Alimlər məişətdə istifadə olunan kadmiumun endometrium xərçəngi riski ilə əlaqəsini müəyyən ediblər
02.06.2026 12:27

 

Alimlər ətraf mühitdə və gündəlik istifadə olunan məhsullarda rast gəlinən bəzi kimyəvi maddələrin endometrium xərçəngi riskinə təsir edib-etmədiyini araşdırıblar.

 

Aztibb.az xəbər verir ki, "Frontiers in Oncology" jurnalında dərc olunan sistematik icmal və meta-analizdə hormonal sistemin fəaliyyətinə müdaxilə edə bilən maddələr təhlil olunub.

 

Tədqiqat müəllifləri kadmium, polixlorlu bifenillər (PCB), per- və poliftoralkil maddələr (PFAS), ftalatlar və bisfenollar daxil olmaqla bir neçə kimyəvi birləşmə qrupunu qiymətləndiriblər. Bu maddələr sənaye çirklənməsi, plastik məhsullar, qablaşdırma materialları və digər məişət məhsullarında, eləcə də ətraf mühitdə rast gəlinə bilər.

 

İcmala ümumilikdə 14 elmi araşdırma daxil edilib. Kadmium və polixlorlu bifenillərlə bağlı məlumatlar meta-analiz aparmaq üçün kifayət qədər olub. PFAS, ftalatlar və bisfenollar üzrə isə mövcud tədqiqatların sayının azlığı və metodoloji fərqlər səbəbindən yalnız təsviri təhlil aparmaq mümkün olub.

 

Araşdırmanın ən diqqətçəkən nəticəsi kadmiumla bağlı olub. Məlum olub ki, bu ağır metalın təsirinə daha çox məruz qalmaq endometrium xərçəngi riskinin artması ilə əlaqələndirilir. Bununla belə, müəlliflər nəticələrin ehtiyatla şərh edilməsinin vacibliyini vurğulayırlar. Belə ki, təhlilə daxil edilən tədqiqatlar arasında müəyyən uyğunsuzluqlar və fərqlər müşahidə olunub.

 

Polixlorlu bifenillərlə endometrium xərçəngi riski arasında isə sabit və etibarlı əlaqə aşkar edilməyib. PFAS, ftalatlar və bisfenollarla bağlı mövcud məlumatlar isə hələlik qəti nəticə çıxarmaq üçün kifayət etmir.

 

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, ətraf mühitdə geniş yayılmış kimyəvi maddələrin qadın sağlamlığına mümkün təsirlərinin daha dəqiq qiymətləndirilməsi üçün bu sahədə əlavə və daha genişmiqyaslı araşdırmalara ehtiyac var.

Səadət Abdullayeva
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
The Lancet: Dünyada təxminən 1,2 milyard insan psixi pozuntulardan əziyyət çəkir
Nizami Tibb Mərkəzinin ümumi cərrahı dünyasını dəyişib
1986-cı il məzunlarının 40 illik yubileyi ATU-da qeyd olunub
Azərbaycanlı alim 16 ölkə transplantoloqlarının toplaşdığı beynəlxalq simpoziumda iki məruzə ilə çıxış edib
Elmi-Tədqiqat Ağciyər Xəstəlikləri İnstitutu tərəfindən Qəbələ RMX-da təlim təşkil olunub
Reproduktiv sağlamlıq sahəsində müzakirələr aparılıb
 Tədris Cərrahiyyə Klinikasında uğurlu böyrək əməliyyatı   
Uşaq cərrahı Günel Əmiraslanova Şəki Bonum Medicalda pasiyentləri qəbul edəcək
 Şəki Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti qanvermə aksiyası    
“Azərbaycan dili” (ingilis qrupları üçün) dərsliyi işıq üzü görüb
 Mərkəzi Gömrük Hospitalının klinik bazasında əcnəbi tələbələr üçün tədris prosesi davam etdirilir   
 Tədris Cərrahiyyə Klinikasında pilonidal sinus xəstəliyinin müasir lazer üsulu ilə müalicəsi uğurla icra olunur
 Yardımlı rayonunda “Dərsimiz Sağlamlıq” adlı maarifləndirici görüş keçirilib   
 Müasir hərbi təbabətdə elmi perspektivlər və təcili yardımın mühüm aspektləri müzakirə edilib   
Azərbaycan Dənizçilik Kollecində “Özünü QİÇS-dən qoru” adlı maarifləndirmə aksiyası təşkil edilib