Qlobal istiləşmə Yerin daha yavaş fırlanmasına səbəb olur
31.03.2024 11:23

ABŞ-dan olan tədqiqatçılar iqlim proseslərinin günün uzunluğunu və astronomik ili müəyyən edən Yerin bucaq sürətinə necə təsir etdiyinə dair araşdırma aparıblar.

Aztibb.az xəbər verir ki, tədqiqat materialı “Nature” jurnalında dərc edilib.

Söhbət Arktika və Antarktidada buzların əriməsindən gedir. Məlum olub ki, bu proses planetin fırlanmasında özünü göstərir, onu ləngidir.

Astronomik il, yəni Yerin Günəş ətrafında tam fırlanma müddəti təqvim ili ilə üst-üstə düşmür. Bunu aydınlaşdırmaq üçün: biz hər dəfə Yeni il ərəfəsində eynəyimizi zənglərə qaldıranda, planet bir il əvvəl olduğu kimi orbitində tam olaraq eyni nöqtədə deyil.

Məhz buna görə də sıçrayış illəri icad edildi (hər dördüncü fevralda əlavə bir gün olur) və son onilliklərdə meydana çıxan texnologiya və alətlər alimlərə planetin fırlanma bucaq sürətini yaxından izləməyə, ilin uzunluğuna saniyələr əlavə və ya çıxmağa imkan verir. Mütəxəssislər UTC - Koordinasiyalı Universal Saatı, hər kəsin öz saatlarını tənzimlədiyi və təyin etdiyi universal dünya standartını belə qurdular.

Təqvim Yerin faktiki fırlanma sürətindən ayrılırsa, bir saniyə əlavə edə və ya onu çıxara bilərsiniz. Əvvəlki hesablamalar onu 2026-cı ildən çıxarmaq lazım olduğunu göstərib. Lakin yeni araşdırma alimləri belə qənaətə gətirib ki, bu, üç il sonra - 2029-cu ildə edilməlidir.

Səbəb Qrenlandiya və Antarktidada buzlaqların əriməsidir. Bu proses ona gətirib çıxarıb ki, qütblərin kütləsi azalıb və Dünya Okeanının səviyyəsi qalxıb, bu da Yerin fırlanma sürətində əks olunub. Planet, kobud desək, bir qədər yavaşlayıb.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
Cəbrayılda “Göz sağlamlığı gələcəyimizdir” adlı tibbi aksiya keçirilib
Elmi-Tədqiqat Tibbi Profilaktika İnstitutu vakansiya elan edir
Mərkəzi Klinika ASCVTS-in 34-cü illik konfransında təmsil olunub
Səhiyyə Nazirliyinin nümayəndələri Özbəkistanda beynəlxalq forumda iştirak ediblər  
Birinci Moskva Dövlət Tibb Universitetinin dosenti Bakı Sağlamlıq Mərkəzində olub
Rəşad Şolan “Nefrologiya və böyrək transplantasiyasında klinik təcrübələr və gələcək perspektivlər” adlı elmi-praktiki konfransda çıxış edib
İnsult xəstələrinə evdə necə qulluq edilməlidir?
Yenidoğulmuş uşağı necə çimizdirmək lazımdır? - Pediatr Məhsəti Nəcəfova açıqladı
Ağdaş Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında qanvermə aksiyası təşkil olunub
Qastrit və xora zamanı necə qidalanmalı?
Laçın RMX-da akademik Zərifə Əliyevaya həsr olunmuş oftalmoloji müayinələr təşkil olunub
Uzman uşaq cərrahı Vüsal Cəfərov AZTV-nin “TeleSəhər” proqramına müsahibə verib
 Respublika Neyrocərrahiyyə Xəstəxanasında təlim: “Tibbi tullantıların idarə edilməsi”
Şamaxıda minimal invaziv cərrahiyyəyə həsr olunan 12-ci regional konfrans keçirilib  
 ATU-nun əməkdaşı Ege Universitetində akademik fəaliyyət göstərib