Yeni araşdırma: Sürətlənmiş bioloji qocalma gənclərdə xərçəng riskinin artması ilə əlaqəli ola bilər
05.07.2026 10:05

ABŞ-ın Vaşinqton Universiteti Tibb Fakültəsinin alimlərinin rəhbərliyi ilə aparılan və Nature Medicine jurnalında dərc olunan "Biological aging and generational shifts in early-onset cancer risk" ("Bioloji qocalma və erkən yaşlarda xərçəng riskində nəsillərarası dəyişikliklər") adlı elmi araşdırma gənc yaşlarda xərçəng hallarının artmasının mümkün səbəblərindən birinə işıq salıb.

 

154 mindən çox iştirakçının məlumatlarının təhlili əsasında aparılan tədqiqat göstərib ki, sürətlənmiş bioloji qocalma erkən yaşlarda bəzi bərk toxuma mənşəli xərçəng növlərinin yaranma riski ilə əlaqəli ola bilər. Alimlər müəyyən ediblər ki, sonrakı nəsillərdə bioloji qocalma göstəriciləri əvvəlki nəsillərlə müqayisədə daha yüksəkdir və bu hal xüsusilə ağciyər, mədə-bağırsaq sistemi, kolorektal və uşaqlıq xərçəngi riskinin artması ilə əlaqələndirilir.

 

Tədqiqat müəllifləri vurğulayırlar ki, əldə olunan nəticələr bioloji qocalma ilə erkən yaşlarda xərçəng arasında statistik əlaqəni göstərir, lakin bunun birbaşa səbəb-nəticə münasibəti olduğunu sübut etmir. Onların fikrincə, əlaqənin dəqiq mexanizmlərinin müəyyənləşdirilməsi üçün əlavə elmi araşdırmalara ehtiyac var.

 

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, müasir həyat tərzi, qeyri-sağlam qidalanma, piylənmə, fiziki passivlik, xroniki stress, yuxu pozuntuları və ətraf mühit amilləri bioloji qocalmanın sürətlənməsinə təsir göstərə biləcək faktorlar sırasındadır. Bununla belə, alimlər bu amillərin təsir dərəcəsinin də gələcək tədqiqatlarla daha dəqiq qiymətləndirilməsinin vacibliyini bildirirlər.

 

Araşdırma müəlliflərinin qənaətinə görə, bioloji qocalmanın qiymətləndirilməsi gələcəkdə erkən risk qruplarının müəyyənləşdirilməsi, profilaktik tədbirlərin gücləndirilməsi və xərçəngin erkən diaqnostikası istiqamətində yeni imkanlar yarada bilər.

 

"Xalq qəzeti"

ÇOX OXUNANLAR
 Azərbaycanda transplantasiyanın tarixi   
 Cəbrayıl RMX-da yanğın təhlükəsizliyi və təxliyə qaydaları ilə bağlı təlim keçirilib   
ATU tələbələri və Hərbi Tibb fakültəsinin rezidentləri üçün “Hərbi psixiatriya” adlı dərs vəsaiti hazırlanıb
Azərbaycan-Britaniya Peşəkarlar Assosiasiyası və Böyük Britaniya Rəqəmsal Səhiyyə Şurası Londonda tarixi elmi konfransa imza atıb
Günəş şüalarının dəriyə təsiri və ondan necə qorunmalıyıq?
 ATU professorunun məqaləsi yüksək impakt faktorlu beynəlxalq jurnalda dərc olunub   
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi Salyanda İİV-ə görə müayinələr aparıb
Professor Məhəmməd Kərimov Fransada EVF 2026 beynəlxalq konqresində iştirak edib
Samux Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında BLS təlimi keçirilib
İnfeksion və parazitar xəstəliklər çox vaxt qeyri-spesifik əlamətlərlə başlayır - İnfeksionist Elvira Əliyeva
Böyük Britaniyada yaradılmış ilk Azərbaycan təşkilatı olan AABP
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi Şamaxıda İİV-ə görə müayinələr aparıb
Laçın RMX-da maarifləndirici təlim: “Allergik xəstəliklərin profilaktikası, erkən diaqnostikası, müalicəsi və risk faktorları” 
 Şirvanda 18 yaşlı pasiyent üzərində exinokokk sistinin xaric edilməsi əməliyyatı uğurla icra olunub