Süni üsulla yaradılan buynuz qişa milyonlarla insana görmə ümidini qaytara bilər  
17.11.2026 16:15

Avstraliyanın Vollonqonq Universitetinin alimləri donor toxumalarının çatışmazlığı probleminin həllinə töhfə verə biləcək bio mühəndislik üsulu ilə yaradılan süni buynuz qişa üzərində mühüm irəliləyiş əldə ediblər.

 

Aztibb.az xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, BIENCO layihəsi çərçivəsində çalışan alimlər insan gözünün buynuz qişasının mürəkkəb quruluşunu laboratoriya şəraitində təkrar yaratmaq istiqamətində mühüm nəticələr əldə ediblər.

 

Araşdırmanın rəhbərlərindən biri, professor Qordon Uollesin sözlərinə görə, layihənin əsas məqsədi buynuz qişanın üç müxtəlif hüceyrə qatını və onların mürəkkəb üçölçülü quruluşunu bio mühəndislik vasitəsilə yaratmaqdır.

 

Məlumata əsasən, dünyada 23 milyondan çox insan buynuz qişanın zədələnməsi və xəstəlikləri nəticəsində görmə problemləri yaşayır. Bir sıra hallarda görmə qabiliyyətinin bərpası üçün buynuz qişanın transplantasiyası yeganə effektiv müalicə üsulu hesab olunur. Lakin donor toxumalarının məhdudluğu bu müalicənin geniş tətbiqinə mane olur.

 

Layihə çərçivəsində alimlər toxumanın şəffaflığı, möhkəmliyi və sabitliyi ilə bağlı mühüm texniki çətinlikləri aradan qaldırıblar. Hazırda tədqiqat qrupu laboratoriya nümunələrinin sənaye miqyasında istehsalı, saxlanması və klinik tətbiqi imkanlarını araşdırır.

 

Universitetin məlumatına görə, layihə çərçivəsində hazırlanmış HYGELIX adlı bioloji parçalana bilən hidrogelin 2027-ci ildə insanlarda klinik sınaqlara çıxarılması nəzərdə tutulur. İkiqatlı BIENCO-EK toxumasının 2027-ci ildə klinikadan əvvəlki tədqiqatlara başlanması, bütün buynuz qişanı əvəz etmək üçün nəzərdə tutulan üçqatlı BIENCO-PK modelinin isə 2028-ci ildə bu mərhələyə keçməsi planlaşdırılır.

Bu elmi yenilik bir daha göstərir ki, müasir tibb yalnız xəstəliklərin müalicəsi ilə kifayətlənmir, həm də insan orqanizminin zədələnmiş toxumalarını yenidən yaratmaq imkanlarını araşdırır. Bio mühəndislik sahəsində əldə olunan nəticələr gələcəkdə donor orqan və toxumalarından asılılığın azaldılması, müalicə imkanlarının genişləndirilməsi baxımından mühüm perspektivlər vəd edir.

ÇOX OXUNANLAR
 Mərkəzi Gömrük Hospitalının patomorfoloqları 35-ci Milli Patologiya Konqresində iştirak ediblər   
Alimlər həyatın heç vaxt mövcud olmadığı Yer kürəsinin necə görünəcəyini modelləşdiriblər
 Mərkəzi Gömrük Hospitalının şöbə rəisi “Certificate of Merit” Fəxri Xidmət Sertifikatı ilə təltif olunub   
 Cəbrayıl RMX-da mövsümi qripə qarşı vaksinasiya prosesinə başlanılıb   
Dövlət Gömrük Komitəsinin Tibbi Xidmət İdarəsinin rəis müavini ÜST-nin Cenevrədə keçirilən beynəlxalq toplantısında iştirak edib
Ürəyin işemik xəstəliyi diaqnozu ilə müraciət edən pasiyent üzərində AKŞ əməliyyatı uğurla icra olunub - Tədris Cərrahiyyə Klinikası
Cəlilabad RMX-nın tabeliyində fəaliyyət göstərən Ailə Sağlamlıq Mərkəzlərinə baxış keçirilib
Uşaq sığınacağında tibbi müayinələr təşkil olunub
Qalxanabənzər vəz xəstəlikləri bağırsaq mikrobiotası ilə əlaqəli ola bilər – Alimlərdən yeni araşdırma
Minnətdarlıq hissi beynin fəaliyyətinə təsir edir - Elmi araşdırmalar nə deyir?
Vitamin C haqqında nə qədər məlumatlısınız?
Qazaxıstanlı həkim-rezidentlər Ə.Əliyev adına ADHTİ-də akademik təcrübə proqramını başa vurublar
 Mərkəzi Gömrük Hospitalının rəis müavini Türkiyədə beynəlxalq təlimdə iştirak edib   
 Bərdə Rayon Ağsaqqallar Şurasının üzvləri Bərdə RMX-nın Hemodializ şöbəsini ziyarət ediblər   
İmmun hüceyrələri orqanizmin özündə yenidən proqramlaşdırıla bilər - Biotexnoloji yanaşma