Ölümdən sonra insan beynində “zombi genlər”in fəaliyyəti güclənir – Elmi hipotez
07.01.2023 13:23

Bəzi beyin hüceyrələrinin insanın ürəyi dayandıqdan sonra bir müddət canlı qaldığı bilinir.  

 

“Scientific Reports”da dərc olunan yeni araşdırmada alimlər bəzi genlərin gün ərzində aktivliyinin hətta artdığını göstəriblər. 

 

Aztibb.az medportal.ru-ya istinadən xəbər verir ki, İllinoys Universitetinin alimləri epilepsiya əməliyyatı zamanı insanların çıxarılan təzə beyin toxumasını tədqiq ediblər.  

 

Təcrübədə alimlər beyin toxuması nümunələrini otaq temperaturunda 24 saata qədər saxlayıblar. Bu müddət ərzində onlar vaxtaşırı bu toxumaların hüceyrələrinin və onların genlərinin fəaliyyətini yoxlayıb.

 

Alimlər müxtəlif növ genlərin fəaliyyətini müqayisə ediblər. Birinci qrup, hüceyrələrin əsas funksiyalarına cavabdeh olan "təsərrüfat" genləridir. Onların fəaliyyəti digər genlərin fəaliyyətindən fərqli olaraq, bütün bədən toxumalarında demək olar ki, eyni olub. Beyin ölümündən sonra onların ifadəsi bütün 24 saat ərzində sabit səviyyədə qalıb. 

 

İkinci qrup genlər "neyron" genlərdir. Onlar neyronlarda ifadə olunur və əsas beyin funksiyalarını (yaddaş, düşüncə) təmin etmək üçün məsuliyyət daşıyırlar. 12 saatdan sonra onların aktivliyi azalmağa başlayıb. 

 

Araşdırma zamanı üçüncü gen qrupunu elm adamları şərti olaraq "zombi genlər"i adlandırıblar. O, sinir sisteminin köməkçi hüceyrələri olan neyrogliya işinə cavabdehdir. Həmin genlərin aktivliyi müşahidədən sonra 24 saat ərzində ölüm anından etibarən artıb.

 

Halbuki, əksər tədqiqatlar ürək döyüntüsünü dayandırdıqda bütün beyin proseslərinin dayandığını güman edir, lakin bu belə deyil. Çünki əvvəllər postmortem dəyişikliklərin kəmiyyət göstəriciləri öyrənilməmişdir.

Nərgiz Qəhramanova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Elmi-Tədqiqat Tibbi Profilaktika İnstitutu vakansiya elan edir
 17 İyun – Tibb İşçilərinin Peşə Bayramı Günüdür   
 Cəbrayıl RMX-da yanğın təhlükəsizliyi və təxliyə qaydaları ilə bağlı təlim keçirilib   
Mərkəzi Klinika vakansiya elan edir
Azərbaycan tibbində növbəti uğur: Səhiyyə Nazirliyi Bakı Sağlamlıq Mərkəzinin Aritmologiya bölməsi beynəlxalq akkreditasiya alıb
ATU-nun Əczaçılıq toksikologiyası və kimya kafedrası əməkdaşlarının ixtirasına Avrasiya Patenti verilib
Ölkəmizdə ilk dəfə tətbiq edilən texnologiyaya həsr olunuş elmi simpozium keçirildi - MR-Fusion Prostat Biopsiyası
 Sabunçu Tibb Mərkəzində Tibb İşçilərinin Peşə Bayramı Günü münasibətilə tədbir keçirilib   
Gəncədə Dünya Allergiya Həftəsi ilə bağlı tədbirlər təşkil olunur
 TƏBİB kollektivi Fəxri xiyabanı ziyarət edib   
Bu ilin yanvar-may aylarında 18 mindən çox uşağa reabilitasiya xidmətləri göstərilib
Səhiyyə Nazirliyi Tibb İşçilərinin Peşə Bayramı Gününü qeyd edib
 Bakıda Asiya üzrə Beynəlxalq Ginekologiya Konqresi keçirilib   
Nizami Tibb Mərkəzi onlayn növbə sistemi aktivləşdirilən 4-cü müəssisə oldu
Səhiyyə sahəsində səmərəli fəaliyyət göstərən bir qrup tibb işçisi təltif edilib - Pirallahı Tibb Mərkəzində