Alzheimer xəstəliyinin müxtəlif bioloji variantları kəşf edilib
11.01.2024 16:08

Hollandiya alimləri Alzheimer xəstəliyinin müxtəlif müalicə üsullarını tələb edə biləcək beş bioloji variantını aşkar ediblər. Nəticədə, əvvəllər sınaqdan keçirilmiş dərmanlar səhvən təsirsiz və ya minimal təsirli hesab edilə bilər.

Aztibb.az “Nature Aging” jurnalına istinadən xəbər verir ki, bu, Betti Times və onun Amsterdam Alzheimer Mərkəzi, Amsterdam Universiteti (UMC) və Maastrixt Universitetindəki həmkarlarının gəldiyi nəticədir.

Alzheimer xəstəliyi olan insanlarda beyində amiloid və tau proteini toplanır. Əlavə olaraq, burada iltihab və sinir hüceyrələrinin böyüməsi kimi digər bioloji proseslər də iştirak edir. Tədqiqatçılar yeni texnikalardan istifadə edərək, amiloid və tau yığılması olan xəstələrin onurğa beyni mayesində digər prosesləri ölçə biliblər.

Betty Times və Peter Jelle Visser Alzheimer xəstəliyi olan 419 nəfərin onurğa beyni mayesindəki 1058 zülalı araşdırıblar. Bu qrupda beş bioloji variantın olduğunu aşkar ediblər. Birinci seçim amiloid istehsalının artması ilə xarakterizə olunur. İkinci tipdə qan-beyin baryeri pozulur, amiloid istehsalı azalır, sinir hüceyrələrinin böyüməsi ləngiyir. Bundan əlavə, variantlar zülal sintezinin dərəcəsində, immunitet sisteminin işləməsində və onurğa beyni mayesini istehsal edən orqanın fəaliyyətində fərqlənir. Alzheimer xəstəliyinin müxtəlif variantları olan xəstələr də xəstəliyin digər aspektlərində fərqliliklər göstəriblər. Məsələn, tədqiqatçılar müəyyən alt qruplarda xəstəliyin daha sürətli inkişafını görüblər.

Müəyyən edilib ki, dərman yalnız Alzheimer xəstəliyinin bir növü üçün işləyə bilər. Məsələn, amiloid istehsalını maneə törədən dərmanlar yüksək amiloid istehsal edən şəraitdə işləyə bilər, lakin aşağı amiloid istehsal edən şəraitdə zərərli ola bilər. Ola bilsin ki, bir variantı olan xəstələrdə əlavə təsir riski daha yüksəkdir, digər variantlarda isə risk daha azdır.

Tədqiqatın məqsədi Alzheimer xəstəliyinin variantlarının həqiqətən də dərmanlara fərqli reaksiya verdiyini göstərməkdir ki, gələcəkdə hər birini müvafiq dərmanlarla müalicə etmək mümkün olacaq.

ÇOX OXUNANLAR
Cəbrayılda “Göz sağlamlığı gələcəyimizdir” adlı tibbi aksiya keçirilib
Elmi-Tədqiqat Tibbi Profilaktika İnstitutu vakansiya elan edir
ÜST-nin Azərbaycandakı Ofisində yeni vakansiya!
 Qobustanda 85 yaşlı pasiyent üzərində yüksək riskli cərrahi əməliyyat uğurla icra olunub   
Mərkəzi Klinika ASCVTS-in 34-cü illik konfransında təmsil olunub
WUF13 Azərbaycan Əməliyyat Şirkətinin 24 könüllüsü üçün ilkin tibbi yardım mövzusunda təlim keçirilib
 Naxçıvanda orta tibb işçiləri üçün vakansiya elan olunub   
Rəşad Şolan “Nefrologiya və böyrək transplantasiyasında klinik təcrübələr və gələcək perspektivlər” adlı elmi-praktiki konfransda çıxış edib
 Görkəmli alim Ağabəy Sultanovun 90 illiyi qeyd olunub   
Azərbaycan EMT Qrupu yoxlama aparmaq üçün Türkiyəyə gedib
 Dövlət Gömrük Komitəsinin Tibbi Xidmət İdarəsinin Bioetika Komissiyasının növbəti iclası keçirilib    
Uzman uşaq cərrahı Vüsal Cəfərov AZTV-nin “TeleSəhər” proqramına müsahibə verib
Səhiyyə Nazirliyinin nümayəndələri Özbəkistanda beynəlxalq forumda iştirak ediblər  
Elmi-Tədqiqat Kardiologiya İnstitutunda fəaliyyət göstərən “ETKİ könüllüləri”nə sertifikatlar təqdim olunub