Son 20 ildə iri meşə və çöl yanğınlarının tezliyi iki dəfə artıb
26.06.2024 09:32

Avstraliyalı klimatoloqlar 2023-cü ilədək son 10 ildə böyük təbii kol və çəmənlik yanğınlarının tezliyinin ən azı iki dəfə artdığını və ən dramatik artımın son altı-yeddi ildə baş verdiyini aşkar ediblər.


Aztibb.az xəbər veri ki, bu tapıntılar “Nature Ecology Evolution” elmi jurnalında dərc olunan məqalədə yer alıb.

“Bizim hesablamalarımız göstərir ki, son iki onillikdə ekstremal meşə yanğınlarının tezliyi iki dəfə artıb. Xüsusilə güclü təsirlər mülayim iqlim qurşağının tayqa və iynəyarpaqlı meşələrində müşahidə olunur, burada əvvəllər əhəmiyyətli karbon ehtiyatları toplanmışdır. Bütün bu dəyişikliklər planetimizin iqlimindəki dəyişiklikləri əks etdirir”, - alimlər qeyd ediblər.

Tasmaniya Universitetinin professoru David Boumanın başçılıq etdiyi avstraliyalı klimatoloqlar 2003-cü ildən 2023-cü ilə qədər Yer kürəsində bu cür təbii fəlakətlərin müşahidəsi zamanı Terra və Aqua peykləri tərəfindən toplanan məlumatları təhlil edərək meşə yanğınlarının artım dinamikasını izləyiblər. Alimləri bu əsrin əvvəllərindən Yer kürəsində orta temperaturun yüksəlməsi və digər iqlim dəyişiklikləri şəraitində yanğınların miqyasının və tezliyinin necə dəyişdiyi maraqlandırırdı.

Professor və onun həmkarları son iyirmi ildə Terra və Aqua peyklərində MODIS spektroradiometri və digər elmi alətlər tərəfindən çəkilmiş 88 milyondan çox şəkli təhlil ediblər. Peyk müşahidə məlumatlarından istifadə alimlərə meşə yanğınlarının yayılma dinamikasını daha ətraflı öyrənməyə, onların tezliyində və miqyasında artımı müəyyən etməyə imkan verib. Belə bir həcmdə məlumatın təhlili iqlim dəyişikliyinin müxtəlif ekosistemlərdə meşə yanğınlarının inkişafına təsiri haqqında daha dəqiq nəticələr çıxarmağa imkan yaradıb.

ÇOX OXUNANLAR
Ali Səhiyyə Menecmenti Akademiyasının III sessiyasına qeydiyyat başlayıb
D vitamini çatışmazlığı sümüklərin sağlamlığına necə təsir edir?
Böyük ölçülü exinokokk kisti tam laparoskopik üsulla uğurla əməliyyat edilib - Diaqnoz Tibb Mərkəzində 
Qubadlının Qəzyan kəndində 55-dən çox hərbiçiyə təmənnasız stomatoloji xidmət göstərilib
Naxçıvanın Babək rayonunda növbəti tibbi müayinə aksiyası keçirilib
İşğaldan azadlığa, həqiqətin bərpasından qlobal media dialoquna uzanan tarixi proses  
Elmi-Tədqiqat Mamalıq və Ginekologiya İnstitutu ilə Qazaxıstanın tibb müəssisələri arasında əməkdaşlıq memorandumları imzalanıb
Göygöl Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında könüllü qanvermə aksiyası
Könüllü qanvermə praktikası müasir transfuzologiyada qan təhlükəsizliyinin təmin olunmasının ən effektiv modelidir - MÜSAHİBƏ
Göygölün Zurnabad kəndində tibbi aksiya: 223 pasiyent ödənişsiz müayinə və konsultasiya olunub
NDU-nun Tibb fakültəsinin tələbələri Akdeniz Universitetində klinik təcrübələrini uğurla davam etdirirlər
Erkən diaqnoz və düzgün müalicə pnevmoniyanın ağırlaşmalarının qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır
Pirallahı Tibb Mərkəzində könüllü qanvermə aksiyası keçirilib
Burun tənəffüsünün pozulmasından əziyyət çəkən pasiyent üzərində müasir endoskopik cərrahi əməliyyat uğurla icra olunub
Yeni Klinikada ilk laporoskopik parsial nefrektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub