Orqanlarımız müxtəlif sürətlə qocalır - Sİ tədqiqatı
30.09.2026 12:24

Süni intellekt orqanların müxtəlif sürətlə qocaldığını ortaya qoydu. Ağciyər və böyrəklər gənc yaşlarda daha erkən qocalma əlamətləri göstərir.

Aztibb.az "Medical media" nçəşrinə istinadən yazır ki, tibb dünyasında mühüm yenilik hesab olunan yeni araşdırma insan orqanizmindəki orqanların bioloji baxımdan eyni sürətlə qocalmadığını ortaya qoyub. Avstriya Elmlər Akademiyasının CeMM Molekulyar Tibb Tədqiqat Mərkəzi və Vyana Universitetinin birgə apardığı araşdırma çərçivəsində süni intellektdən istifadə etməklə “toxuma saatları” hazırlanıb.

Genotip-Toxuma İfadəsi Layihəsi (GTEx) çərçivəsində 983 şəxsdən götürülmüş 40 müxtəlif toxuma növünə aid 25 mindən çox yüksək keyfiyyətli mikroskopik görüntü kompüter görmə modelləri vasitəsilə təhlil edilib. Sistem orqanların bioloji yaşını cəmi 4,9 illik xəta payı ilə hesablamağı bacarıb.

Xroniki xəstəliklər qocalma prosesini sürətləndirir

Araşdırmanın nəticələrinə görə, ağciyər, böyrək və mədəaltı vəzi kimi orqanlarda 20–40 yaş aralığında erkən qocalma əlamətləri müşahidə olunur. Uşaqlıq toxumasında isə qocalma prosesinin menopauza dövründə sürətləndiyi müəyyən edilib.

Bundan əlavə, böyrək çatışmazlığı və diabet kimi xroniki xəstəliklərin toxumaların qocalmasını birbaşa sürətləndirdiyi müəyyən olunub.

Araşdırmanın digər mühüm nəticəsi toxumalarda qocalma izlərinin qan analizi vasitəsilə müəyyən edilə bilməsidir. Bu yeni yanaşma sayəsində Alzheimer xəstəliyi, Kron xəstəliyi və insult kimi xəstəliklərlə əlaqəli qocalma nümunələrinin hələ klinik əlamətlər ortaya çıxmamışdan əvvəl müəyyənləşdirilməsi mümkün ola bilər.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
 Şərur rayonunun Kərimbəyli kəndində tibbi aksiya: 98 nəfər müayinə olunub   
50 yaşlı pasiyentdən çəkisi 6 kiloqramdan artıq olan nəhəng mioma cərrahi yolla xaric edilib
Tədris Cərrahiyyə Klinikasında növbəti uğurlu əməliyyat
90 yaşlı alimlə MÜSAHİBƏ
 TƏBİB və ABADD arasında Əməkdaşlıq Memorandumu imzalanıb   
 Yeni Klinikanın invaziv kardioloqu beynəlxalq konqresdə həmsədr olub   
 Sabirabad RMX-da “Etik davranış qaydaları və xidmət mədəniyyəti” mövzusunda maarifləndirici təlim keçirilib    
İsmayıllı RMX-nın iki əməkdaşı yaş həddi ilə əlaqədar təqaüdə göndərilib
Sümük iliyi transplantasiyası bir sıra genetik və onkohematoloji xəstəliklərin müalicəsində tətbiq olunur
 Suraxanı Tibb Mərkəzində “Bronxial astma tutmalarının idarəedilməsi” mövzusunda təlim keçirilib   
 Daun sindromlu azyaşlı həkimlərin operativ müdaxiləsi sayəsində həyata qaytarılıb   
 Mərkəzi Klinikanın ümumi cərrahı Böyük Britaniyada beynəlxalq konqresdə çıxış edib   
Daşkəsəndə tanınmış ginekoloq uzun sürən xəstəlikdən sonra vəfat edib
 Qobustan RMX-da mürəkkəb cərrahi əməliyyat icra olunub   
Binəqədi Tibb Mərkəzinin ümumi cərrahı Asif Qaranizadə - Həkimlərimizi tanıyaq!