Kimdə anemiya varsa ona dəmir pereparatları, dəmirlə zəngin qidalar verirlər, lakin əvvəlcə xəstədə həqiqətən də dəmir çatışmazlığı olduğuna əmin olmaq lazımdır.

Aztibb.az xəbər verir ki, bu barədə həkim-anestezioloq Şahin Məmmədov məlumat verib.

O, bildirib ki, anemiyanın başqa səbəbi ola bilər: "Anemiyanın səbəbi dəmir əksikliyi olmadığı halda siz dəmir pereparatı qəbul etsəniz dəmirlə zəhərlənmə - iron overload syndrome əmələ gələ bilər'.

Həkim dəmir defisitinin qanın ümumi analizində əlamətlərini sadalayıb.

*Hb azdır, Ht azdır, MCV 80 dən aşağıdır. Yəni bu da talassemiya kimi mikrositar anemiyadır. 

*Hamının COVID-19-a görə tanıdığı ferritin zülalının miqdarı dəmir çatışmazlığında azalır, koronavirus zamanı isə artır. Çünkü ferritinin dəmir daşıma funksiyasından başqa, iltihab zamanı da tam öyrənilməmiş rolu olduğu düşünülür. Ona görə də Ferritin COVID-19 müalicəsinin gedişinə və iltihabın şiddətinə nəzarət üçün də marker kimi istifadə olunur.

*Qanda dəmirin özünü də yoxlaya bilərsiz.

*Hələ dəmir defisitli olmamışdan əvvəl qanda təkcə ferritin azalır. Bu yüngül dərəcəli dəmir çatmazlığıdır. 2 ci mərhələdə qanda dəmirin özü də azalır. Daha sonra əvvəlcə normocitik anemiya əmələ gəlir. Yəni MCV normal olur. Ən son mərhələdə mikrositik anemiya əmələ gəlir. Yəni əgər sizdə MCV azdırsa dəmir çatışmazlığı inkişafının ən son mərhələsindəsiz.

*Dəmir çatışmazlığında adətən trombosit sayı qanda artır. Bu bədənin qanitirmə təhlükəsindən qorumaq üçün gördüyü bir tədbirdir.

Şahin Məmmədovun sözlərinə görə, ancaq dəmir defisitli anemiya olduğuna əmin olduqdan sonra dəmir pereparatları və dəmirlə zəngin qidalarla müalicə başlanır:

"Xalq arasında geniş yayılmasına baxmayaraq, əslində almada dəmir yoxdur, digər bitkilərdən ən az dəmir almadadır. Almanı dişlədikdən sonra onun qaralmasının səbəbi isə alma kəsildikdən sonra havadakı oksigen alma hüceyrələrinin içinə girdikdə, orada oksidaza adlı ferment almada olan fenolları tünd rəngli xinona çevirir."

 
Həkim-anestezioloq qeyd edib ki, bitkilərdəki dəmir 3 valentlidir və 12 barmaq bağırsaqdan sorulmur. Yalnız heyvani qidalardakı 2 valentli dəmir bağırsaqdan birbaşa sorulur. Dəmir sorulması vitamin C çatışmazlığında kəskin azalır. Ona görə vitamin C çatışmazlığında da anemiya dəmir defisitli anemiya deməkdir. Qatı çay, kofe və ağartı məhsulları da dəmir sorulmasını azaldır.

"Dəmir defisitli anemiyalarda müalicədə oral ferrous sulfat pereparatları istifadə edilir. Birdən birə böyük doza məsləhət deyil. Gün ərzində hemotakrit 0.5-1% artmalıdır", - deyə Şahin Məmmədov bildirib.