Serotoninin motor funksiyalarının bərpasına təsiri təsdiqlənib - TƏDQİQAT
31.03.2025 21:17

Sirius Elm və Texnologiya Universitetinin mütəxəssisləri onurğa beyni zədələrindən sonra motor funksiyalarının bərpasında neyrotransmitter serotoninin əsas rol oynadığını təsdiqləyən araşdırma aparıblar.

 

Aztibb.az xəbər verir ki, TASS bu barədə Sirius federal ərazisinin mətbuat xidmətinə istinadən məlumat yayıb. Əldə edilən nəticələr onurğa zədələrinin müalicəsi üçün yeni metodların inkişafına potensial olaraq töhfə verə bilər.

 

Hazırda, onurğa beyni zədələrindən sonra motor fəaliyyətinin tam bərpası üçün kifayət qədər təsirli üsullar yoxdur. Bununla belə, serotoninin sinir toxumasının bərpası proseslərində mühüm rol oynadığı məlumdur. Bu, bədəndə istehsal olunan və həm mərkəzi sinir sistemində (CNS) bir nörotransmitter, həm də mədə-bağırsaq traktında bir hormon kimi fəaliyyət göstərə bilən bir maddədir. Serotonin hormonunun təsirləri kifayət qədər yaxşı öyrənilmiş olsa da, neyrotransmitter serotoninin neyrotravmadan sağalmaya təsiri hələ də tədqiqat mövzusudur. Sirius alimləri bu prosesi öyrənmək üçün eksperimentlər aparıblar.

 

Tədqiqatçıların təqdim etdiyi məlumatlara görə, serotonin zədələnmiş neyron şəbəkələrinin bərpası üçün mexanizmləri işə salmağa, yeni sinir əlaqələrinin yaranmasına kömək etməyə və hüceyrələr arasında siqnalların ötürülməsini yaxşılaşdırmağa qadirdir. Mütəxəssislər iş zamanı laboratoriya heyvanlarında onurğa beyninin zədələnməsini modelləşdirib və motor funksiyalarının bərpasının dinamikasını müşahidə ediblər. Eksperimental heyvanların bir qrupu genetik cəhətdən qüsurlu olan mərkəzi sinir sistemində serotonini sintez etmək qabiliyyətinə malik idi, digər qrup heyvanlar isə nəzarət funksiyasını yerinə yetiriblər və bu cür müdaxilələrə məruz qalmayıblar.

 

Təcrübənin nəticələri göstərdi ki, normal serotonin səviyyəsinə malik siçovullar zədədən xeyli tez və daha uğurla sağalırlar. Onlar hərəkətlərin təkmilləşdirilmiş koordinasiyasını nümayiş etdirdilər, maneələri inamla dəf etdilər və əzələ tonusunu bərpa edirlər.

 

Tapıntılar onurğa beyni zədəsi olan xəstələr üçün yeni farmakoloji müalicə üsullarının işlənib hazırlanmasının zəruriliyini vurğulayır. Xüsusilə, mütəxəssislər motor və duyğu funksiyalarını bərpa etməyə kömək edən serotonergik təsiri olan dərmanların yaradılması imkanlarını nəzərdən keçirirlər. Belə dərmanların onurğa beyninin elektrik stimullaşdırılması üsulları ilə birgə istifadəsi neyrotravması olan xəstələrin reabilitasiyasının effektivliyini əhəmiyyətli dərəcədə artıra biləcəyi gözlənilir.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Kəllə sümüyü iliyi xroniki ağrıların səbəbi ola bilər - TƏDQİQAT
Hövsan Sağlamlıq Mərkəzinin baş həkimi təltif olunub
Eyni gündə 4 ağır cərrahi əməliyyat nəticəsində pasiyentin həyatı xilas edilib
ATU-da yeni qəbul olunan rezidentlərlə müqavilələr imzalanıb
Anestezioloq-reanimatoloq Emil Muradov -
Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunda tibbi xidmətin keyfiyyətinin artırılması istiqamətində tədbirlər davam etdirilir
Sabunçu Tibb Mərkəzində təlim:
Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasında TAVİ əməliyyatları ötən ildən etibarən uğurla icra olunur
Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən Laçında səyyar stomatoloji aksiya təşkil olunub
Şirvan Mərkəzi Xəstəxanasında hemofiliya ilə bağlı elmi-praktik seminar keçirilib
Yeni Klinikada işemik insult və TİA üzrə iki günlük CME proqramı keçirilib
Qidalanma mədəniyyəti - gələcək nəsillərin sağlamlığını sığortalayan ən dəyərli ictimai səhiyyə investisiyası
ATU alimlərinin beynəlxalq tədqiqatları dayanıqlı inkişafın qlobal məqsədlərinə töhfə verir
Vərəmlə mübarizədə ilkin səhiyyənin rolu - Şəmkirdə tibb işçiləri üçün maarifləndirici təlim
Professor Gülnaz Dadaşova Almaniyada beynəlxalq konqresdə çıxış edib