C-peptid proinsulinlə insulini birləşdirən zəncirdir. C-peptid proinsulin molekulunun bir hissəsidir. Mədəaltı vəzi ilk öncə proinsulin sintez edir. Proinsulin mədəaltı vəzi hüceyrələrinə yığılır və lazım olduqda xüsusi fermentlərin köməyi ilə proinsulindən C-peptid aminturşu zənciri ayrılır. Beləliklə proinsulin - aktiv insulin və C-peptidə ayrılır. Bu o deməkdir ki, mədəaltı vəzi eyni miqdarda insulin və C-peptid sintez edir. Lakin onların qanda miqdarı eyni olmur. Belə ki, insulinin ömrü 4 dəqiqə, C-peptidin isə 20 dəqiqədir.
Aztibb.az Referans Medical Group-a istinadla xıbır verir ki, C-peptidin ömru uzun olduğu üçün onun miqdarına əsasən mədəaltı vəzi nə qədər insulin sintez etdiyi bilinir. C-peptid aşağı olması tədricən insulin çatışmazlığına səbəb olur.
Hansı hallarda qanda C-peptid müəyyən olunur?
-şəkərli diabet tip 1 və tip 2 diaqnozuna şübhə olduqda;
-şəkərli diabet olmadıqda – tez-tez rast gəlinən hipoqlikemiya hallarında;
-şəkərli diabet tip 2 zamanı insulinoterapiyaya keçmək sualı yarandıqda;
mədəaltı vəzi çıxarıldıqda;
-polikistoz yumurtalıqlar sindromu olan qadınlarda
C-peptidin yüksəlmə səbəbləri:
-şəkərli diabet tip 2;
-stimuləedici şəkərsalıcı preparatların qəbulu;
-insulinoma;
-Kuşinq xəstəliyi;
-polikistoz yumurtalıqlar sindromu;
-estrogen, progesteron, qlükokortikoid qəbulu.
C-peptidin enmə səbəbləri:
-şəkərli diabet tip 1;
-stres;
-spirtli içkilərin qəbulu.

