Qalxanabənzər vəzi (tiroid) qırtlaq qığırdağının ön hissəsində yerləşən vəzi olub orqanizmin ən böyük endokrin orqanlarından biridir. Orqanizmin metabolik proseslərini tənzimləyən tiroid hormonlarını sintez edir. Vəzin bir çox xəstəlikəri içində ən çox rast gəlinəni Hipotireoz və Hipertireozdur.

 

Aztibb.az xəbər verir ki, Sumqayıt Tibb Mərkəzinin 3 nömrəli Ailə Sağlqamlıq Mərkəzinin ailə həkimi, pediatr Səbinə Abasquluzadə bildirib ki, hipotireoz vəzin funksiyasının zəifləməsi deməkdir. Fiziki inkişaf geriliyi, cinsi inkişaf pozulmaları (aybaşı düzənsizliyi), əqli inkişafda geriləmə, dərslərində zəifləmə, yorğunluq, halsızlıq, qəbizlik, saç tökülməsi, dəri quruluğu, daha çox üzdə, dildə şişkinlik, hipotermiya (bədən temperaturunun aşağı olması) əlamətlərləri özünü büruzə verir.

 

Hipertireoza gəldikdə isə, həkim qeyd edib ki, vəzin funksiyasının normadan artıq olması nəticəsində tiroid hormonları artıq miqdarda sintez olunub qan dövranına qoşulur və aşağıdakı əlamətlərlə özünü göstərir: “Əsəbilik, ürək döyünmə, yuxusuzluq, halsızlıq, tərləmə, əllərdə əsmə, əzələ zəifliyi, iştahanın artmasına baxmayaraq çəki itkisi, ishal, guatr (qalxanabənzər vəzin gözəçarpan şəkildə böyüməsi), ekzooftalm (göz almasının irəli gəlməsi) əsas əlamətlərdir”.

 

Onun sözlərinə görə, Guatr, yəni zob vəzin ölçüsünün böyüməsi deməkdir. Xəstəliyin səbəblərinə gəldikdə isə S. Abasquluzadə vəziyyəti belə izah edib: “Tiroid hormon ehtiyacının artdığı zaman vəzin hormon sintez etmə qabiliyyətinin azalması zamanı ola bilər. Çoxsaylı düyünlər də vəzin ölçüsünü böyüdə bilər. Ya da əksinə zəhərli zob zamanı vəzin fəaliyyəti normadan artıq olduğu zaman vəzin ölçüsü belə böyüyə bilər. Deməli, vəzin olçüsü həm funksiyasının zəifləməsi, həm də artması zamanı böyüyə bilər.

Pediatr belə hallar müşahidə olunduğu zaman ətraflı müayinənin vacibliyini bildirib: “İlk olaraq, pasiyentin şikayətlərini (anamnez) dinləmək, tiroid vəzin hormonlarını yoxlatmaq və vəzi USM (Ultrasəs müayinəsi) elətdirmək lazımdır. Ehtiyac olarsa ssintinqrafiya və incə iynə biopsiyası da edilə bilər”.