İltihab əleyhinə güclü təsirə malik - Acı yovşan
21.07.2020 16:22

Tarix boyu Şərqdə xalq təbabətində, eləcə də Çin reseptlərində üşütmə, titrəmə simptomlarına rast gəlindikdə və parazitlərin törətdiyi toksinlərdən əmələ gələn xəstəliklərdə acı yovşan bitkisindən geniş istifadə olunub. Acı yovşan iltihab yaradan infeksiyaları öldürür, bir çox sinir sistemi xəstəliklərini, dəmir preparatları ilə birgə istifadə edildikdə bədxassəli şişləri, yuxusuzluğu, eləcə də maddələr mübadiləsi pozğunluğunu aradan qaldırır. Bu bitki qədimdən ən ağır xəstələrin qısa müddətdə ayağa qalxmasına yardım edən bitki kimi tanınıb.

 

Bunu Aztibb.az-a müsahibəsində xalq təbabətçisi İlhamə Zərdabi deyib.

 

“Təsadüfi deyil ki, Stalinin hakimiyyəti dövründə tətildən qayıdan uşaqlara bir həftə ərzində yovşan verilirdi. Həmçinin Vyetnam müharibəsində əsgərlərin malyariyadan əziyyət çəkdiyi bir dövrdə Vyetnam əsgərlərinin həyatlarını itirməməsinin səbəbi də məhz yovşandan istifadə olub”.

 

Müasir dövrdə xalq təbabətində ondan alınan məlhəm revmatizm, mədə xəstəlikləri, malyariyada istifadə olunur.

 

Acı yovşanın əsas xüsusiyyətlərindən biri parazit qurdlara qarşı öldürücü təsirə malik olmasıdır. Güclü ödqovucu təsiri sayəsində isə öd kisəsinin iltihabı zamanı, eləcə də sidik yolları infeksiyaları ilə mübarizədə dezinfeksiyaedici kimi istifadə olunur. Epilepsiya, dəridə allergik reaksiyalar, bağırsağın iltihabi xəstəliyi olan Kron xəstəliyində müsbət təsir göstərir.

 

Yovşandan, həmçinin dərman vasitələrinin hazırlanmasında istifadə olunur.  

 

İ.Zərdabi meşələrdə və kolluqlarda, talalarda və yolların kənarında, çəmənliklərdə, qayalarda, bağlarda və bostanlarda, çayların vadilərində və quru yataqlarında rast gəlinən bu bitkinin yığılması qaydasını da izah edib:

 

“Acı yovşan bitkisinin körpə yarpaqları iyul-avqust ayları arasında, günün birinci yarısında, quru havada yığılmalıdır. Onun uçucu yağları əsasən yarpaqlarının uc qismində olur. Bitkini qurudaraq sərin yerdə saxlamaqla 2 il ərzində istifadə etmək olar”.

 

Onun sözlərinə görə, acı yovşanın tərkibində əsas təsiredici maddə efir yağlarıdır. Efir yağının tərkibində tuyil spirti, tuyon, pinen, kadinen, fellandren, kariofillen, selinen, bizabolen, kurkumen və digər maddələr var. Bitki isti havada ətrafa daha çox efir yağı ifraz edir. Tərkibindəki efir yağları likör içkisi sənayesində də geniş tətbiq olunur.

 

Xalq təbabətçisi vurğulayıb ki, acı yovşanın az miqdarda qəbul edilməsi bir çox xəstəliklərə müsbət təsir göstərsə də, həddindən çox qəbulu zəhərlənmələrə, hətta ölümə səbəb ola bilər.

ÇOX OXUNANLAR
İnsan orqanizmi hansı səbəbdən iki əsas mərhələdə qocalır - Alimlər müəyyənləşdiriblər
Kəllə sümüyü iliyi xroniki ağrıların səbəbi ola bilər - TƏDQİQAT
Tibb işçilərinin əməkhaqlarının artırılmasına QHT sədrindən münasibət
Müasir neyrocərrahiyyə yanaşmalarını daim izləyən və peşəkar inkişafını davam etdirən həkim - Toğrul Qasımlı
TƏBİB tabeliyində çalışan tibb işçilərinin əməkhaqları artırılır
 Saatlı RMX-da tanınmış cərrah Əhədağa Soltanovun 75 illik yubileyi qeyd edilib   
Yüksəkixtisaslı anestezioloq-reanimatoloq Xəyal Məmmədov - Həkimlərimizi tanıyaq!
ATU tələbələri Ege Universitetində bir aylıq Yay Məktəbi proqramında iştirak ediblər
Şirvanda daha bir mürəkkəb travmatoloji əməliyyat uğurla icra olunub
TƏBİB beynəlxalq əməkdaşlığın genişləndirilməsi istiqamətində görüşləri davam etdirir
Laçında “Hiperqlikemik və hipoqlikemik komalar zamanı yardım” mövzusunda təlim keçirilib
Qazaxda ana və körpənin həyatı xilas edilib
8 saatlıq mikrocərrahi əməliyyat - Səhiyyə Nazirliyinin həkimləri 3 yaşlı uşağın qopmuş əlini bərpa etdi
ATU tələbələri Türkiyədə növbəti yay məktəbi proqramını uğurla başa vurublar
Küləkli hava şəraiti ilə əlaqədar iki nəfər xəsarət alıb