28 May – Müstəqillik Günü: Cümhuriyyətin səhiyyə fədailəri və tarixi zəfəri
28.05.2026 07:45

Bu gün Azərbaycan xalqının tarixinin ən şanlı və parlaq səhifələrindən biri olan 28 May Müstəqillik Günüdür. 1918-ci ildə Şərqdə ilk demokratik, hüquqi və dünyəvi respublika olan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin (AXC) qurulması ilə millətimiz öz müqəddəratını təyin etmək hüququnu bütün dünyaya bəyan etdi. Cəmi 23 ay yaşamasına baxmayaraq, Cümhuriyyət dövlət quruculuğu, təhsil, ordu və xarici siyasət sahələrində böyük addımlar atdı. Bu addımların ən fədakar və çətin, lakin bir o qədər də uğurlu olan istiqamətlərindən biri isə milli səhiyyə sisteminin qurulması idi.

Aztibb.az Cümhuriyyət tarixi ilə bağlı araşdırmlara istinadən yazır ki, AXC hökuməti fəaliyyətə başladığı ilk günlərdən xalqın sağlamlığını dövlətin əsas prioriteti elan etdi. 1918-ci doqquzuncu iyununda Xalq Səhiyyəsi və İctimai Təminat Nazirliyi yaradıldı. İlk səhiyyə naziri isə görkəmli həkim və ictimai xadim Xudadat bəy Rəfibəyli oldu.

Müharibə, daxili iğtişaşlar, yoxsulluq və dözülməz antisanitariya şəraitində fəaliyyətə başlayan nazirlik, qısa müddətdə ölkənin tibbi xəritəsini tamamilə dəyişməyi bacardı. Ölkə əhalisinə, xüsusən də kəndlilərə pulsuz tibbi yardım göstərilməsi haqqında qərar qəbul edildi. Bakı, Gəncə, Şuşa, Şəki və digər şəhərlərdə yeni xəstəxanalar, ambulatoriyalar və dövlət aptekləri açıldı. Tibb fakültəsinin açılması və Bakı Dövlət Universitetinin təsisi ilə gələcək milli həkim ordusunun təməli qoyuldu.

Cümhuriyyət dövrünün həkimləri təkcə ağ xalatlı tibb işçiləri deyil, həm də cəbhədə vuruşan əsgərlər qədər fədakar qəhrəmanlar idilər. O illərdə ölkəni bürüyən taun, vəba, qarın yatalağı və malariya (malyariya) kimi dəhşətli epidemiyalar kütləvi qırğınlara yol açırdı.

Səhiyyə kadrlarının çatışmadığı, tibbi ləvazimatların tapılmadığı bir dövrdə Azərbaycan həkimləri və tibb bacıları gecə-gündüz bilmədən, öz canlarını təhlükəyə ataraq xəstə ocaqlarına yollanırdılar. Bir çox gənc həkim infeksion xəstələri müalicə edərkən özləri də bu xəstəliklərə yoluxaraq şəhid oldular, lakin xidmətlərindən geri çəkilmədilər.

Məhz həmin həkimlərin fədakarlığı sayəsində ölkədə antisanitariya ilə mübarizə komitələri yaradıldı, kütləvi peyvəndləmə işlərinə başlanıldı və epidemiyaların qarşısı böyük ölçüdə alındı.

Cümhuriyyət dövründə əsası qoyulan tibb məktəbi, humanizm və fədakarlıq ənənələri bu gün müstəqil Azərbaycanda uğurla davam etdirilir. Bu gün müasir tibbi texnologiyalarla təchiz olunmuş xəstəxanalarımız, dünyaya səs salan həkimlərimiz varsa, bunun ideoloji kökləri məhz 1918-ci ilin çətin günlərində qoyulub.

28 May – Müstəqillik Günündə bizə bu azadlığı bəxş edən siyasi liderlərimizlə yanaşı, millətin fiziki varlığını qorumaq üçün öz canını sipər edən, adları tariximizə qızıl hərflərlə yazılmış fədakar həkimlərimizin ruhu qarşısında da ehtiramla baş əyirik.

Müstəqillik Günümüz mübarək olsun!

ÇOX OXUNANLAR
Diaqnoz Tibb Mərkəzinin həkimi Türkiyədə beynəlxalq konqresdə iştirak edib
Laçın RMX-nın Qarıqışlaq kənd həkim məntəqəsinin tibb bacısı vəfat edib
Şahbuz rayonunun Keçili kəndində tibbi müayinə aksiyası
 Ağdaş rayonunda Aşağı Nemətabad Ailə Sağlamlıq Mərkəzinin açılışı olub   
Bakıda Türk Dünyası Kardio-Onkologiya Konqresi keçirilir
“Nevrologiyada tibbi genetika” adlı dərsliyin təqdimatı olub 
Bədən qoxusuna təsir edən qidalar
Məktəblərdə
Azərbaycan və Qırğızıstan səhiyyə əməkdaşlığında bioetika üzrə akademik mübadilə genişlənir
“Perry Baromedical” hiperbarik oksigen terapiyası sistemləri Yeni Klinikanın Yeni Robotik Reabilitasiya Mərkəzində tətbiq olunur
Siyəzən RMX-da könüllü qanvermə aksiyası
Vərəmlə mübarizədə ilkin səhiyyə xidmətinin rolu əhəmiyyətlidir
Kolonoskopiya müayinəsi həyati əhəmiyyət daşıyır - Rəfael Həsənov
Polikistik Over Sindromunun adı dəyişdi - İllərdir natamam izah edilirmiş