Braketlər ortodontik müalicə zamanı dişlərin üzərinə yapışdırılan və dişlərin düzgün istiqamətdə hərəkət etməsinə kömək edən kiçik hissələrdir. Onlar ortodontik teli sabit saxlayaraq telin tətbiq etdiyi qüvvəni dişlərə ötürür. Breketlər əsasən dişlərin əyriliyinin, aralıqların və dişləm pozuntularının düzəldilməsi üçün istifadə olunur.

Aztibb.az xəbər verir ki, braketlər müalicə müddətində dişlərin üzərində qalır və ortodontik telin yaratdığı yüngül, davamlı təzyiqi dişlərə ötürür. Bu proses nəticəsində dişlər tədricən düzgün mövqeyə gətirilir. Braketlər metal, keramika, porselen və digər materiallardan hazırlana bilər.

Breket müalicəsinin əsas üstünlüklərindən biri dişlərin daha düzgün sıralanmasına imkan verməsidir. Bu, ağız boşluğunun təmizlənməsini asanlaşdırır, çeynəmə və danışıq funksiyalarını yaxşılaşdıra, bəzi dişləm pozuntularının aradan qaldırılmasına kömək edə bilər.

Əsas braket növləri bunlardır:

• Metal braketlər – davamlı və ən çox istifadə olunan ənənəvi variantdır.

• Keramika və porselen braketlər – diş rənginə uyğun olduğundan daha az nəzərə çarpır.

• Lingual braketlər – dişlərin dilə baxan daxili səthinə yerləşdirilir və xaricdən görünmür.

• Öz-özünə bağlanan braketlər – teli elastik rezinlər əvəzinə xüsusi kilid mexanizmi ilə saxlayır.

Braket seçimi dişlərin vəziyyəti, müalicənin məqsədi və pasiyentin estetik gözləntilərinə əsasən ortodont tərəfindən müəyyənləşdirilir.

Braket istifadə edən şəxslər sərt və yapışqan qidalardan uzaq durmalıdır. Qoz-fındıq, karamel, saqqız və digər bərk və yapışqan qidalar breketlərin qopmasına və ya zədələnməsinə səbəb ola bilər. Sərt meyvə və tərəvəzləri isə kiçik hissələrə bölərək istehlak etmək məsləhətdir.

Ağız gigiyenasına xüsusi diqqət yetirmək də vacibdir. Dişlər hər yeməkdən sonra fırçalanmalı, breketlərin ətrafı və telin altındakı sahələr arayüz fırçası və uyğun diş ipi ilə təmizlənməlidir. Əks halda dişlərdə ərp, ləkələnmə və diş əti problemləri yarana bilər.

Braket qoparsa və ya qırılsa, onu evdə çıxarmaq və ya yapışdırmaq olmaz. Ağızın selikli qişasını qıcıqlandırırsa, ortodontik mumdan istifadə etmək və mümkün qədər tez ortodont həkimə müraciət etmək lazımdır. Braket tel üzərində tamamilə qopub düşərsə, onu saxlayaraq həkimə göstərmək tövsiyə olunur.

Braketlərin taxılması adətən ağrılı olmur və bunun üçün anesteziyaya ehtiyac yoxdur. Lakin müalicənin ilk günlərində və sonrakı tənzimləmələrdən sonra dişlərdə yüngül həssaslıq və narahatlıq yarana bilər.

Braketlər normal halda hər ay dəyişdirilmir. Onlar müalicə müddətində dişlərin üzərində qalır. Müntəzəm həkim müayinələri zamanı əsasən ortodontik tel və elastik hissələr dəyişdirilir. Qopmuş və ya zədələnmiş braket isə həkim tərəfindən yenidən yerləşdirilə və ya yenisi ilə əvəz oluna bilər.