2025-ci ildə dünya səhiyyəsində gündəmdə olan mövzular və xəstəliklər 
26.03.2025 08:21

Dünya səhiyyəsi 2025-ci ildə bir sıra mühüm çağırışlarla üz-üzədir. Bu çağırışlar yalnız tibb sahəsində çalışan mütəxəssisləri deyil, həm də qlobal miqyasda ictimaiyyəti və siyasətçiləri narahat edir. Səhiyyə sahəsində başlıca müzakirə mövzuları aşağıdakı kimi təsnif oluna bilər:

 

Aztibb.az dünya səhiyyəsinin qlobal müzakirəsində olan mövzularla bağlı oxucularını məlumatlandırır:

 

- Antibiotik müqaviməti

Antibiotiklər tibb sahəsində inqilabi dərmanlardan biri olsa da, onların həddindən artıq istifadəsi bakteriyaların bu dərmanlara müqavimətini artırıb. Bu, "superbakteriya" adlanan ölümcül bakteriyaların ortaya çıxmasına səbəb olub. Antibiotik müqavimətinə qarşı qlobal səviyyədə mübarizə aparmaq üçün daha ciddi tədbirlərin görülməsi tələb olunur. Səhiyyə təşkilatları yeni antibiotiklərin yaradılması və ictimai maarifləndirmə kampaniyaları ilə problemi aradan qaldırmağa çalışırlar.

 

- İqlim dəyişikliyi və sağlamlıq

İqlim dəyişikliyi qlobal sağlamlığa birbaşa təsir edir. Hava keyfiyyətinin pisləşməsi, su çatışmazlığı, ekstremal hava hadisələri və yeni yoluxucu xəstəliklər artmaqdadır. Məsələn, malyariya və denge qızdırması kimi xəstəliklərin coğrafi yayılması genişlənir. Səhiyyə sistemi bu dəyişikliklərə uyğunlaşmalı və yeni həll yolları tapmalıdır.

 

3. Psixi sağlamlıq böhranı

Pandemiya sonrası dövrdə psixi sağlamlıq problemləri daha da aktuallaşıb. Depressiya, stress və təşviş pozuntuları çox sayda insanın gündəlik həyatına təsir edir. Bu mövzuda həm maarifləndirmə kampaniyaları, həm də psixi sağlamlıq xidmətlərinə əlçatanlığın artırılması üçün tədbirlər görülməkdədir.

 

- Peyvənd tərəddüdü

Peyvəndlər epidemiyaların qarşısını almaq üçün mühüm vasitədir, lakin bəzi ölkələrdə peyvənd tərəddüdü ciddi narahatlıq doğurur. Bu, müəyyən xəstəliklərin yenidən yayılmasına və ictimai sağlamlıq üçün risklərin artmasına səbəb olub.

 

-. Qeyri-yoluxucu xəstəliklər

Ürək-damar xəstəlikləri, şəkərli diabet və xərçəng kimi xəstəliklər dünya səhiyyəsinin əsas yükünü təşkil edir. Bu xəstəliklər həyat tərzi və genetik faktorlarla bağlıdır və profilaktik tədbirlərlə azaldıla bilər.

 

- Pandemiyalar və yeni yoluxucu xəstəliklər

Covid-19 pandemiyasından sonra yeni virusların yayılma potensialı dünya ictimaiyyəti tərəfindən diqqətlə izlənilir. Müxtəlif viruslar və pandemiya riski, səhiyyə sistemlərinin hazırlıq vəziyyətini yüksək səviyyədə tutmağı zəruri edir.

 

-  Qida təhlükəsizliyi və qeyri-sağlam qidalanma

Aclıq və qeyri-sağlam qidalanma problemi bir çox ölkədə ciddi narahatlıq doğurur. Dünyada həm ərzaq çatışmazlığı, həm də artıq çəki və piylənmə halları geniş yayılmışdır.

 

2025-ci ildə dünya səhiyyəsində müzakirə edilən mövzular və xəstəliklər təkcə mütəxəssislərin deyil, cəmiyyətlərin də fəaliyyətlərini istiqamətləndirən mühüm faktorlar olaraq qalır. Bu problemlərlə mübarizə yalnız yerli səviyyədə deyil, qlobal əməkdaşlıq vasitəsilə mümkün ola bilər. Səhiyyə sahəsində çalışan qurumlar bu məsələlərin həlli üçün daha fəal rol oynamağa çağırılırlar.

Səadət Məmmədova
Müəllifin digər yazıları
ÇOX OXUNANLAR
The Lancet: Dünyada təxminən 1,2 milyard insan psixi pozuntulardan əziyyət çəkir
Nizami Tibb Mərkəzinin ümumi cərrahı dünyasını dəyişib
Azərbaycanlı alim 16 ölkə transplantoloqlarının toplaşdığı beynəlxalq simpoziumda iki məruzə ilə çıxış edib
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi özəl tibb müəssisəsində infeksiyalara yoluxma risklərinin idarə olunması ilə bağlı təlim keçirib
Uşaq cərrahı Günel Əmiraslanova Şəki Bonum Medicalda pasiyentləri qəbul edəcək
 Şəki Rayon Mərkəzi Xəstəxanasında növbəti qanvermə aksiyası    
“Azərbaycan dili” (ingilis qrupları üçün) dərsliyi işıq üzü görüb
Liv Bona Dea Xəstəxanasının Pediatrik Reanimasiya və İntensiv Terapiya Bölməsinin fəaliyyətə başlamasından 2 il ötür
 Tədris Cərrahiyyə Klinikasında boyunun orta kistası uğurla əməliyyat olunub   
Bakı Sağlamlıq Mərkəzinin həkimləri beynəlxalq konfransda təmsil olunublar
Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun Elmi Şurasının iclasında bir sıra məsələlər müzakirə edilib
 Yardımlı rayonunda “Dərsimiz Sağlamlıq” adlı maarifləndirici görüş keçirilib   
Azərbaycan Dənizçilik Kollecində “Özünü QİÇS-dən qoru” adlı maarifləndirmə aksiyası təşkil edilib
 Dövlət Gömrük Komitəsinin nümayəndəsi EAPCCT-nin 46-cı Beynəlxalq Konqresində iştirak edib   
Revmatoid artritlə mübarizədə ümidverici yeni vasitə aşkar edilib