Uşaqların sağalmaz xəstəliklərin irsi olmasının qarşısını almaq məqsədi daşıyan müalicə üsulu bu dəfə İngiltərədə tətbiq edilib və üç nəfərin DNT-si ilə yaradılan ilk körpə dünyaya gəlib.

Aztibb.az-ın medimagazin.com.tr-a istinadla xəbərinə görə, mitoxondrial donor terapiyası (MDT) kimi tanınan üsul sağlam qadın donorların yumurtalarından alınan toxumadan analarının daşıdığı və uşaqlarına keçə biləcək zərərli mutasiyalardan azad olan IVF embrionlarını yaratmaq üçün istifadə edilir.

Təxminən 6000 körpədən biri mitoxondrial xəstəliklərdən əziyyət çəkir. İnsanın 20.000 geninin çoxu bədənin demək olar ki, hər bir hüceyrəsinin nüvəsində bükülür. Ancaq hər bir nüvənin ətrafında öz genləri olan minlərlə mitoxondriya var. Mitoxondriyalar düzgün işlədikdə, orqanları təşkil edən hüceyrələrə həyati enerji verirlər.

Körpələrin DNT-sinin 99,8 faizindən çoxu ana və atadan, təxminən 0,1 faizi isə üçüncü qadın donordan gəlir. Həkimlər mutasiyaya uğramış mitoxondriyası olan qadınlara genetik xəstəliklərin ona keçmə riski olmadan uşaq sahibi olmalarına kömək etmək üçün MDT ilə bağlı araşdırma aparıblar.

Bəzi mütəxəssislər tərəfindən möcüzəvi üsul kimi görünsə də, risksiz deyil. Bəzi ekspertlər genetik materialın bir yumurtadan digərinə köçürülməsinin genlərin ifadə üsuluna təsir edə biləcəyindən də narahatdırlar. Genlərin fəaliyyətinin pozulması sonradan xərçəng və ya şəkərli diabet kimi sağlamlıq problemlərinin inkişaf riski altında olan bir uşağın doğulması ilə də nəticələnə bilər.