Şəfaçı dəniz sehrbazı: Çin alimləri xolesterolu məğlub edən məhsul tapıblar
18.10.2023 14:05

Çinin Qinqdao Okean Universitetinin tədqiqatçıları bu ölkədə Min sülaləsindən bəri bir çox xəstəliklərin dərmanı kimi istifadə edilən dəniz onurğasızının müalicəvi xüsusiyyətlərini sübut ediblər.

Aztibb.az “The Journal of Nutrition” jurnalında Şərq təbabətində çox qiymətli hesab olunan dəniz xiyarı ilə bağlı yeni araşdırmaya diqqət çəkib.

Dəniz xiyarı Çin dilində "şəfaçı dəniz sehrbazı" deməkdir. Çində dəniz xiyarının xüsusiyyətləri müalicəvi xüsusiyyətləri ilə tanınan meşə jenşen ilə müqayisə edilir.

Dəniz xiyarı ömür uzadan kimyəvi iksirlərin bir hissəsi sayılır. İmperator Qin Shi Huanq ilə əlaqəli bir əfsanədə hökmdar kimyagərlərini ölümsüzlük iksirini axtarmağa göndərir. Onlardan biri dəniz xiyarının xəstəni sağaltmağa necə kömək etdiyini öz gözləri ilə görür və lazım olanı tapdığına inanır. Təəssüf ki, çarəni imperator sınaya bilmir, saraya qayıtdıqda artıq ölmüş olur.

Dəniz xiyarında zülallar, amin turşuları, vitaminlər və mikroelementlər var. Toxunulmazlığı yaxşılaşdırır, böyrək və qaraciyərin fəaliyyətini normallaşdırır, bağırsaqların və reproduktiv sistemlərin müalicəsində kömək edir, həmçinin xərçəngin qarşısını alır.

Çin təbabətində dəniz xiyarından böyrək çatışmazlığının müalicəsində də istifadə edilib. Müasir tədqiqatlar bu məhsulun aterosklerozun öhdəsindən gəlməyə necə kömək etdiyini ortaya qoyub.

Alimlər dəniz xiyarından olan fosfolipidlərin aterosklerozlu siçanlarda xolesterinin emalına necə təsir etdiyini öyrəniblər. Tədqiqatçılar bu maddələrin məməlilərdə xolesterinin səviyyələrini və növlərini necə tənzimlədiyini anlamaq istəyiblər.

Araşdırma zamanı siçanlar yüksək yağlı pəhrizlər də daxil olmaqla müxtəlif pəhrizlərlə qidalanıb və onlara dəniz xiyarları əlavə edilib.

Alimlər siçanların qaraciyərində və qanında xolesterinin növlərini öyrənmək üçün lipidomikadan istifadə ediblər. Onlar həmçinin xolesterolun emalı ilə əlaqəli genləri təhlil ediblər.

Nəticələr göstərib ki, dəniz xiyarında olan fosfolipidlər aterosklerozlu siçanlarda arterial lövhənin əmələ gəlməsinə əhəmiyyətli dərəcədə maneə törədir. Onlar həmçinin siçanlarda müəyyən xolesterol növlərini azaldır.

Bundan əlavə, dəniz xiyarının fosfolipidləri xolesterolun emalında iştirak edən fermentlərə təsir göstərir və zərərli maddənin bədəndən çıxarılmasına kömək edir.

Tədqiqat göstərir ki, dəniz xiyarından olan fosfolipidlər xolesterolun işlənməsini tənzimləmək və ateroskleroz riskini azaltmaq üçün faydalı ola bilər.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib
TƏBİB Səhiyyə Nazirliyinin tabeliyinə verilib
       Azərbaycanlı həkim beynəlxalq nüfuza malik fəxri ada layiq görülüb             
Teymur Musayev səhiyyə naziri vəzifəsindən azad edilib, Baş nazirin müavini təyin olunub
Cərrah-transplantoloq Kamran Beydullayev - Peşəkar həkimlərimizi tanıyaq! 
İnfarktdan sonra ürəyi zədələnmələrdən qorumağın yolu tapılıb   
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında laparoskopik sol tərəfli hemikolektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub
 Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının həkim-ginekoloqu beynəlxalq konfransda poster təqdim edib   
 ATU-da “III Pediatrik Otorinolarinqologiya” konfransı keçirilib   
 ATU tələbəsi IAC 2026-da ölkəmizi uğurla təmsil edib   
 Azərbaycan Tibb Universitetinin kollektivi Sumqayıtda məzun şəhidlərin məzarlarını ziyarət edib   
 Mərkəzi Gömrük Hospitalı gələcəyin tibb mütəxəssislərinin yetişdiyi klinik tədris baza   
 Azərbaycan Tibb Universiteti ilə “AzerMDS” arasında əməkdaşlığın yeni mərhələsi başlayır   
Ağdaşın Əmirarx kəndində tibbi aksiya: 31 nəfər kənd sakini müayinə olunub  
Zəngin iş təcrübəsinə malik həkim - Tofiq Quliyev