tələb olunur
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi özəl tibb müəssisəsində infeksiyalara yoluxma risklərinin idarə olunması ilə bağlı təlim keçirib
Şamaxı Rayon Mərkəzi Xəstəxanasının mütəxəssisləri tərəfindən loqoped xidməti təşkil olunub
Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun Elmi Şurasının iclasında bir sıra məsələlər müzakirə edilib
 Tədris Cərrahiyyə Klinikasında boyunun orta kistası uğurla əməliyyat olunub   
Azərbaycan Pediatrlar Assosiasiyası xüsusi qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar üçün növbəti sosial-mədəni və tibbi aksiya həyata keçirib
İnkişaf, tərəqqi, sülh və təhlükəsizlik bəyannaməsi  
Bel ağrılarından sığortalanmağın ən effektiv yolu – İspaniyalı travmotoloq izah etdi
Salyan Rayon Mərkəzi Xəstəxanasının Cərrahiyyə şöbəsində “Mavi kod” simulyasiya təlimi keçirilib
 Tərtər RMX tərəfindən hərəkət məhdudiyyətli uşaqların icbari dispanserizasiyası həyata keçirilir   
Varikosel diaqnozu ilə müraciət edən pasiyent üzərində uğurlu cərrahi əməliyyat icra edilib - Tədris Cərrahiyyə Klinikası
Yeni Klinikanın Sterilizasiya bölməsinin müdiri “Həkim vaxtı” verilişinin qonağı olub