İnternetdə tez-tez uşağın əqli qabiliyyətlərini məhz anadan aldığı genlərin müəyyən etdiyi iddia olunur. Bu fikir beynin inkişafı ilə əlaqəli bəzi genlərin X xromosomunda yerləşməsi ilə əsaslandırılır.

Bəs bu, intellektin əsasən anadan irsən keçdiyi anlamına gəlirmi?

Aztibb.az xəbər verir ki, "Nature Genetics" jurnalında təxminən 270 min insanı əhatə edən genişmiqyaslı genetik tədqiqatın nəticələri dərc olunub. Alimlər intellektlə əlaqəli çoxsaylı genetik variantlar müəyyən ediblər.

İntellekt mürəkkəb, çoxgenli xüsusiyyətdir. Ona minlərlə genetik variant təsir göstərir. İntellektlə əlaqəli genlərin əksəriyyəti X xromosomunda yerləşmir. Uşaq genetik materialını hər iki valideynindən alır. Bununla yanaşı, təhsil, qidalanma, sağlamlıq vəziyyəti və inkişaf mühiti də onun əqli qabiliyyətlərinin formalaşmasında mühüm rol oynayır.

Oğlan uşaqları X xromosomunu anadan, qız uşaqları isə bir X xromosomunu anadan, digərini atadan alırlar. Lakin bu fakt oğlan uşaqlarının intellekti yalnız analarından irsən aldığı anlamına gəlmir.

Uşağın intellektinin böyük hissəsinin məhz anadan irsən keçdiyini təsdiqləyən elmi sübutlar yoxdur. Bundan əlavə, intellektin irsilik göstəricisi populyasiya səviyyəsində müəyyən edilir və konkret uşağın fərdi qabiliyyətlərini əvvəlcədən dəqiq proqnozlaşdırmağa imkan vermir.

Nəticə etibarilə, intellekt genetik amillərlə ətraf mühitin mürəkkəb qarşılıqlı təsiri nəticəsində formalaşır. Həm ana, həm də ata uşağın əqli inkişafı üçün genetik zəminin formalaşmasına töhfə verir.