Angioqrafiya - Neyrocərrahiyədə tətbiqi və əhəmiyyəti
17.06.2024 10:31

Angioqrafiya, qan damarlarının təsvir edilməsi üçün istifadə edilən tibbi bir görüntüləmə texnikasıdır. Bu metod neyrocərrahiyədə mühüm rol oynayır, çünki beyində və digər nevroloji strukturlarda olan damar patologiyalarını müəyyən etməyə və qiymətləndirməyə kömək edir.


Aztibb.az xəbər verir ki, neyrocərrah Bəhruz Eyvazovun sözlərinə görə, angioqrafiya, xüsusi kontrast maddə (boya) və rentgen şüaları istifadə edərək damarların şəklini çıxarır. Bu prosedur, qan damarlarının daralmasını, tıxanmasını, anevrizma və ya malformasiyalar kimi müxtəlif damar problemlərini aşkar etmək üçün istifadə edilir.

Angioqrafiya növləri
Rəqəmsal Subtraksiya Angioqrafiyası (DSA): Bu metod, xüsusi olaraq neyrocərrahiyyədə geniş istifadə olunur. DSA, kontrast maddə inyeksiya edildikdən sonra çəkilən şəkillərdən sümükləri və digər toxumaları çıxararaq yalnız damarları göstərir.

Maqnit Rezonans Angioqrafiyası (MRA): Maqnit rezonans texnologiyasından istifadə edərək damarların şəklini çıxarır. Bu metod kontrast maddə istifadə etmədən də tətbiq oluna bilər.

Kompüter Tomoqrafiya Angioqrafiyası (KTA): Kompüter tomoqrafiyası (KT) və kontrast maddənin kombinasyonu ilə damarların detallı təsvirini təmin edir.

Angioqrafiyanın tətbiqi sahələri
Anevrizmaların aşkar edilməsi: Beyində qan damarlarının genişlənmələri (anevrizmalar) həyat üçün təhlükəli ola bilər. Angioqrafiya, bu patologiyaların vaxtında aşkar edilməsi və müalicə planlarının hazırlanmasında əvəzsizdir.

Arterio-Venoz Malformasiyalar (AVM): Bu anormal damar strukturları qanama riski daşıyır və angioqrafiya ilə dəqiq təsvir edilərək müalicə planlaşdırıla bilər.

Stenoz və tıxanmaların diagnozu: Damarların daralması (stenoz) və ya tıxanması beyinə qan axınının azalmasına səbəb ola bilər. Bu vəziyyətlər angioqrafiya ilə aşkar edilərək müalicə edilə bilər.

Prosedur necə aparılır?
Angioqrafiya proseduru ümumiyyətlə aşağıdakı addımlarla həyata keçirilir:

Hazırlıq: Xəstə prosedurdan əvvəl müəyyən göstərişlərə əməl etməlidir (məsələn, yemək və içmədən uzaq durmaq). Həkim, kontrast maddəyə qarşı allergiyanın olub olmadığını yoxlayır.

Kateterin yerləşdirilməsi: Yerli anesteziya tətbiq edildikdən sonra, kiçik bir kateter femoral arteriyadan (qasıqda) və ya radiyal arteriyadan (biləkdə) daxil edilir və təsvir ediləcək damar sahəsinə yönləndirilir.

Kontrast maddə inyeksiyası: Kateter vasitəsilə kontrast maddə damara verilir. Bu zaman xəstə bədənin müəyyən bölgəsində istilik hiss edə bilər.

Görüntüləmə: Kontrast maddə damarlardan keçdikcə, rentgen şəkilləri çəkilir. Bu şəkillər damarların şəklini çıxarır və hər hansı bir anormallığı göstərir.

Prosedurdan sonra: Kateter çıxarılır və inyeksiya sahəsinə təzyiq tətbiq edilir. Xəstə bir müddət nəzarət altında saxlanılır.

Risklər və yan təsirlər
Angioqrafiya ümumiyyətlə təhlükəsiz bir prosedur olsa da, bəzi risklər və yan təsirlər ola bilər:

Allergik reaksiya: Kontrast maddəyə qarşı allergiya ola bilər.
Qanama və ya Hematom: Kateterin yerləşdirildiyi yerdə qanama və ya hematom (qan yığılması) ola bilər.
Böyrək funksiyasına təsir: Kontrast maddə böyrək funksiyasına təsir göstərə bilər, xüsusən də böyrək problemi olan xəstələrdə.

Angioqrafiya, neyrocərrahiyyə sahəsində damar xəstəliklərinin dəqiq diaqnozu və müalicəsi üçün əvəzsiz bir vasitədir. Müasir texnologiyalar sayəsində bu prosedur daha təhlükəsiz və effektiv hala gəlmişdir. Xəstələrin həkimləri ilə ətraflı məsləhətləşməsi və prosedur barədə tam məlumatlanması, müvəffəqiyyətli bir müalicə prosesi üçün vacibdir.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Ali Səhiyyə Menecmenti Akademiyasının III sessiyasına qeydiyyat başlayıb
D vitamini çatışmazlığı sümüklərin sağlamlığına necə təsir edir?
Böyük ölçülü exinokokk kisti tam laparoskopik üsulla uğurla əməliyyat edilib - Diaqnoz Tibb Mərkəzində 
Naxçıvanın Babək rayonunda növbəti tibbi müayinə aksiyası keçirilib
İşğaldan azadlığa, həqiqətin bərpasından qlobal media dialoquna uzanan tarixi proses  
Elmi-Tədqiqat Mamalıq və Ginekologiya İnstitutu ilə Qazaxıstanın tibb müəssisələri arasında əməkdaşlıq memorandumları imzalanıb
Göygöl Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında könüllü qanvermə aksiyası
Könüllü qanvermə praktikası müasir transfuzologiyada qan təhlükəsizliyinin təmin olunmasının ən effektiv modelidir - MÜSAHİBƏ
NDU-nun Tibb fakültəsinin tələbələri Akdeniz Universitetində klinik təcrübələrini uğurla davam etdirirlər
Erkən diaqnoz və düzgün müalicə pnevmoniyanın ağırlaşmalarının qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır
Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunun əməkdaşı Çində beynəlxalq seminarda iştirak edir
Yeni Klinikada ilk laporoskopik parsial nefrektomiya əməliyyatı uğurla icra olunub  
Burun tənəffüsünün pozulmasından əziyyət çəkən pasiyent üzərində müasir endoskopik cərrahi əməliyyat uğurla icra olunub
 Qusarda Azərbaycan Minimal İnvaziv Cərrahlar Cəmiyyətinin 13-cü Regional Konfransı keçirilib   
Xəstəxanadaxili infeksiyaların qarşısının alınması səhiyyə xidmətinin keyfiyyətinin əsas prioritetlərindən biridir