Hər gün 8 saat otursanız, bədəninizdə nə baş verir?
18.05.2026 13:53

Alimlər çoxsaylı risklərdən danışır. 

 

Çilili alimlər müəyyən ediblər ki, gündə 8 saatdan çox oturmaq onlarla xəstəliyin inkişafı riskini artırır.

 

Aztibb.az  "Medikforum" nəşrinə istinadən yazır ki, araşdırma Argentina, Braziliya, Çili, Kolumbiya, Kosta-Rika, Ekvador, Peru və Venesuelada yaşayan 20–65 yaş arası təxminən 8000 kişi və qadın üzərində aparılıb.

 

İştirakçıların oturaq vəziyyətdə keçirdiyi orta vaxt 420 dəqiqə, yəni gündə 7 saat olub. Ekvadorda bu göstərici ən aşağı (300 dəqiqə), Argentina və Peruda isə ən yüksək (480 dəqiqə) olub. Nəticədə alimlər Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) tövsiyələri ilə razılaşıblar: oturaq vəziyyətdə keçən vaxt minimuma endirilməlidir.

 

Tədqiqatın müəllifi, doktor İrina Kovalskis nə deyi?

 

“Əvvəllər düşünürdük ki, intensiv fiziki məşqlər hərəkətsiz həyat tərzini kompensasiya edə bilər. Lakin indi bilirik ki, ümumilikdə hərəkətsiz həyat tərzi və uzun müddət oturmaq birbaşa təsir göstərir və xroniki xəstəliklər üçün müstəqil risk faktorudur.”

 

O əlavə edib ki, orta hesabla 420 dəqiqə oturaq vaxt tədqiq edilən əhali üçün narahatlıq doğurur, çünki onların 60%-i piylənmədən əziyyət çəkib. Bundan başqa, iştirakçılarda ürək-metabolik risk göstəriciləri də yüksək olub.

 

Fiziki aktivliyin azlığı səbəbindən ölüm və ya xroniki xəstəlik riskinin artması ideyası XX əsrin ikinci yarısından formalaşıb, lakin son 20 ildə alimlər xüsusilə oturma vaxtına diqqət yetirməyə başlayıblar.

 

Emori Universitetinin qlobal səhiyyə üzrə dosenti doktor Felipe Lobelo bildirir ki, sağlamlıq üçün aktivliyin artırılması vacibdir. O qeyd edir ki, minimum fiziki aktivliklə bağlı tövsiyələr var, lakin oturma üçün belə bir standart yoxdur.

 

Lobelo deyir:“Gündə 8 saatdan çox oturmaq xroniki xəstəliklərin, o cümlədən piylənmə və diabetin riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır. Bu risk 6–8 saat aralığında kəskin yüksəlməyə başlayır.”

 

Gündəlik həyatda nə etmək olar?

 

Doktor Devis gündəlik oturaq vaxtı azaltmaq üçün bunları tövsiyə edir:

Telefonla danışarkən gəzin.


İşdə ayaqüstü masa istifadə edin.


Mümkünsə iclasları ayaqüstü keçirin.


İş yerində həmkarlarla danışmaq üçün yazışmaq əvəzinə yanlarına gedin.


Sadə işləri (sənəd oxuma, baxış) ayaqüstü edin.


Telefona qalxıb hərəkət etmək üçün xatırlatma qurun.


Televizora baxarkən reklam fasilələrində qısa hərəkətlər edin.

ÇOX OXUNANLAR
AMEA-da akademik Vəli Axundovun 110 illiyi qeyd edilib
Təcrübəli infeksionist Nəzakət Salmanova vəfat edib
 Mərkəzi Klinikaya xadimə vəzifəsinə işçilər tələb olunur
İnkişaf, tərəqqi, sülh və təhlükəsizlik bəyannaməsi  
Şamaxı Rayon Mərkəzi Xəstəxanasının mütəxəssisləri tərəfindən loqoped xidməti təşkil olunub
 Sumqayıt Tibb Mərkəzinin direktoru vətəndaşları qəbul edib   
 TƏBİB vətəndaşlara göstərilən tibbi xidmətlərin keyfiyyətinin yüksəldilməsi istiqamətində tədbirlərə başlayıb   
Yeni Klinikanın Sterilizasiya bölməsinin müdiri “Həkim vaxtı” verilişinin qonağı olub
Yer kürəsində 11–12 iyun tarixlərində maqnit qasırğaları gözlənilir
 AQTA sədrinin müavini İstanbulda beynəlxalq forumda iştirak edib   
Varikosel diaqnozu ilə müraciət edən pasiyent üzərində uğurlu cərrahi əməliyyat icra edilib - Tədris Cərrahiyyə Klinikası
 AQTİ əczaçı ixtisası üzrə namizədlərin işə qəbulunu elan edir   
 Xaçmaz RMX-da maarifləndirici tədbir: “Travmatik şok və tibbi yardım”
Şərur rayonunun Püsyan kəndində tibbi müayinə aksiyası: 43 nəfər müayinə olunub  
 Şirvan ŞMX-da kəllə və üz sümüklərinin osteosintezi əməliyyatı uğurla icra olunub