Genləri dəyişdirərək supermen yaratmaq mümkündürmü?
05.03.2024 08:10

İlon Mask bu yaxınlarda insan beyninə protezlər də daxil olmaqla qadcetləri idarə edə bilən çipin uğurla implantasiya olunduğunu elan edib.


Aztibb.az “Planet Today” nəşrinə istinadən xəbər verir ki, əslində, rəqabət iki insanın “təkmilləşməsi” anlayışı arasında başlayır.


Birincisi, onun genomunun embrional mərhələdə redaktə edilməsini nəzərdə tutur. "Çıxış" təkmilləşdirilmiş bioloji və idrak parametrləri olan insanlar olacaq. İkinci konsepsiya Maskın etdiyi şeydir. İnsanlar texniki və elektron cihazları, xüsusən şuntları implantasiya etməklə təkmilləşəcəklər.


Bu mənada CRISPR-Cas9 genomunun redaktə texnologiyası əsl sıçrayışa çevrilib. Məsələn, kənd təsərrüfatında uzunmüddətli seleksiya yolu ilə deyil, genlərin məqsədyönlü modifikasiyası yolu ilə bitki və heyvan toxumlarının yeni sortlarını əldə etmək mümkün olub.


Genetik professor Konstantin Severinovun sözlərinə görə, CRISPR-Cas9 insan hüceyrələrində genlər mənasını verən DNT-ni dəyişməyi nisbətən asanlaşdırır. Ancaq demək olar ki, həmişə bədənindəki hüceyrələrdən deyil, laboratoriyada yetişdirilən hüceyrələrdən danışırıq.


Bu texnologiya əsasında bir neçə genetik xəstəliklər üçün dərmanlar hazırlanır. Söhbət DNT-də müəyyən bir yerdə, bir gendə yalnız bir dəyişiklik nəticəsində meydana gəldiyi bilinən xəstəliklərdən gedir. Bu o deməkdir ki, DNT ardıcıllığını normal vəziyyətə gətirməklə xəstəliyin öhdəsindən gəlmək olar.


Supermen məsələsində söhbət genetik səhvin düzəldilməsindən yox, normanın təkmilləşdirilməsindən gedir. Sağlam bir insanın genləri ağır xəstələnmək üçün "burula bilər". Fövqəlbəşərləri yaratmaq üçün mayalanmış yumurta mərhələsində redaktə tələb olunacaq ki, gələcək "super insanın" bütün hüceyrələri dəyişdirilsin. Professor müsahibəsində bildirib ki, bu cür işlər sistemli şəkildə onlarla nəsillər boyu aparılmalıdır.

Səadət Abdullayeva
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Kriminal zəhərlənmələr:mərgümüş və risindən poloniuma və epibatidinə qədər
Qobustan RMX-da patronaj xidmətinin təşkili ilə bağlı təlim keçirilib
Mərkəzi Gömrük Hospitalında AZDAS İB və DAS Derneğinin nümayəndələri ilə görüş keçirilib
Milli Hematologiya və Transfuziologiya Mərkəzində “Aplastik anemiya” mövzusunda seminar keçirilib
IV ixtisas qrupu üzrə keçid balları dəyişəcək
Doğuş təcili tibbi yardım avtomobilində həyata keçirilib
Pirallahı Tibb Mərkəzində oftalmoloji xidmətlərin əlçatanlığı genişləndirilir
ATU ailəsinin üzvü Ramal Təbib oğlu: “İnam nə qədər çoxdursa, məqsəd o qədər yaxındır”
Lerik Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti qanvermə AKSİYASI
Yüksək risk, güclü komanda: uğurla həyata keçirilən qeysəriyyə əməliyyatı
Mərkəzi Gömrük Hospitalının uşaq cərrahı AZTV-yə müsahibə verib
2026/2027-ci tədris ili üçün rezidenturaya qəbul olanların NƏZƏRİNƏ!
Azərbaycanlı həkimlər beynəlxalq arenada yeni uğurlara imza atır
AQTA-nın sədri süd və süd məhsullarının emalı zavodunda olu
DİM IV ixtisas qrupu üzrə plan yerlərini elan etdi - 3551 yer ödənişsizdir